EMEP'li Bayhan, ÇHD raporunu Meclis'e taşıdı: NATO tutuklularına darp ve işkence Bakan Gürlek'e soruldu

Çağdaş Hukukçular Derneği, NATO Zirvesi öncesinde gerçekleştirilen operasyonlarda tutuklanan gençlerin Kayseri ve Antalya’daki cezaevlerinde tecrit, kötü muamele ve temel hak ihlallerine maruz bırakıldığı yönünde açıklama yaptı. Açıklamayı Meclis gündemine taşıyan Emek Partisi İstanbul Milletvekili İskender Bayhan, Adalet Bakanı Akın Gürlek’ in yanıtlaması istemiyle soru önergesi verdi. Önergede, özellikle 16 yaşındaki Ömer Aksu’nun tutukluluk koşulları ile Antalya S Tipi Cezaevinde tutuklulara yönelik darbın araştırılmasını istedi.

Çağdaş Hukukçular Derneği avukatlarının cezaevi ziyaretlerinin ardından kamuoyuna aktardığı bilgilere dikkat çeken Bayhan, Kayseri Bünyan Çocuk ve Gençlik Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda tutulan 16 yaşındaki Ömer Aksu’nun tek başına tutulduğunu, hücresindeki ışıkların gece gündüz açık bırakıldığını, günde yalnızca 15 dakika havalandırmaya çıkarıldığını ve tuvalet ihtiyacını karşılamak için dahi cezaevi personelinden izin almak zorunda bırakıldığını belirtti.

Bayhan önergesinde, çocukların özgürlüğünden yoksun bırakılması gerektiğini belirterek, 16 yaşındaki bir çocuğun uzun süre tek başına tutulması ve sürekli ışığa maruz bırakılmasının çocuğun üstün yararı, fiziksel ve psikolojik bütünlüğü ile işkence ve kötü muamele yasağı bakımından ciddi biçimde araştırılması gerektiğini vurguladı.

“16 yaşındaki bir çocuk neden tek kişilik hücrede tutuluyor?”

Bayhan, Adalet Bakanlığına Ömer Aksu’nun hangi gerekçeyle tek kişilik hücrede tutulduğunu, bu uygulamaya hangi makam tarafından ve hangi mevzuat hükmüne dayanılarak karar verildiğini sordu.

Aksu’nun ne kadar süredir tek başına tutulduğunun açıklanmasını isteyen Bayhan, çocuğun yaşı, psikolojik ve fiziksel gelişimi ile üstün yararı konusunda herhangi bir uzman değerlendirmesi yapılıp yapılmadığını da Bakan Gürlek’e sordu.

Bayhan ayrıca hücre ışıklarının 24 saat boyunca açık bırakıldığı iddiasının doğru olup olmadığının, sürekli ışığa maruz bırakılmanın çocuk üzerindeki fiziksel ve psikolojik etkilerinin incelenip incelenmediğinin açıklanmasını istedi.

Önergede, Aksu’nun günde yalnızca 15 dakika havalandırmaya çıkarıldığı ve tuvalet ihtiyacının dahi infaz koruma memurlarının iznine bağlandığı iddialarının hukuki dayanağının ne olduğu da soruldu.

Antalya S Tipinde darp ve sürükleme

Bayhan, Antalya S Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda 13 Ağustos 2026 tarihinde yaşandığı belirtilen olayları da Meclis gündemine taşıdı.

ÇHD’nin aktarımlarına göre tutukluların ayakta sayım uygulamasına itiraz etmelerinin ardından cezaevi personeli tarafından darbedildiğini ve yaklaşık 200 metre yerde sürüklendiğini belirten Bayhan, tutukluların daha sonra “geçici koğuş” olarak adlandırılan bölüme götürülerek burada da kötü muameleye uğradıklarının ileri sürüldüğünü kaydetti.

Bayhan, olayla ilgili adli veya idari soruşturma başlatılıp başlatılmadığını, müdahalede bulunan infaz koruma memurları ile cezaevi yöneticilerinin tespit edilip edilmediğini ve haklarında görevden uzaklaştırma dahil herhangi bir tedbir uygulanıp uygulanmadığını sordu.

“Geçici koğuş” olarak adlandırılan bölümün hukuki statüsünün açıklanmasını da isteyen Bayhan, 13 Ağustos günü koğuş, koridor, avlu ve söz konusu bölümdeki bütün kamera kayıtlarının muhafaza altına alınıp alınmadığını sordu.

“Darp iddialarının delilleri korunuyor mu?”

Bayhan önergesinde, darbedildiği belirtilen tutukluların hangi tarihlerde hastaneye sevk edildiğinin ve düzenlenen adli muayene ve darp raporlarının kendilerine ya da avukatlarına verilip verilmediğinin açıklanmasını istedi.

Sağlık muayenelerinin hekim-hasta mahremiyetine ve İstanbul Protokolü ilkelerine uygun gerçekleştirilip gerçekleştirilmediğini de soran Bayhan, muayene sırasında cezaevi personeli ya da kolluk görevlilerinin odada bulunup bulunmadığının Bakanlık tarafından ortaya çıkarılmasını talep etti.

Bayhan ayrıca 5 Temmuz 2026 tarihinde tutuklanarak Antalya S Tipi Cezaevine getirilen Mehmet Şimşek’in cezaevine girişte sopalarla darbedildiği ve hakarete uğradığı iddiasına dikkat çekerek, buna ilişkin herhangi bir soruşturma açılıp açılmadığını ve alındığı belirtilen darp raporunun soruşturma dosyasına dahil edilip edilmediğini sordu.

Bayhan: İşkence ve kötü muamele son bulsun

Cezaevinde bulunmanın temel hakları ortadan kaldırmadığını vurgulayan Bayhan, yaşam hakkı, sağlık hakkı, havalandırma, kişisel hijyen ve insan onuruna uygun koşullarda tutulma hakkının devletin sorumluluğunda olduğunu belirtti.

Bayhan, Antalya S Tipi Cezaevinde son beş yılda işkence, kötü muamele, darp, çıplak arama, orantısız güç kullanımı veya keyfi disiplin uygulaması iddiasıyla kaç şikâyet yapıldığını; bunların kaçının soruşturmaya, kovuşturmaya ve kamu görevlileri açısından disiplin cezasına dönüştüğünü de sordu.

Kayseri Bünyan Çocuk ve Gençlik Cezaevi ile Antalya S Tipi Cezaevinde son bir yıl içerisinde Bakanlık müfettişleri, Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü veya Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu tarafından denetim yapılıp yapılmadığının açıklanmasını isteyen Bayhan, kamuoyuna yansıyan iddiaların bağımsız ve etkili biçimde araştırılması için müfettiş görevlendirilmesi çağrısında bulundu.

Bayhan son olarak, özellikle çocuk ve genç tutukluların tecrit koşullarına maruz bırakılmasının, fiziksel ve psikolojik kötü muameleye uğramasının ve temel haklarının kısıtlanmasının önüne geçmek için Adalet Bakanlığının hangi somut tedbirleri alacağını sordu.