Ankara Tabip Odası: 'Yoksulluk yalnızca ekonomik bir olgu değil, halk sağlığı sorunudur'

Ankara Tabip Odası (ATO) Yönetim Kurulu ve Halk Sağlığı Komisyonu, yoksulluğun yalnızca finansal bir yetersizlik olmadığını, barınma ve beslenmeden sağlık hizmetlerine erişim ile çocuk gelişimine kadar hayatın tüm alanlarını doğrudan etkileyen ciddi bir toplum sağlığı problemi olduğunu vurguladı. Açıklamada, bireylerin sağlık durumunun aldıkları maaş, tükettikleri gıda, yaşadıkları konut, çalışma şartları, eğitim imkânları ve gelecek güvencesiyle doğrudan ilişkili olduğu ifade edildi.

TÜİK’in 2025 Gelir Dağılımı İstatistikleri ile Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’nın 2026 verilerini değerlendiren ATO, gelir adaletsizliğinin ulaştığı boyutlara dikkat çekti. Türkiye'de en yüksek gelire sahip yüzde 20’lik kesimin toplam gelirin yüzde 48’ini alırken, en yoksul yüzde 20’nin yalnızca yüzde 6,4 pay alabildiği hatırlatıldı. En zengin yüzde 20’nin gelirinin en alt dilimdeki yüzde 20’nin 7,5 katına, en zengin yüzde 10’un ise en yoksul yüzde 10’un 12,9 katına ulaştığı belirtilerek, bu derin uçurumun doğrudan halkın yaşam kalitesini ve sağlığını tehdit ettiği kaydedildi.

Kötü barınma şartları hastalıklara zemin hazırlıyor

Raporda paylaşılan verilere göre, nüfusun yüzde 28,8’i nem, çatı sızıntısı ve çürümüş pencere gibi yapısal konut sorunlarıyla mücadele ederken, yüzde 27,9’u ise yalıtım yetersizliği yüzünden evini ısıtamıyor. Yetersiz ısınan ve sağlıksız binaların özellikle çocuklarda solunum yolu enfeksiyonları ve psikolojik rahatsızlık riskini ciddi biçimde artırdığına dikkat çekildi.

Ailesinin yanında asgari ihtiyaçları dahi karşılanamayan çocuk sayısının son 8 yılda yüzde 58 oranında artışla 122 binden 193 binin üzerine çıktığı aktarıldı. 2026'nın ilk yarısında yaklaşık 1,86 milyon kişinin Şartlı Eğitim ve Şartlı Sağlık Yardımı aldığı, 2017-2026 yılları arasında ise 55 binden fazla çocuğun sokakta risk altında tespit edildiği bildirildi.

Çocuk yoksulluğu kuşaklar boyu süren sağlık sorunlarına yol açıyor

Çocukluk çağındaki beslenme yetersizliğinin gelişim geriliği, anemi, bağışıklık zayıflığı ve öğrenme güçlüğüne neden olduğunu belirten ATO, bu tablonun yetişkinlikte diyabet, obezite ve kardiyovasküler hastalıklar gibi kronik problemlere dönüştüğünü vurguladı. Bu durumun nesiller boyu aktarılan bir sağlık eşitsizliği döngüsü oluşturduğu ifade edildi.

Kamucu politikalar hayata geçirilmeli

Sağlığın sadece hastane koridorlarında inşa edilemeyeceğinin altı çizilen açıklamada, adil vergilendirme, insanca yaşanabilir ücret ve emekli maaşı seviyeleri, okullarda ücretsiz ve nitelikli yemek programları, herkese eşit ve ücretsiz birinci basamak sağlık hizmeti ile barınma hakkının güvenceye alınması gibi kamucu politikaların ivedilikle hayata geçirilmesi gerektiği belirtildi.

(ANKA)