Ukrayna'da savaş karşıtı sosyalist Bogdan Syrotiuk'a 15 yıl hapis

27 yaşındaki Ukraynalı sosyalist/savaş karşıtı Bogdan Syrotiuk, 15 yıl hapis cezasına çarptırıldı. Ukrayna’nın Nikolaev bölgesindeki bir bölge mahkemesi tarafından 10 Ağustos’ta verilen kararda, Syrotiuk’un mülküne ve elektronik cihazlarına el konulması ile kendisinden alınan kitap, broşür ve üyesi olduğu siyasi örgütün program belgelerinin imha edilmesi talimatı da yer aldı.

Tek delil, yazdığı savaş karşıtı yazılar

Bolşevik-Leninist Genç Muhafızlar (YGBL) örgütü üyelerinden biri olan Syrotiuk, “sıkıyönetim kapsamında … vatana ihanet” suçundan mahkum edildi. Ancak dava dosyasında sunulan tek delilin, World Socialist Web Site’da (wsws.org) yayımlanan yazıları ve bunları yayınlayan editörlerle yaptığı yazışmalardan ibaret olduğu belirtiliyor.

Wsws.org’un haberine göre, Bogdan’ın 14 yazısından 7’si iddianameye dahil edildi. Mahkeme daha sonra, kendi adli tıp komisyonunun bu yazılardan birinde suç unsuru bulamaması üzerine, yedi yazının birini —askerlik komiserliklerinin askerlikten kaçanları şiddet kullanarak yakalamasıyla ilgili bir makaleyi— iddianameden çıkarmak zorunda kaldı. Bogdan, altı makale nedeniyle 15 yıl hapis cezasına çarptırıldı.

Savaşı ve Zelenskiy politikalarını eleştirmek suç oldu

Mahkemeye göre, makaleler “Ukrayna’nın meşru olarak seçilmiş siyasi liderliğini ve demokratik süreçlerini tanımamayı”, “faşistlerle ve Nazilerle karşılaştırmalar yapmayı”, “Ukrayna Silahlı Kuvvetleri’ne yönelik olumsuz değerlendirmeleri” ve “ulusal kahramanların ve tarihi şahsiyetlerin yeniden yorumlanmasını” içeriyordu.

Bogdan Syrotiuk, 25 Nisan 2024’te Ukrayna Güvenlik Servisi (SBU) tarafından gözaltına alınarak tutuklandığında devlet onun “Rus hükümetinin ajanı” olarak faaliyet gösterdiğini iddia etmişti. O günden bu yana geçen iki yılı aşkın sürede, bu iftira niteliğindeki iddiayı doğrulayacak hiçbir kanıt sunulmadı. Mahkumiyet kararında atıfta bulunulan makalelerin de Syrotiuk’un Rusya’nın işgaline ve Putin rejimine karşı olduğunu açıkça ortaya koyduğu belirtiliyor.

Öte yandan haberde, tutuklandığı sırada zaten sağlığı kötü olan Bogdan Syrotiuk’a, cezaevi idaresinin defalarca verdiği sözlere rağmen bir yılı aşkın süredir acil olarak ihtiyaç duyduğu tıbbi tedavi sağlanmadığı bilgisi de yer aldı.

Ukrayna’nın ‘muhalefet’e karşı savaşı

Ukrayna’da 2015 tarihli “dekomünizasyon” yasalarıyla birlikte komünist partiler ve semboller yasaklandı. 2022 yılında Zelenskiy hükümeti, parlamentodaki en büyük muhalefet partisi de dahil olmak üzere 11 muhalefet partisinin faaliyetlerini askıya aldı ve bu partiler daha sonra tamamen yasaklandı.

Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Ofisi’ne göre, Ukrayna’nın “vatana ihanet ve iş birliği” yasaları kapsamında yaklaşık 20 bin ceza davası açıldı. Ofis, Eylül 2025’te yaptığı açıklamada Ukrayna devleti tarafından gözaltına alınan kişilere yönelik “işkence ve kötü muamele vakalarını belgelemeye devam ettiğini” bildirdi.

İnsan Hakları İzleme Örgütü (Human Rights Watch), iş birliği yasalarını “aşırı geniş ve belirsiz” olarak nitelendirdi; yargılananlar arasında işgal altındaki topraklarda “acil durum hizmetleri, inşaat, insani yardım ve çöp toplama” faaliyetlerinde bulunan kişiler de bulunduğu belirtildi.

Bu arada 2022’den bu yana askerlere de “firar veya izinsiz devamsızlık” suçlamasıyla 300 binden fazla ceza davası açıldı.

2025 yılında yapılan bir Gallup anketine göre ise Ukraynalıların yüzde 69’u ülkenin savaşı müzakere yoluyla sona erdirmeye çalışması gerektiğini savunuyor.

(Dış Haberler)