Nagazaki'nin 81'inci yıl dönümünde nükleer tehdit tırmanıyor

İnsanlık tarihinin en büyük yıkımlarından birinin üzerinden 81 yıl geçti. İkinci Dünya Savaşı'nın sonlarında, 6 Ağustos 1945'te Hiroşima'ya düzenlenen atom bombası saldırısı yıl sonuna kadar yaklaşık 140 bin kişinin ölümüne yol açarken, 3 gün sonra 9 Ağustos 1945'te Nagazaki kentine atılan atom bombasıyla da yaklaşık 74 bin kişi katledildi.

Nagazaki'de anma töreni: "Nükleer silah mutlak kötülüktür"

Nagazaki'de düzenlenen törenlerde, ABD'nin nükleer saldırısında hayatını kaybedenler anıldı. Törenler artan jeopolitik gerilimlerin gölgesinde gerçekleşirken, atom bombasından sağ kurtulan Tadako Kawazoe gibi Hibakuşaların tanıklıkları ve nükleer savaş riskinin arttığına yönelik uyarılar öne çıktı.

"Fat Man" adlı atom bombasının Amerikan uçakları tarafından Nagazaki'ye atıldığı saat 11.02'de bir dakikalık saygı duruşu yapıldı. Hibakuşalardan Tadako Kawazoe, nükleer silahların gölgesinde büyüyen yeni nesillere bu vahşetin unutturulmaması gerektiğini vurguladı.

Törende konuşan Nagazaki Belediye Başkanı Shiro Suzuki, nükleer silahların "mutlak bir kötülük" olduğunu ve insanlıkla bir arada var olamayacağını vurguladı. Nükleer cephaneliğe dikkat çeken Suzuki, Ukrayna ve Ortadoğu'daki çatışmaların öngörülemez doğası konusundaki endişelerini dile getirdi. Suzuki konuşmasında, Japon hükümetini kasım ayında yapılması planlanan Nükleer Silahların Yasaklanması Antlaşması'nı gözden geçirme konferansına katılmaya çağırdı.

Guterres: Bir daha asla

Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri António Guterres de yayımladığı yazılı açıklamada, Hiroşima'nın 81 yıl önce atılan atom bombasıyla harabeye döndüğünü ve on binlerce insanın hayatını kaybettiğini vurgulayarak şunları kaydetti: "Bu 81'inci yıl dönümünde, net bir duruş ve kararlılıkla hareket edelim. Bölünme yerine diyaloğu, çatışma yerine iş birliğini ve dar kapsamlı çıkarlar yerine ortak güvenliği tercih edelim. Ve Hiroşima trajedisinin bir daha asla yaşanmayacağı bir dünyaya doğru ilerleyelim."

Anmanın "derinleşen jeopolitik bölünmelerin, artan güvensizliğin ve yoğunlaşan rekabetin" yaşandığı bir dönemde gerçekleştiğine dikkat çeken Guterres, özellikle nükleer silah sahibi devletlere nükleer riskleri azaltma ve bu silahların ortadan kaldırılması yönünde ilerleme çağrısında bulundu.

SIPRI raporu: Ülkeler nükleer güçlerini sergiliyor

İsveç merkezli Stockholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsünün (SIPRI) yıllık değerlendirme raporuna göre, dünyadaki nükleer güçler en az 12 bin 187 savaş başlığına sahip. Raporda, bu ülkelerin savaş başlığı konuşlandırma çabalarını artırdığına dikkat çekildi.

SIPRI raporuna göre nükleer güce sahip 9 ülkenin cephaneliklerindeki savaş başlığı sayıları şu şekilde:

1. Rusya: 5 bin 420
2. ABD: 5 bin 42
3. Çin: 620
4. Fransa: 370
5. Birleşik Krallık: 225
6. Hindistan: 190
7. Pakistan: 170
8. İsrail: 90
9. Kuzey Kore: 60

Ocak 2026 itibarıyla yaklaşık 12 bin 187 olan savaş başlığı envanterinin 9 bin 745 tanesi olası kullanım amacıyla askeri stoklarda yer alıyor. 4 bin 12'si füze ve uçaklara yerleştirilirken, 2 bin 100 ila 2 bin 200'ü balistik füzeler üzerinde yüksek operasyonel alarm durumunda tutuluyor.

Çin'in 620 nükleer savaş başlığına sahip olduğu ve nükleer cephaneliğini diğer tüm ülkelerden daha hızlı genişlettiği aktarıldı. Çin, ocak 2026 itibarıyla ülkenin kuzeyindeki üç büyük füze silosu alanına yüzlerce füze yerleştirmiş durumda.

ABD, Rusya, Birleşik Krallık, Fransa, Çin, Hindistan, Pakistan, Kuzey Kore ve İsrail'in 2025 yılında nükleer cephaneliklerini modernize etme ve güçlendirme programlarını sürdürdüğü ifade edildi.

SIPRI'nin Kitle İmha Silahları Programı'nda ve Amerikan Bilim İnsanları Federasyonu'nda (FAS) görev yapan nükleer silah uzmanı Hans M. Kristensen, "Nükleer silaha sahip devletlerin silahsızlanma yükümlülüklerini ihmal ettiğine ya da tamamen terk ettiğine ve bunun yerine nükleer güçlerini sergilediğine dair giderek daha fazla işaret görüyoruz" dedi.