‘Bu proje fakirden alıp zengine verme projesi’

İzmit – Kadıköy Mahallesi’nde yapılması planlanan kentsel dönüşüm projesiyle ilgili Kocaeli Büyükşehir Belediyesinin düzenlediği ilk bilgilendirme toplantısı gerçekleştirildi. Mahalle halkı, dönüşümün borçlandırma modeliyle hayata geçirilmek istenmesine tepki gösterdi. Mahallede çok sayıda binada kat mülkiyetinin bulunmaması da hak sahiplerinin dile getirdiği kaygılar arasında yer aldı. 1999 Marmara depreminden bu yana kentsel dönüşüm adına somut bir adım atılmayan İzmit kent merkezinde, metro inşaatına yakın bir mahallede dönüşüm çalışmasının başlatılmak istenmesi mahalle halkı tarafından “rantsal dönüşüm” olarak değerlendirildi.

Toplantıda sunum yapan Kocaeli Büyükşehir Belediyesi yetkilileri, bölgede yapılan incelemelerde zeminin alüvyon yapıda olduğunun tespit edildiğini, bu nedenle hem zeminin hem de mevcut yapı stokunun risk taşıdığını ifade etti. Dönüşüm alanının aynı zamanda Körfezray metro projesinin duraklarından birinin bulunduğu bölgede yer alması da toplantıda tartışılan başlıklardan biri oldu.

Kocaeli Büyükşehir Belediyesinin verilerine göre kentte yaklaşık 305 bin yapı bulunuyor. Bunların yaklaşık 160 bini 2000 yılı öncesinde inşa edilmiş yapılardan oluşurken, belediye bu yapı stokunu olası bir deprem açısından öncelikli dönüşüm alanı olarak değerlendiriyor. Ancak 1999 Marmara depreminin üzerinden geçen yaklaşık 27 yılda bu yapı stokunun büyük bölümünde dönüşümün gerçekleştirilememiş olması dikkat çekiyor. Geçtiğimiz aylarda yine İzmit kent merkezinde, metro durağına yakın Karabaş Mahallesi de kentsel dönüşümle gündeme gelmiş, ancak mahallelinin itirazları üzerine proje hayata geçirilememişti.

'Rant nedeniyle yapıldığını düşünüyoruz'

Toplantıda söz alan bir mahalle sakini, dönüşümün kamu yararından çok rant amacı taşıdığını savunarak, “Bu proje fakirden alıp zengine verme projesi. Rant nedeniyle yapıldığını düşünüyoruz. Bize şaşaalı projeler gösteriyorlar ama bunun böyle olmayacağını biliyoruz” dedi.

Dönüşüm alanının aynı zamanda metro inşaatının sürdüğü bölgede bulunduğunu hatırlatan bir başka kişi ise, “Bir taraftan ‘zemin sıkıntılı’ diyorsunuz, diğer taraftan aynı bölgede metro inşaatı devam ediyor. O zaman hangisi doğru? İnsanları kandırıyorlar” ifadelerini kullandı.

33 yıldır Kadıköy Mahallesi’nde yaşadığını söyleyen bir mahalleli ise belediyenin farklı çözümler üretmesi gerektiğini belirterek şunları söyledi: “33 yıldır buradayım. Madem zemin bu kadar kötü, o zaman metro neden yapılıyor? Kocaeli Büyükşehir Belediyesinin elinde kaç konut var? Bin tane konutu vatandaşlara beş yıllığına kira karşılığında versin ya da herkese peşin kira desteği sağlasın. Devlet hastanesi inşaatı 12 yıldır bitmedi. Cedit Mahallesi’nin dönüşümü 11 yıldır sürüyor. Burası kim bilir kaç yılda bitecek?”

‘Hem küçüleceğiz hem borçlanacağız’

Toplantıda mahalle halkından bazıları, yeni projede dairelerin küçüleceğini ve bunun yanında uzun vadeli borçlandırılacaklarını belirterek tepki gösterdi. Bir kişi, “Her evin ayrı ayrı değeri var. Hem yüzde 20 küçülme olacak hem de borçlanacağız. Sonra da buna ‘değer katacak proje’ diyorlar” dedi.

Bir başka yurttaş ise, “Kocaeli Büyükşehir böylelikle kendini güvence altına alıyor. ‘Ben geldim, kentsel dönüşüm yapmak istedim ama vatandaş istemedi’ diyecek. Yarın öbür gün deprem olsa diyecekler ki biz üstümüze düşeni yaptık, vatandaş ikna olmadı. Kabul edeceğimiz bir teklif sunmuyorlar. TÜFE’ye göre borç artacak. Bugün ortalama 1.5 milyon lira deniyor ama o borç katlanacak. Bu mahallede yaşayan emeklilerin aylığı 23 bin lira. Nasıl ödeyecekler? Sonunda ‘Paranızı alın gidin’ diyecekler, burayı da rant kapısına çevirecekler” diye konuştu.

‘Belirsizlik içinde bekliyoruz’

1998 yılında yapılan bir binada yaklaşık 5 yıldır oturduğunu söyleyen mahalle halkından bir kişi tapu sorununa dikkat çekti. Binada daire numaralarının bulunduğunu ancak kat mülkiyeti tapularının olmadığını belirten mahalle sakini, “Binamızda bildiğimiz kadarıyla bir sorun yok ama eski bir bina. Daire numaramız var ancak kat mülkiyetli tapumuz yok. Mahalle genelinde de durumun böyle olduğu söyleniyor. Ne olacağını bilmeden belirsizlik içinde bekliyoruz” dedi.

Büyükşehir: Ortalama 1.3-1.5 milyon lira borçlandırma öngörülüyor

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi yetkilileri, yaklaşık 32 dönümlük alanda 574 konut, 100’den fazla iş yeri ve binlerce kişiyi ilgilendiren dönüşüm projesine ilişkin bilgi verdi. Yetkililer, projenin belediye tarafından yürütüleceğini, hak sahiplerinin ortalama 1 milyon 300 bin ila 1 milyon 500 bin lira arasında borçlandırılmasının öngörüldüğünü aktardı. Ayrıca hak sahiplerine kira yardımı yapılacağı ve ödemelerin 180 aya varan vadelerle gerçekleştirilebileceği belirtildi.