İran'dan ABD'ye karşı 'Babülmendep' kozu

ABD, cuma sabahı daha fazla köprüyü hedef alarak, bir gözetleme kulesini yıkarak ve havalimanlarına saldırılar düzenleyerek İran’a karşı hava saldırılarını genişletti.

Bu eylem, ABD Başkanı Donald Trump’ın, Hürmüz Boğazı üzerindeki hakimiyeti azaltması için Tahran’a baskı yapmak amacıyla altyapıyı vurma tehditleri doğrultusunda gerçekleştirildi. Buna karşılık İran, bu savaşta kilit ara bulucu olan Katar da dahil olmak üzere Ortadoğu’daki ABD müttefiki ülkelere yönelik yeni füze saldırıları başlattı.

Geçtiğimiz ay üzerinde anlaşmaya varılan geçici ateşkesin çökmesiyle bölge günlerdir ABD ve İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kontrol etmek için karşılıklı saldırılarına tanık oluyor. İranlı yetkililer, ABD saldırılarının onlarca ölü ve yüzlerce yaralıya yol açtığını ve cuma günkü saldırılarda da yeni kayıplar yaşandığını bildiriyor. Trump cuma sabaha karşı televizyonda yayınlanan bir konuşmasında savaşın iyi gittiğini vurgulayarak, "İran’da büyük zaferler elde ettik ve bu çabaların meyvelerini çok yakında göreceksiniz" dedi.

İran’daki köprüler ve Çabahar liman kulesi hedef alındı

İran Radyo ve Televizyon Kurumu, ABD’nin ülkenin güneyindeki Hürmüzgan eyaletine düzenlediği gece hava saldırılarında en az yedi kişinin öldüğünü bildirdi. Bu saldırılar, Hürmüz Boğazı kıyısındaki Bender Hamir şehrini hedef aldı.

Karayolu ve demiryolu köprülerine yönelik saldırıların amacının, Bender Abbas’ın iç bölgelere ve Tahran’a giden ulaşım yollarıyla bağlantısını kesmek olduğu görülüyor.

Hürmüzgan Valiliği cuma günü yaptığı açıklamada, Hamir ilçesindeki birkaç köprünün hedef alındığını duyurdu. Bu rapora göre, Bender Abbas-Hamir-Lar yolundaki Kehurestan Köprüsü, Griveh Köprüsü, Bender Abbas-Hamir-Lar dönüş yolundaki Latidan köyü yakınlarındaki köprü, Kehurestan-Lar aksındaki iki köprü, Bender Hamir-Keşar-Bender Abbas yolundaki yarım kalmış köprü ve Hamir ilçesindeki Maru köyü köprüsü bu saldırılarda zarar gören yapılar arasındadır.

Diğer yollar açık kalsa da ABD saldırılarının daha da genişleme ihtimali bulunuyor; bu durum, 90 milyon İranlının ihtiyaç duyduğu askerî teçhizatın ve temel malların nakliyesini aksatabilir.

Devlet haber ajansı IRNA, bu saldırıların Umman Denizi’ndeki Çabahar Limanında bir kulenin çökmesine neden olduğunu bildirdi; bu liman, komşu ve denize kıyısı olmayan ülke Afganistan için hayati bir ticaret yoludur. İran’ın Hindistan ile iş birliği içinde yönettiği Çabahar limanı, defalarca ABD hava saldırılarının hedefi oldu. İran devlet medyası, kulenin yıkıldığından hemen bahsetmeden, bu tesislere yönelik üçüncü saldırı dalgasının gerçekleştiğini doğruladı.

İran’da misilleme: Suriye, Kuveyt ve Ürdün hedef alındı

ABD saldırılarına kaşı, İran Devrim Muhafızları Ordusundan misilleme saldırılarına dair açıklama geldi. Devrim Muhafızları, cuma yaptığı açıklamada, İranşehr kentine yönelik ABD saldırısına misilleme olarak Suriye’nin El-Tanf bölgesindeki ABD Özel Operasyonlar Komutanlığı merkezinin hedef alındığını açıkladı. Suriye’nin yanı sıra Devrim Muhafızları, ABD’nin Ürdün’deki üste konuşlu savaş uçakları ile yakıt ikmal uçaklarının füzeler ve kamikaze insansız hava araçlarıyla hedef alındığını da açıkladı. Kuveyt de İran’ın ülkedeki bir elektrik üretimi ve su arıtma tesisini hedef aldığını, çıkan yangında tesisin hasar gördüğünü ve çok sayıda elektrik üretim ünitesinde zarar oluştuğunu açıkladı.

Husiler Babülmendep için harekete hazır

Reuters haber ajansı 16 Temmuz Perşembe günü, bilgili kaynaklara dayandırdığı haberinde, İran İslam Cumhuriyeti’nin, Amerika Birleşik Devletleri’nin İran’ın elektrik şebekesi altyapısına saldırması durumunda Kızıldeniz’deki petrol transfer yolunu kapatmaya hazırlanmaları için Yemenli Husilerden talepte bulunduğunu yazdı.

İsimlerinin açıklanmasını istemeyen iki üst düzey İranlı yetkili ve bir bölgesel kaynak, konunun İran liderliği düzeyinde tartışıldığını ve kararın Husi müttefiklere iletildiğini açıkladı.

Bu koordinasyonlar, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’ın enerji altyapısını hedef alma yönündeki son tehditlerinin ardından geldi.

Bu arada Husilere yakın bir kaynak, grubun füzelerini ve İHA’larını Babülmendep Boğazı, Aden Körfezi ve Hudeyde limanına hakim Yemen tepelerine konuşlandırarak operasyonel hazırlıklarını tamamladığını ve saldırıları başlatma emrini beklediğini doğruladı.

Habere göre, Yemen’de konuşlu Devrim Muhafızları temsilcileri, Babülmendep Boğazı’nın kapatılma zamanına ilişkin kararları yönetecek.

Babülmendep Boğazı’nın kapanması, Hürmüz Boğazı’nın kapalı olmasından kaynaklanan enerji krizini ikiye katlayabilir. Suudi Arabistan’ın enerji ihracatının yüzde 70’ini halihazırda Kızıldeniz’deki Yanbu Limanı üzerinden gerçekleştirdiği göz önüne alındığında, bu bölgedeki nakliye hatlarının hedef alınması, Ortadoğu’nun her iki ana petrol ihracat yolunu da eş zamanlı olarak kesecektir. 

(Dış Haberler)