ABD, İran'a yönelik saldırılarını genişletiyor: Güney, kuzey ve başkent hedef alındı

ABD, 16 Temmuz Perşembe sabahı İran'a yönelik saldırılarını önemli ölçüde artırdı ve gerilimin yeni döneminde kuzeydeki bölgeleri ve Tahran'ı hedef aldı. Aynı zamanda ABD güçleri, İran'a yönelik deniz ablukasını "delmeye" çalıştığı bahanesi ile bir ticari gemiye ateş açtı.

Bu eylemlere yanıt olarak Tahran, gün doğmadan önce füze ve İHA ateşiyle Bahreyn, Ürdün ve Kuveyt'te ABD güçlerini barındıran üsleri hedef aldı.

İran’da en az 35 kişi hayatını kaybetti

İki ülke arasında günlerdir devam eden bu karşılıklı saldırılar ve Hürmüz Boğazı'ndaki yeni tehditler, İran'daki savaşı sona erdirmeye yönelik geçici anlaşmayı tamamen ortadan kaldırdı ve bölgeyi topyekûn bir savaşa sürükleme riskini ciddi şekilde artırdı.

İranlı yetkililer, ABD'nin son günlerdeki saldırılarında şu ana kadar 35'ten fazla kişinin öldüğünü ve 300'ün üzerinde kişinin yaralandığını açıkladı.

Semnan’a saldırı: Balistik füze üretim merkezi hedefte

İran devlet medyası, ABD'nin Perşembe sabahı düzenlediği saldırıların Tahran'ın bazı bölgelerini ve Semnan eyaletini hedef aldığını ve başkent genelinde hava savunma seslerinin duyulduğunu bildirdi. Semnan eyaletinin İran'ın uzay programlarının ve balistik füze üretiminin merkezi olduğu kabul ediliyor.

Buna ek olarak Hemedan, Hürmüzgan, Huzistan, Luristan, Merkezi ve Sistan-Belucistan eyaletlerinde saldırıların gerçekleştiğine dair raporlar geldi.

ABD saldırıları arttırıyor

ABD ordusu ayrıca Çarşamba gününden itibaren saldırılarını gün boyu yoğunlaştırdı. Bu da operasyonların hızının ve yoğunluğunun arttığını gösteriyor. ABD Merkez Komutanlığı'na (CENTCOM) göre, Büyük Tunb Adası'na düzenlenen saldırılarda İran'ın depoları ile seyir füzeleri ve kıyı savunma fırlatma sahaları hedef alındı.

Ayrıca İran medyasının bildirdiğine göre, Ahvaz şehri çevresinde dört nokta, Bender Abbas ve güney İran'daki Sirik ve Keşm yakınlarındaki bölgeler ateş altında kaldı. CENTCOM, bu saldırıların amacının İran'ın Hürmüz Boğazı'ndaki serbest deniz taşımacılığını tehdit etmek için kullanılan askerî yeteneklerini yok etmek olduğunu açıkladı.

“Belma” petrol tankerini vurdular

Deniz cephesinde ABD ordusu, Hark Adası'na doğru ilerleyen Curaçao bayraklı boş "Belma" adlı petrol tankerine ateş açtığını duyurdu. Washington'a göre, bu ticari gemi çok sayıda uyarıyı dikkate almadıktan sonra, bir Amerikan savaş uçağı Hellfire füzesi ateşleyerek geminin bacasını vurdu ve onu etkisiz hale getirdi.

Bu gerilimler, Washington'un Çarşamba gecesi İran'a yönelik deniz ablukasını yeniden başlatmasının ardından tırmandı.

İran’dan ABD üslerine misilleme

İran medyası, ülkenin ordusundan alıntı yaparak, bu askerî gücün gece düzenlenen saldırılarda Ürdün'deki ABD ordusuna ait "iletişim sistemlerini ve yakıt depolarını" hedef aldığını iddia ettiğini yazdı.

Devrim Muhafızları Sözcüsü Hüseyin Muhibbi, "İran'ın operasyonlarının şu an için ABD'nin bölgedeki saldırı altyapısını imha etmeye odaklandığını" söyledi. X sosyal medya hesabında yaptığı paylaşımda, bunun ardından "sonraki adımların başlayacağını" yazdı ancak bu konuda bir açıklama yapmadı. Devrim Muhafızları sözcüsü ayrıca ABD'ye, "mevcut savaş denklemini sürdürebileceğini ve savaşı yıpratma savaşına dönüştürebileceğini düşünmemesi" konusunda uyarıda bulundu.

Ayrıca İran Lideri'nin danışmanı Ali Ekber Velayeti, hükümetin Hürmüz Boğazı'nı koruma çabalarını sürdüreceğini vurgulayarak Tahran'ın bu su yolu üzerindeki kontrolünü "çok değerli bir kazanım" olarak nitelendirdi.

Hürmüz çatışmanın merkezinde

Hürmüz Boğazı bu çatışmaların merkezinde yer almaya devam ediyor. İran'ın bu boğazı kapatarak dünyada petrol, kimyevi gübre ve diğer ürünlerin fiyatlarında sert bir sıçramaya yol açtığı 28 Şubat'ta başlayan savaştan bu yana Washington burayı yeniden açmak için çabalıyor. Geçici anlaşma döneminde bazı gemiler, ABD ordusunun gözetiminde Tahran'ın kontrolü dışında kalan Umman yakınlarındaki bir rotadan geçiyordu, ancak İran'ın bu rotaya yönelik son saldırılarıyla çatışmalar yeniden alevlendi.

ABD boğazı zorla yeniden açma tehdidinde bulunsa da uzmanlar bunun çok daha büyük bir donanma ve hatta on binlerce kara askeri gerektirdiğini söylüyor; bu nedenle mevcut deniz ablukasının uygulanması Trump'ın İran'a baskı yapma konusunda alternatif stratejisi.

Petrol fiyatı uçuyor

Bununla birlikte, Kuzey Denizi Brent petrolünün fiyatı Çarşamba günü varil başına 85 doları aştı; bu, savaş öncesi döneme göre yüzde 15'ten fazla bir artış demek.

Bu fiyat artışları, Kasım ayındaki Kongre seçimleri öncesinde ABD Başkanı Donald Trump ve Cumhuriyetçi Parti için büyük bir zorluk yaratıyor. Bununla birlikte Trump, Çarşamba günü Pensilvanya'daki ABD Ordusu Savaş Koleji'nde İran'ın yakında yenileceğini ve "bir anlaşma için can attığını" bir kez daha iddia etti.

Pakistan'dan ABD ve İran'a çağrı: 'Şiddeti sona erdirin'

Dawn gazetesinin haberine göre, Pakistan Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Tahir Hüseyin Andrabi, başkent İslamabad'da düzenlenen basın toplantısında yaptığı konuşmada, ülkesinin arabuluculuğunda ABD ile İran arasında imzalanan İslamabad Mutabakatı'nın uygulanmasının "zorluklarla karşı karşıya olduğunu" belirtti.

Andrabi, bölgede son günlerde devam eden çatışmalara dikkati çekerek, tarafların barış ve istikrarı daha da zedeleyecek adımlardan kaçınması gerektiğini vurguladı.

Pakistan'ın, mutabakat zaptı ile arabulucu ülkeler Katar ve Pakistan'ın Dışişleri Bakanlıklarınca yayımlanan ortak bildiri doğrultusunda tüm taraflara "şiddeti sona erdirmeleri ve teknik düzeydeki görüşmelere yeniden başlamaları" çağrısı yaptığını söyleyen Andrabi, "Tüm tarafların, sorunların çözümünde diyalog ve diplomasi yoluna bağlı kalmasını umuyoruz." dedi.

Andrabi, kalıcı barış ve istikrarın sağlanmasının tek yolunun diyalog ve diplomasi olduğunu ifade ederek, tüm anlaşmazlıkların müzakere masasında çözüme kavuşturulabildiği değerlendirmesi yaptı.

(Dış Haberler)