Yaz ishallerinden korunmanın 10 etkili yolu

Yaz aylarında yükselen hava sıcaklıklarıyla birlikte ishal vakalarında da artış yaşanıyor. Sıcak havalarda gıdaların daha kolay bozulması ve hijyen kurallarının ihmal edilmesi enfeksiyon riskini artırırken, çocuklar ve yaşlılarda gelişen sıvı kaybının ciddi sonuçlara yol açabileceğine dikkat çeken Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Ayşe Sokullu, “İshalin en sık nedenleri arasında virüsler, bakteriler ve parazitler bulunuyor. Tedavi, etkene göre değişirken, çocuklarda en sık virüs kaynaklı ishaller görülüyor. Bakteriler ise çoğunlukla besin zehirlenmelerine bağlı ishallere neden oluyor. Virüs kaynaklı ishaller ise genellikle sulu dışkılama şeklinde seyrediyor, yaklaşık birkaç gün içinde düzeliyor ve çoğu zaman ateşe yol açmıyor” dedi.

Yaz ishallerinde en büyük riskin sıvı kaybı olduğunu vurgulayan Dr. Ayşe Sokullu, “Çocuklar sıvı kaybından yetişkinlere göre daha fazla etkileniyor. Yüzde 10'luk sıvı kaybı bile genel durumun bozulmasına yol açabilir hatta zamanında müdahale edilmezse bilinç kaybına kadar ilerleyerek hayati risk oluşturabilir. Sağlık merkezine başvurulan vakalarda elektrolit kaybına bağlı sorunlar görülebilir. Ayrıca ishal bulaşıcı bir hastalık olduğu için özellikle ortak kullanım alanlarında el hijyenine dikkat edilmeli, açıkta satılan ve güvenilir olmayan gıdalardan kaçınılmalı” uyarısında bulundu.

Dr. Ayşe Sokullu, yaz ishallerine karşı dikkat edilmesi gereken, korunmadan doğru müdahaleye uzanan 10 önemli öneriyi paylaştı:

• Seyahat çantanızda oral rehidrasyon solüsyonu bulundurun: Özellikle küçük çocuklarla seyahat ederken ağızdan sıvı ve elektrolit kaybını yerine koymaya yardımcı olan oral rehidrasyon solüsyonlarının çantada bulundurulması, ishal gelişmesi durumunda erken müdahale açısından fayda sağlayabilir.
• Islak mendili el yıkamanın yerine koymayın: Islak mendiller pratik olsa da ellerdeki mikroorganizmaları sabun ve su kadar etkili şekilde uzaklaştıramaz. Bu nedenle özellikle tuvalet sonrası ve yemeklerden önce eller mutlaka sabun ve suyla yıkanmalı.
• İçeceklerdeki buz küplerine dikkat edin: Dışarıda tüketilen içeceklerde kullanılan buzların güvenilir sudan hazırlanmış olmasına dikkat edilmeli. Uygun koşullarda hazırlanmayan buzlar hastalık yapan mikroorganizmaları içerebilir. 
• Kesilmiş meyveleri tercih etmeyin: Özellikle açıkta bekleyen dilimlenmiş karpuz, kavun ve benzeri meyveler sıcak havada kısa sürede bozulabileceği için tüketilmemeli.
• Yemekleri uzun süre oda sıcaklığında bekletmeyin: Pişmiş yemekler, sütlü tatlılar ve mayonez içeren yiyecekler yaz sıcaklarında hızla bozulabileceğinden uygun koşullarda muhafaza edilmeli.
• Çiğ ve pişmiş gıdaları aynı yüzeyde hazırlamayın: Çiğ et, tavuk ve balıktaki mikroorganizmalar diğer besinlere bulaşabileceği için bu gıdalar ayrı kesme tahtası ve mutfak gereçleriyle hazırlanmalı.
• Çocukların havuz suyu yutmamasına ve el hijyenine dikkat edin: Düzenli bakımı yapılan havuzlarda bile su yutulması enfeksiyon riskini artırabilir. Ayrıca çocukların havuzdan çıktıktan sonra atıştırmalık tüketmeden önce elleri sabun ve suyla yıkanmalı. Bu basit önlem, enfeksiyon etkenlerinin ağız yoluyla alınma riskini azaltmaya yardımcı olabilir.
• İshali olan çocukları havuza göndermeyin: İshal devam ederken havuza girilmemeli. Bu durum hem iyileşme sürecini olumsuz etkileyebilir hem de enfeksiyonun diğer kişilere bulaşmasına neden olabilir.
• Oyuncak ve emzik temizliğini ihmal etmeyin: Plajda, parkta veya ortak kullanım alanlarında yere düşen oyuncak ve emzikler temizlenmeden tekrar kullanılmamalı.
• Alarm belirtilerini göz ardı etmeyin: Yüksek ateş, kanlı ishal, şiddetli kusma, bilinç değişikliği veya belirgin sıvı kaybı gelişmesi durumunda vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurulmalı.