LVBEL C5 Tayyipçi mi ve NATO neden sinemacılarla görüşüyor?

Hasan Mert

ODTÜ

 

“The Guardian” gazetesinin bu ayın başında yayınladığı bir raporla, NATO’nun film ve dizi sektöründen isimlerle gizli görüşmeler gerçekleştirdiği ortaya çıktı. Los Angeles, Brüksel ve Paris’te gerçekleşen görüşmelerde kimi katılımcıların deyimiyle onlardan “NATO propagandasına katkı sağlamaları” istendi. Ayrıca rapora göre bu görüşmeler sonrasında geliştirme aşamasına geçilmiş üç proje var bile. Bu çok absürt bir olay, değil mi? Maalesef değil.

Bugün sinemalarda izleyebileceğimiz herhangi bir Hollywood filmini düşünelim. Bu filmler ne kadara mâl oluyor? Bu filmlerin geçtiği mekanlarda çekim yapmak için izinler kimden ve nasıl alınıyor? Adı bilinmiş oyuncuların yer alabilmesi için bir senaryonun hangi kriterlere uyması gerekiyor? Bu soruları cevaplayabilmek için biraz geriye dönmek gerekiyor.

ABD Savaş Bakanlığı'nın freelance film platformu: Hollywood

 

2. Emperyalist Paylaşım Savaşı sırasında ABD, “Office of War Information” yani “Savaş Enformasyon Ofisi” isimli bir ajans kuruyor. Görevi ise ABD’yi kötüleyecek içerikleri tespit etmek ve engellemek. Ajansın görevlerinden biri de film ve dizi senaryolarını incelemek ve değiştirmek oluyor. Savaşın sona ermesiyle bu ajans kapatılsa da ABD değerli bir çıkarıma varıyor; yeterince ikna edici anlaşmalarla eğlence sektörünü kontrol etmenin mümkün olduğunu düşünüyor.

Savaşın ardından Pentagon başta olmak üzere -şimdiki adıyla- ABD Savaş Bakanlığı'na bağlı kurumlar Hollywood’da “irtibat ofisleri” açıyorlar. Bu ofisler sayesinde yapımcılar doğrudan kurumlarla iletişime geçip devletin tüm olanaklarını kullanma şansına sahip oluyorlar. Tabii tek bir şartla, senaryonun her bir kelimesinin ve filmin her bir karesinin devlet tarafından onaylanması. Bu şekilde onlarca yıldır üretilen film ve diziler kapitalizm, emperyalizm ve ABD karşıtı vurgularından neredeyse tamamen arındırılıyor. Devletin kurduğu bu düzen, paha biçilmez değerde. Öyle ki bu düzeni bozmaya kalkan kimileri, ibret olmaları için korkunç şekillerde katledildiler. Örneğin ABD’nin Panama işgaline dair bir film yazmak isteyen tanınmış yazar Gary DeVore, filminin senaryosunu bitirdiği gün kayıplara karışmıştı. Sonrasında arabası bir köprü kenarında bulunacak ve ölüm sebebi “direksiyon başında uyumak” olarak kayda geçecekti; iki eli tamamen kesik olarak bulunmasına rağmen. 

“Kandırma yoluyla savaşacaksınız”

 

Eğlence sektörüne istihbarat müdahaleleri tabii ki de Amerikan istihbaratı ile sınırlı değil. Arnon Milchan buna çok iyi bir örnek. Kendisi 134 filmin yapımında yer almış, Scorsese ve Fincher gibi yönetmenlerden tutalım da De Niro gibi aktörlere kadar dostluk etmiş bir yapımcı. Kütüphanesinde ise her çeşit eser var; Alvin ve Sincaplar, Dövüş Kulübü, 12 Yıllık Esaret, Bohemian Rhapsody… Üstelik bu etkileyici külliyata rağmen film yapımcılığı onun esas işi bile değil. Milchan, üst düzey bir MOSSAD ajanı ve silah taciri. ABD teknolojisini çalarak İsrail’in nükleer silahlara sahip olmasını sağlamış kişi. Bu noktada da MOSSAD’ın mottosunun “kandırma/aldatma yoluyla savaşacaksınız” olduğunu vurgulamak da anlamlı olacaktır. Tahmin edilebileceği üzere eğlence sektörünün her bir alanında benzer uygulamalar mevcut. Örneğin, Körfez Savaşı'nı konu alan “Call of Duty: Modern Warfare” oyununda Rusya'nın geri çekilmekte olan birlikleri vurduğu bir bölüm geçiyor. Halbuki tasvir edilen saldırı gerçekte ABD tarafından gerçekleştiriliyor.

Survivor şükredelim diye mi var?

 

Zenginler tarafından yönetilen devletlerin sanat üzerinde bir tahakküm kurmak istemesi anlaşılır olsa gerek. Sonuçta; var olan düzene insanlar ne kadar fazla ikna ise, düzeni korumak da o kadar kolaydır. Ki bu duruma Türkiye’den de aşinayız. Sayısız sanatçının tutuklandığı, korkutmak amacıyla soruşturulduğu, baskılarla yıldırılmaya çalışıldığı bir ülkede yaşıyoruz. LVBEL C5 de bu yüzden konserinde “Zıplamayan Tayyipçi” sloganına “Zıplamayan kalmasın İstanbul!” diyerek eşlik ettikten sonra menajerlik firması tarafından “söz konusu ifadeler konserdeki bazı seyircilerin bireysel inisiyatifleriyle ortaya çıkmış olup sanatçımızın herhangi bir desteği olmamıştır.” şeklinde bir açıklama yayınlandı. AKP Gençlik Kolları bu meseleye ilişkin sosyal medyada yaptığı paylaşımla sanatçıyı açık bir şekilde tehdit etmişti. Yani devlet ona iki seçenek sunuyor; ya yaptığın işi bizim istediğimiz gibi yap ya da hiç yapma.

Şuna dikkat etmek gerekir ki bu, istisna denebilecek kadar açık bir örnek. Yani devletin bu tür müdahaleleri çoğunlukla çok daha fark edilemez oluyor. Mesela sezonluk diziler neden holdinglerde, plazalarda geçiyor da çoğumuzun yaşadığı mahallelerde geçmiyor? Ya da yoksulluk ve işsizlik gibi günümüzün en vurucu sorunları bu dizilerde ne kadar yer alıyor? Survivor, halimize şükredelim diye mi var? (!)

 

Tek çare birleşmek ve üretmek

 

Peki o zaman, demek ki her şey çok kötü. Sahi, neye bakarsak bakalım her şey çok kötü değil mi? Öyle, en azından öyle görünüyor. Çünkü neyi gördüğümüzü ve nasıl gördüğümüzü bizim yerimize planlayanlar var. Dünyaya egemen olan kapitalist-emperyalist düzen, zihinlere de egemen olabilmek adına yalanlarla örülmüş bir gerçeklik yaratıyor. Bu gerçeklikten payımıza ise kabullenmek, kabullenmediğimiz ölçüde de gerçeklikle ters düşüyormuşuz gibicesine umutsuz hissetmek düşüyor. Bir araya gelmek ve kendi gerçekliğimizi üretmek; kendimizi, çevremizi, toplumu, dünyayı değiştirmeye dair en ufak bir iddiamız var ise hayati bir önem taşıyor. Bunun adresi; kürsümüz olan Genç Hayat ve Türkiye gençliğinin bir araya gelip kendi gerçekliğini deneyimlediği Gençlik Yaz Kampı olduğu gibi bulunduğumuz alanlarda kuracağımız birlikteliklerde.

 

(Genç Hayat)