ABD ve İsrail'den Lübnan'a şartlı ateşkes dayatması: Litani bölgesi boşaltılacak, Hizbullah tasfiye edilecek

İsrail ve Lübnan hükümet heyetlerinin ABD gözetiminde gerçekleştirdiği doğrudan görüşmelerin 4'üncü turunun ardından üç ülke tarafından ortak bir açıklama yayımlandı. Açıklama, ABD ve İsrail'in, Lübnan'ın egemenlik haklarını hedef alan şartlı ateşkes planını masaya kabul ettirdiğini ortaya koydu. Yapılan ortak açıklamada, "Ateşkes, Hizbullah saldırılarının tamamen durdurulmasına ve tüm Hizbullah unsurlarının Güney Litani bölgesinden tahliye edilmesine bağlıdır" denildi.

Bloomberght'de yer alan habere göre, İsrail ve Lübnan heyetlerinin ateşkesin hayata geçirilmesi konusunda görüş birliğine vardığı kaydedildi. Açıklamada, "İsrail ve Lübnan ateşkesin uygulanması konusunda mutabık kalmıştır. Ateşkes, Hizbullah saldırılarının tamamen durdurulmasına ve tüm Hizbullah unsurlarının (İsrail sınırı ile Lübnan’ın Litani Nehri arasındaki) Güney Litani bölgesinden tahliye edilmesine bağlıdır" ifadeleri kullanıldı.

'Pilot bölge' adı altında ABD vesayeti

İsim vermeden Hizbullah'ın Lübnan'daki varlığına işaret edilen açıklamada, "İsrail ve Lübnan ABD'nin yardımıyla devlet dışı tüm aktörlerin devre dışı bırakılması ve bölgenin yegane kontrolünün Lübnan Silahlı Kuvvetlerine verilmesini öngören pilot bölgeler oluşturma sürecinin hızla hayata geçirilmesi konusunda mutabık kalmıştır" denildi.

Bu adımların kapsamlı bir barış ve güvenlik anlaşmasına kapı aralayacağı savunulan açıklamada, "Görüşmelere katılan tüm ülkeler, İsrail ile Lübnan arasındaki ilişkilerin geleceğine bu iki egemen hükümet tarafından karar verilmesi gerektiğini yinelemiştir. Herhangi bir devlet veya devlet dışı aktörün, Lübnan'ın geleceğini rehin almaya yönelik her türlü girişimi reddedilmektedir" ifadeleri kullanıldı.

İsrail ve Lübnan'ın doğrudan müzakerelere devam etme kararı aldığı aktarılarak, "Heyetler, 29 Mayıs'ta Pentagon'da yapılan görüşmeleri temel alarak, Lübnan ve İsrail'in egemenliğini, güvenliğini ve toprak bütünlüğünü sürdürülebilir bir şekilde güvence altına almayı amaçlayan bir güvenlik çerçevesini ele almıştır. Bu çerçeve, devlet dışı silahlı grupların dağıtılmasını ve yeniden ortaya çıkmalarının önlenmesini de içermektedir" denildi.

Açıklamada "ABD, İsrail ve Lübnan hükümetlerinin egemenliğine yönelik süregelen desteğini yinelemiştir. Çatışmaların sona ermesine yönelik herhangi bir anlaşmanın, başka bir kanal üzerinden değil, doğrudan ABD'nin ara buluculuğunda iki hükümet arasında yapılması gerektiğini bir kez daha vurgulamıştır. ABD, Lübnan Silahlı Kuvvetlerinin kapasitesinin artırılması ve Lübnan’ın egemenliğini etkin bir şekilde kullanması konusunda destek vermeye hazır olduğunun altını çizmiştir" ifadeleri kullanıldı.

Yeni görüşmeler 22 Haziran'da başlayacak

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio'nun 2 Haziran'da yaptığı "Hizbullah'ın sadece İsrail'in ve ABD’nin değil, aynı zamanda Lübnan'ın da düşmanı olduğu" yönündeki açıklamaları hatırlatılarak, "İsrail, görüşmelerde güvenliğinin ve toprak bütünlüğüne saygının ancak Hizbullah'ın silahsızlandırılması ve tüm Lübnan'daki Hizbullah altyapısının çökertilmesiyle sağlanabileceğini yinelemiştir. Askıda kalan tüm sorunların çözümü ile kalıcı barış ve güvenliğin sağlanması için ABD liderliğindeki doğrudan müzakerelerin önemini vurgulamıştır" denildi.

Lübnan'ın görüşmelerde egemenliğe karşılıklı saygı ve çatışmaların durdurulmasının önemine vurgu yaptığı ifade edilerek, "Lübnan heyeti, toprak bütünlüğü ve tam devlet egemenliği ilkelerinin öneminin altını çizmiştir. Lübnan, ülke genelinde etkin kontrolü sağlamak adına, ABD desteğiyle Lübnan Silahlı Kuvvetlerinin kapasitesini artırma kararlılığını ifade etmiştir" denildi.

İsrail ve Lübnan heyetlerinin 22 Haziran'da başlayan haftada yeniden bir araya geleceği aktarıldı.

Ne olmuştu?

ABD Başkanı Donald Trump, 16 Nisan'da tarafların 10 günlük ateşkes konusunda mutabakata vardığını açıklamıştı. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ise söz konusu ateşkesi kabul ettiklerini belirterek, Lübnan'ın güneyinde işgal ettikleri bölgelerde kalmayı sürdüreceklerini söylemişti.

İsrail'in 2 Mart'tan bu yana ateşkese rağmen Lübnan'a düzenlediği saldırılarda hayatını kaybedenlerin sayısı 4 bine yaklaştı.

(Dış Haberler)