DEM Parti yoksulluk ve gelir adaletsizliğinin araştırılması istendi

DEM Parti Grup Başkanvekilleri Sezai Temelli ve Gülistan Kılıç Koçyiğit, artan enflasyon, yoksulluk, gelir ve vergi adaletsizliğinin nedenlerinin araştırılması amacıyla TBMM Başkanlığına Meclis Araştırması açılması için önerge verdi.

Önergede, Türkiye ekonomisinin AKP’nin “sermaye odaklı ekonomi politikaları” nedeniyle tarihsel bir dönemden geçtiği belirtilerek, TÜİK verilerine göre yıllık enflasyonun yüzde 32,37’ye ulaştığı, 2026’nın ilk dört ayında gerçekleşen yüzde 14,6’lık enflasyonun ise iktidarın yıl sonu hedeflerini hükümsüz kıldığı ifade edildi.

Asgari ücretliler ve emekliler başta olmak üzere milyonlarca yurttaşın açlık sınırının altında yaşam mücadelesi verdiği belirtilen önergede, artan gıda enflasyonu ve hayat pahalılığı nedeniyle sosyal hakların reel değerini kaybettiği kaydedildi. Önergede, Türkiye’nin dünyada en yüksek enflasyona sahip ilk beş ülke arasında yer aldığı belirtilerek, “Şimşek Programı”na rağmen aylık enflasyon gerçekleşmelerinin savaş halindeki birçok ülkenin yıllık enflasyonundan yüksek olduğu ifade edildi.

AKP’nin sermayeye vergi muafiyetleri, istisnalar, ihaleler ve garanti ödemeleri sağladığı belirtilen önergede, bunun faturasının emekçilere çıkarıldığı kaydedildi. TÜİK verilerinin “gerçeklikten uzak” olduğu belirtilen önergede, enflasyonun bir “kaynak aktarım mekanizmasına” dönüştüğü ifade edildi.

“Asgari ücret ve emekli maaşları eridi”

Önergede, yılın ilk dört ayında asgari ücretin 4 bin 110 lira, 20 bin lira maaş alan emeklilerin gelirinin ise 2 bin 930 lira eridiği belirtilerek, milyonlarca emekçi ve emeklinin açlık sınırının altında yaşamaya zorlandığı kaydedildi.

Emeklilerin büyük bölümünün açlık sınırının altında maaş aldığı belirtilen önergede, “çalışan emekli” sayısının son altı yılda yüzde 185 artarak yaklaşık 2 milyon 130 bine çıktığı ifade edildi. Bayram ikramiyelerinin de enflasyon karşısında eridiği belirtilen önergede, 2018’de bin liralık ikramiyeyle yaklaşık 5 gram altın alınabilirken bugün yalnızca 0,60 gram altın alınabildiği kaydedildi.

“Her 10 kişiden 6’sı borçlu”

Önergede, Türkiye’de her 10 kişiden 6’sının borçlu olduğu, en az 17-18 milyon yurttaşın yoksulluk içinde yaşadığı, sosyal yardıma muhtaç hane sayısının 4,5 milyonu aştığı ifade edildi. 7 milyondan fazla çocuğun yoksulluk sınırının altında yaşadığı belirtilen önergede, her 5 çocuktan 1’inin okula aç gittiği kaydedildi.

Geniş tanımlı işsizliğin yüzde 31,5 seviyesinde olduğu belirtilen önergede, genç kadın işsizliğinin yüzde 30,9’a ulaştığı, 6,5 milyon gencin ise ne eğitimde ne istihdamda yer aldığı ifade edildi.

“Vergi yükü emekçilerin sırtında”

Gıda enflasyonuna ilişkin verilerin de yer aldığı önergede, Türkiye’nin dünyada gıda enflasyonunun en yüksek olduğu ilk dört ülke arasında bulunduğu belirtilerek, çiftçilerin bankalara olan borcunun 1 trilyon 400 milyar liraya ulaştığı ve tarımdaki batık kredi tutarının bir yılda yüzde 292,5 arttığı ifade edildi.

Önergede ayrıca, 2026 yılı Nisan ayı bütçe gerçekleşmelerine göre toplam vergi gelirlerinin yüzde 61’inin KDV ve ÖTV gibi dolaylı vergilerden oluştuğu, gelir vergisinin yüzde 89’unun ücretlilerden stopaj yoluyla kesildiği, kurumlar vergisinin payının ise yüzde 10 düzeyinde kaldığı kaydedildi. Faiz giderlerine dört ayda 1 trilyon 134 milyar lira ödendiği belirtilen önergede, bütçenin sermaye sınıfına kaynak aktarım aracı haline geldiği ifade edildi.

Önergede, Türkiye’deki yoksulluk, gelir ve vergi adaletsizliğinin araştırılması ve halkın alım gücünü koruyacak yapısal önlemlerin belirlenmesi amacıyla TBMM’de araştırma komisyonu kurulması talep edildi.