'Cebimizden 1 lira çıkmayacak' denmişti: Suudi şirketler '1 koyup 4 alacak'

Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde (TBMM) görüşülen Suudi Arabistan ortaklı güneş enerjisi santrali projesi tartışma yarattı. TBMM Dışişleri Komisyonu’nda kabul edilen anlaşmaya CHP’li üyeler muhalefet şerhi koyarken, projenin Türkiye’ye uzun vadede ağır mali yük getireceği ifade edildi.

CHP’li komisyon üyeleri Namık Tan, Talih Özcan, Utku Çakırözer, Oğuz Kaan Salıcı ve Yunus Emre tarafından hazırlanan şerhte, Suudi Arabistan’ın Sivas ve Karaman’da kuracağı güneş enerjisi santrallerinin Türkiye aleyhine ekonomik sonuçlar doğuracağını belirtti.

Muhalefet şerhine göre Suudi yatırımcılar, iki santral için yaklaşık 600 milyon avro yatırım yapacak. Buna karşılık Türkiye’nin verdiği 30 yıllık alım garantisi sayesinde toplam gelirlerin 2,5 milyar Avro’ya ulaşacağı ortaya çıktı.

CHP’li vekiller, Türkiye’nin enerji ihtiyacı bulunmasa bile anlaşma kapsamında üretilen elektriği satın almak zorunda kalacağını ifade etti. Şerhte, Sivas’taki proje için yaklaşık 1,31 milyar avro, Karaman’daki proje için ise 1,17 milyar avro ödeme yapılacağı ifade edildi.

Anlaşmada yer alan vergi ve teşvik düzenlemeleri de tartışma konusu oldu. Proje kapsamında yatırımcı şirkete tahsis edilen araziler ücretsiz verilecek; altyapı, imar ve kamulaştırma işlemleri Türkiye tarafından yürütülecek. Ayrıca yatırımcı şirketin KDV, ÖTV, Damga Vergisi ve Gümrük Vergisi gibi birçok kalemde muafiyetlerden yararlanacağı belirtildi.

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar ise projeyi daha önce “rekor düşük maliyetli elektrik üretimi” olarak tanımlamıştı. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Suudi Arabistan ziyareti sırasında imzalanan anlaşmanın ilk fazı, Sivas ve Karaman’da toplam 2 bin megavatlık güneş enerjisi yatırımlarını kapsıyor.

Bakan Bayraktar, projede üretilecek elektriğin kilovatsaat başına 1,99 avro/sent seviyesinden satın alınacağını belirterek bunun bugüne kadar görülen en düşük maliyetlerden biri olduğunu ifade etmişti.

Yaklaşık 2 milyar dolarlık dış finansmanla hayata geçirilmesi planlanan projede yüzde 50 yerlileştirme şartı aranacak. Projenin 2,1 milyon hanenin elektrik ihtiyacını karşılaması hedeflenirken, temelinin 2027’de atılması ve 2029’da devreye alınması planlanıyor.

(Haber Merkezi)