İliç faciası sürpriz değildi; sırada Eskişehir var

Çanakkale – Gazeteci-Yazar İbrahim Gündüz, Erzincan İliç’teki maden faciasının göz göre göre geldiğini vurgulayarak, siyanürlü sömürge madenciliği tehlikesinin şimdi de Marmara’nın gıda deposu olan Eskişehir Alpagut-Atalan bölgesine dayandığı uyarısında bulundu.

Eskişehir -Bilecik Tabip Odasının düzenlediği ödül töreninde “Basın Sağlık Ödülleri”ni paylaşmanın gururunu yaşadığımız değerli meslektaşım, Gazeteci-Yazar İbrahim Gündüz ile “Çepeçevre Yaşam” programı çekimleri için Porsuk Nehri kenarında bir araya geldik. “Altın Ölüm”, “Altın Girdap” ve son olarak raflardaki yerini alan “Çöpler Faciası” kitaplarının yazarı olan Gündüz ile Türkiye’nin dört bir yanını saran vahşi madencilik projelerini masaya yatırdık. Gündüz’ün çarpıcı tespitlerine göre; Erzincan İliç’te yaşananlar Türkiye’deki sömürge madenciliğinde çok acı bir dönüm noktası oldu ve maalesef aynı “rant ve kâr hırsı”, şimdi İstanbul ve Ankara gibi dev metropolleri besleyen Eskişehir’in verimli topraklarını tehdit ediyor.

‘Felaket kaçınılmazdı’

Gündüz, geçtiğimiz aylarda yayımlanan ve Erzincan İliç’teki maden felaketini konu alan “Çöpler Faciası” adlı yeni kitabına atıfta bulunarak, yaşananların sürpriz olmadığını vurguladı. Daha önceki “Altın Ölüm” kitabında da uyarılar yaptıklarını belirten Gündüz, milyonlarca tonluk liç yığınlarının ve siyanürün üst üste yığılmasıyla bu felaketin kaçınılmaz olduğunu çok önceden yazdıklarını hatırlattı.

Bakanlıklar ‘Biz denetlemiyoruz’ dedi

13 Şubat 2024’te 9 işçinin feci şekilde can vermesinin ardından kurulan Meclis Araştırma Komisyonunda skandal gerçeklerin gün yüzüne çıktığını belirten Gündüz, Çevre, Enerji ve Çalışma Bakanlıklarının en üst düzey yetkililerinin Mecliste “Biz burayı denetlemiyoruz, bizim burayla alakamız yok” itirafında bulunduklarını ifade etti. Gündüz’e göre bu itiraflar; 25 yıldır “Her şey Amerika ve Kanada standartlarında denetleniyor” denilerek halka yalan söylendiğini kanıtladı ve bu facia Türkiye’deki sömürge madenciliğinde çok acı bir dönüm noktası oldu.

‘Bu madeni tekrar çalıştırmak cinayettir’

Gündüz, ölümlerin ve kamuoyu baskısının ardından madenin tüm çevre ve çalışma izinleri iptal edilse de ruhsatının hâlâ yürürlükte olduğuna dikkat çekti ve Cengiz Holdingin 1.5 milyar dolar ödeyerek Çöpler Altın Madenini devraldığını, bunun madenin işletilmesi için bütün kapıların ardına kadar açıldığı anlamına geldiğini söyledi. Fay hattı üzerinde bulunan ve yarısı çökmüş durumdaki liç sahasının, hemen aşağısındaki Fırat Nehri’ni ve bölgeyi hâlâ tehdit ettiğini belirten Gündüz, “50 milyon tonluk zehirli atık barajı ağzına kadar doluyken bu madeni tekrar çalıştırmak bir cinayettir” diye konuştu.

Kaz Dağlarında 1 milyona yakın ağaç kesildi

Türkiye’de ne kadar sıkıntılı maden projesi varsa genellikle Cengiz Holding veya benzeri yandaş şirketlere devredildiğine yönelik tespitimize katılan Gündüz, Cengiz Holdingin Kaz Dağı Halilağa altın-bakır madeninde şu ana kadar 1 milyona yakın ağacı kestiğini ve doğayı parçalamaya devam ettiğini aktardı.

Sıradaki hedef Eskişehir

Ödül töreninin yanı sıra madenlerle ilgili bir panel için de geldiğimiz Eskişehir’in sıradaki talan yeri olduğunu belirten Gündüz, “Burası İstanbul, Ankara ve Bursa gibi dev metropollerin gıda deposu. Sakarya Irmağı ve Porsuk Çayı’nın beslediği son derece verimli Alpagut-Atalan tarım bölgesinde, başrolde yine Cengiz Holdingin olduğu bir siyanürlü altın madeni projesi planlanıyor. Akıl alır gibi değil!” dedi.

Gündüz, toprağı, yaşam alanları ellerinden alınmak istenen halkın birçok yerde buna karşı direndiğini aktararak, “Topraklarımızı savunacağız. Başka yolu yok” diye konuştu.