Eruslu, işçinin market kartına da el attı

Antep - Eruslu’da işçilere her ay verilen A101 kartlarında kesintiler yapılıyor. Ay içerisinde bir gün rapor almak ya da izin almak çekten kesinti yapma sebebi olarak gösteriliyor. İşçiler bu duruma, “Biz işçiler köle değiliz. Herkesin işi çıkabilir ya da hastalanabilir. Böyle bir sebepten kesinti yapılamaz” diyerek tepki gösteriyor.

‘İşçiler insan değil mi? Hastası, cenazesi olamaz mı?’

Antep’te bulunan Eruslu Holdinge bağlı fabrikalarda işçilere her ay verilen market kartlarından devamsızlık, rapor ya da izin durumlarında tutanak tutulup kesinti yapılması işçiler içerisinde tepkilere neden oldu. Eruslu’da çalışan bir işçi, “Şubat ayında rapor alan, izin kullanan işçilerin maaşlarından gününe göre kesintiler yapıldığını öğrendik. Kart 7 bin TL’lik bir kart. Bir gün işe gelemeyen işçiden 1000 TL kesinti yapılmış. Böyle bir rezillik olabilir mi ya? İşçiler insan değil mi? Hastası olamaz mı? Cenazesi olamaz mı? Yazıklar olsun. Hiç mi utanmıyorlar?” diyerek bu duruma tepki gösterdi.

Fabrikanın her yerinde tutanak lafları...

Kartından kesinti yapılan bir işçi ise, “Yönetimin yeni kararı buymuş. Devamsızlık yaptığın zaman hem iki yevmiye kesilecek hem de 1000 TL market çekinden kesilecekmiş. İşçiyi köle gibi gördüklerinin bir kanıtı daha” dedi.

Bir başka Eruslu işçisi ise şöyle anlatıyor yaşananları: “İlk işe başladığımız zaman market çeki ve maaş olarak anlaşıyorsunuz fabrikayla. Yani market çekini senin maaşınmış gibi söylüyorlar. Gelinen noktada pazar mesaisine gelmezsen bile tutanak tutarız diyorlar. Şimdi bir de izin alırsan da tutanak tutup karttan kesiyorlar. Şu an fabrikanın her yerinde tutanak lafları dolanıyor!”.

Tutanaklar, bölüm değişiklikleri, çıkışa zorlamalar

Bir diğer işçi ise, hem işçiyi düşük maaşa çalıştırdıklarını hem de çek kesintileri yaşandığını ifade ediyor: “Düğün, cenaze, hastalık... Ne olursa olsun çek kesintisi yapılıyor. Kesinti yapıldığında sebep soracak muhatap bulamıyoruz, baskı uyguluyorlar, başka bölüme zorla yolluyorlar. Gitmek istemeyene mobbing uygulayıp işten çıkarmaya zorluyorlar. Ben bu kadar baskıların artmasında Mehmet Türkmen’in tutuklanmasının bile etkili olduğunu düşünüyorum”

İşçilerin ücret ve market kartı kesintilerine ilişkin iddialarını sormak için aradığımız şirket yetkilisi , “gizlilik politikası” gerekçesiyle bilgi vermeyi reddetti.

Avukat Murat Özveri: Kesinti yasa dışı

Başka fabrikalarda da yaşanan ve cezalandırmaya varan kesintilere ilişkin görüşlerine başvurduğumuz Çalışma Ekonomisi Doktoru Avukat Murat Özveri, işçilerin maktu ücret üzerinden (Ayın kaç gün çektiğine bakılmaksızın ve çalışanın hastalık, izin gibi mazeretli günleri dikkate alınmadan, her ay önceden belirlenen sabit ve aylık tutarın ödenmesi sistemidir. İşçi raporlu olsa dahi ücretinden kesinti yapılamaz) çalıştırılması halinde ücretlerinden kesinti yapılamayacağını dile getirdi.

İşçilerin saat ücretiyle çalıştırıldığı koşullarda ise çalışmadığı saatin ve günün ücretinin kesilebileceğini, iki günlük kesinti yapmanın yasalara aykırı olduğunu ifade eden Özveri, rapor alınması halinde yemek, prim gibi ücretlerden kesinti yapılması için ise “Bu sosyal güvenlik hakkının kullandırılmaması anlamına gelir. Hastalanan işçiye tedavi olma demektir. Bu yasa dışıdır” diye konuştu.

---

Eruslu işçisi

Her yıl yeni bir şey çıkarıyorlar. Hiç işçiye fikrini soran yok. Ya da alınan kararları önceden duyurmuyorlar; başımıza gelene kadar hiçbir şeyden haberimiz olmuyor. Her ayın 25’inde 7 bin lira A101 kartı alıyoruz. Bu ay ise hiç bilgimiz olmayan bir şeyle karşılaştık. Şubat ayında devamsızlığı, izni ya da raporu olan kim varsa, gelmediği gün kadar bin lira kesinti yaptılar. Hasta oldun, bir gün rapor aldın; bin liran kesildi… Ne ala memleket! Böyle olacağını kime söylediniz? Kimin haberi vardı kesinti olacağından? Hiçbirimizin yoktu.

Yıllardır maaşlarımıza, yan haklarımıza, yemeklerin niteliğine ve daha sayamadığımız birçok şeye saldırıp durdular. Patron, patron olmasından ötürü her türlü kesintiyi yapmak “zorunda.” İşçi ise patronun kesintileri karşısında kendi haklarını korumalı. Eruslu işçileri olarak haklarımızı korumazsak, elimize geçenlere şükretmeye devam edelim dersek, elimizde olanları da kaybetmeye devam ederiz.

Fabrikada dönen muhabbet şu: “Bu Arabanlılar buradan gitmedikçe hiç kimse sesini çıkarmaz.” (Arabanlı denilen işçiler dış ilçeden fabrikaya çalışmaya gelen ve köyde yaşayan, toprakla bağını sürdüren işçiler.) Arabanlılar, fabrikanın yüzde kaçını oluşturuyor sanki? Diğer tüm Arabanlı olmayan işçiler birlik olmuş da sadece Arabanlılar olmamış gibi, Arabanlı işçileri suçlayıp duruyorlar.

Dün başka bir yerden kesinti yaptılar, bugün A101 kartından; yarın da başka bir şeyden yapacaklar.

Benim fikrim şu: Bu saldırıların karşısında tek tek duramayız. O yüzden sizin aracılığınız ile tüm Eruslu’da çalışan işçi arkadaşlarıma sesleniyorum: Biz tek tek bu godomanlarla başa çıkamayız, ama birlikte hareket edersek karşımızda da kimse duramaz.

---

Sicili kabaraık

Boykot edilen Sleepy markasını üreten Eruslu Global’in sahipleri AKP’ye yakınlığıyla biliniyor.

İktidara yakınlığıyla bilinen Eruslu Global’in sahibi Ökkeş Eruslu, uzun süre AKP Gaziantep İl Başkanlığı yaptı. Eruslu’nun sahipleri, AKP ile yakın ilişkileri, AKP döneminde büyümeleri ve yaptıkları usulsüzlükler de biliniyor.

2023 yaz aylarında Eruslu’ya ait fabrikalarda yedili sisteme geçiş hamleleri yapılmış ancak işçilerin tepkileri; tepkilerin sosyal medyaya yayılması, hayata geçirilmek istenen uygulama ve tepkilerin Emek Partisi Antep Milletvekili Sevda Karaca tarafından Mecliste gündem edilmesi gibi birçok tepkinin sonucunda fabrika yönetimi açıklama yaparak yedili sisteme geçilmeyeceğini duyurmuştu.

Eruslu Ekrem İmamoğlu’nun tutuklanmasının ardından CHP’nin çeşitli markaları boykot uyguladığı dönemde boykotun anayasal bir hak olduğunu belirten bir işçiyi işten atmıştı. İş kazası geçirdiğini rapor eden İşçi İdris Baykal’ı işten atmıştı.

7’li sistem olarak anılan ve haftada 52 saat işçi çalıştırmanın planlanmasını, elden ücret ödemesi gibi uygulamalarının yanı sıra Gaziantep Büyükşehir Belediyesine bağlı Gaziantep Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü (GASKİ) için belediyenin Eruslu ailesine ait binaya fahiş fiyatlarla kira ödemesi, AKP’li Şahinbey Belediyesinin bebek bezi alım ihalesini doğrudan temin yoluyla bu aileye vermesi, AKP’li ilçe belediyelerinin bebek paketi adı altında yenidoğan bebeği olan ailelere verdiği paketin içeriğinde Sleepy marka olması, 6 Şubat depremlerinden sonrada fabrikaya fahiş ücretlerle teşvik sağlanması da EMEP Milletvekili Sevda Karaca’nın Meclis gündemine taşıdığı diğer konu başlıkları olmuştu.

Eruslular, 6 Şubat depremlerinden tam 4 gün sonra 10 Şubat 2023’te fabrikadaki makineleri tekrar devreye aldıklarını açıklamış, depremzede işçilere erkenden işbaşı yaptırarak 1 hafta içinde tam kapasite üretime geri dönmüştü. Antep’in birçok yerine Kur’an kursu açan Eruslu ailesinin son kursun açılışına da bizzat Diyanet İşleri Bakanı Ali Erbaş katılmıştı.

---