Bartın Platformu: 'Bakanlık Hattat’ın onay ofisi değildir'

Bartın - Bartın Platformu, yaptığı basın açıklamasında Çevre Şehircilik ve İklim Bakanlığının (ÇŞİB) Hattat Holding’in başvurusu üzerine Amasra Tarlaağzı ve Gömü köylerini kapsayan imar planlarında yaptığı değişikliğe tepki gösterdi. Platform, bakanlığın daha önce hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle iptal edilen liman ve dalgakıran projelerini, 1/5000 ve 1/1000 ölçekli planlara yeniden eklediğini belirterek kurumun bir şirketin onay ofisi gibi davranmaması gerektiğini vurguladı. Basın açıklamasında, yapılan plan değişikliğinin dayanağı olarak gösterilen Zonguldak, Bartın, Karabük 1/100.000 ölçekli Çevre Düzeni Planı’nda aslında böyle bir liman öngörüsünün bulunmadığı, bakanlığın kendi resmi raporlarıyla da çeliştiği ifade edildi.

Proje bölge ekonomisini ve turizmi tehdit ediyor

Açıklamada, söz konusu liman ve dalgakıran projesinin bölgedeki balıkçılık faaliyetlerine ve yerel ekonomiye ağır darbe vuracağı dile getirildi. İnşaatın, 100 balıkçı gemisi kapasiteli Tarlaağzı Balıkçı Barınağı’nın dolmasına ve işlevsiz kalmasına neden olacağı belirtilirken, bölge halkı için önemli bir gelir kaynağı olan ve her yaz on binlerce kişinin kullandığı plajın da kömür nakliyesi uğruna yok edileceği savunuldu. Bartın Platformu üyeleri, askıya çıkan plan değişikliklerine karşı itiraz dilekçelerini sunduklarını, bakanlığın bu itirazları dikkate almaması durumunda konuyu bir kez daha yargıya taşıyacaklarını ilan etti.

Hattat Holding’in bölgedeki faaliyet ve dava geçmişi

Hattat Holding (HEMA), 2005 yılında Türkiye Taşkömürü Kurumu’ndan (TTK) Amasra-B sahasını rödevans sözleşmesiyle 20 yıllığına kiralamış olsa da, aradan geçen yaklaşık 20 yıl içinde bölgeden kayda değer bir kömür üretimi gerçekleştirmedi. Şirketin asıl odak noktası, başlangıçtan itibaren bölgeye kömürlü termik santral kurmak oldu. Hattat Holding'in kurmak istediği termik santrallere karşı açılan davalar sonucunda, Danıştay "ÇED Olumlu" kararlarını iptal etti ve 2019-2022 yılları arasında termik santral projeleri imar planlarından tamamen silindi. Şirketin termik santral yoluyla elektrik üretmek için aldığı lisans, yükümlülüklerini yerine getirmediği gerekçesiyle yargı tarafından 2022 yılı başında iptal edildi.

Hukuki kazanımlar ve toplumsal muhalefet

Şirket, termik santral projeleri iptal edildikten sonra "sadece kömür çıkaracağım" iddiasıyla Lavvar (kömür yıkama) tesisi ve rıhtım/liman projeleri için ÇED süreçleri başlattı ancak Bartın Platformu’nun öncülüğünde açılan davalarla bu tesisler için verilen "ÇED Gerekli Değildir" veya "ÇED Olumlu" kararları defalarca hukuka aykırı bulunarak iptal edildi. Bölge halkı ve Bartın Platformu, 43 binden fazla itiraz dilekçesi ve 2019 davacıyla Türkiye'nin en geniş katılımlı çevre davalarından birini yürüttü. Hukuki süreçleri kaybeden şirket, Amasra Belediye Başkanı ve Bartın Platformu temsilcilerine "ticari itibarın zedelenmesi" gerekçesiyle tazminat davaları açarak toplumsal muhalefeti sindirmeye çalışmıştır. Güncel durumda şirket, termik santralden vazgeçtiğini beyan etse de, son rıhtım ve plan değişiklikleri girişimi bölge halkı tarafından hala "termik santralin altyapısını hazırlama çabası" olarak değerlendiriliyor.