TMMOB Muğla İl Koordinasyon Kurulu: İşçi ölümleri kader değil, siyasal tercihlerin sonucudur

Muğla - TMMOB Muğla İl Koordinasyon Kurulu Muğla Sınırsızlık Meydanında yaptığı basın açıklamasında, iş cinayetlerine dikkat çekebilmek, insan hayatının, işçi sağlığının ve iş güvenliğinin önemini vurgulamak için 3 Mart tarihi TMMOB tarafından “İş Cinayetlerine Karşı Mücadele Günü” olarak ilan edildiğini belirtti

Basın açıklamasını TMMOB Muğla il koordinasyon kurulu sekreteri Coşkun Çatalkaya yaptı. Çatalkaya, madenlerin, inşaatların, tersanelerin, fabrikaların ve şantiyeler hâlâ emekçilerin mezarı olmaya devam etmekte olduğunun altını çizerek, “Bilimin, tekniğin ve mühendisliğin gelişimine rağmen işçi sağlığı ve iş güvenliği önlemleri aynı ölçüde geliştirilmemekte, önlenebilir kazalar göz göre göre ölümlere dönüşmektedir” dedi.

“İşçi ölümleri kader değil, siyasal tercihlerin sonucudur”

Çatalkaya, AKP iktidarı döneminde en az 32 bin emekçinin iş cinayetlerinde yaşamını yitirdiğini 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’nun yürürlüğe girdiği tarihten bu yana ise en az 20 bin emekçinin hayatını kaybettiğini belirterek; “Her gün en az 6, yılda 2 bin emekçi iş cinayetleri sonucu aramızdan koparılmaktadır. Bu tablo kader değil, siyasal tercihlerin sonucudur. Soma, Ermenek, Mecidiyeköy (Torunlar), Şirvan, Amasra, Gayrettepe, Oba Makarna, İzmir Kule Vinç, Kartalkaya, Dilovasının birer yer ismi değil denetimsizliğin, kar hırsının ve kamusal sorumluluktan kaçışın simgesidir” diye konuştu.

“Ülkedeki tablo oldukça karanlıktır”

Bütün uyarılara rağmen ülkedeki tablonun oldukça karanlık olduğunu belirten Çatalkaya, “Türkiye’de 2.290.160 işyeri bulunmasına rağmen 2025 yılında bunların yalnızca 8 bin 161’i, yani yüzde 0,35’i iş sağlığı ve güvenliği yönünden denetlenmiştir. Bu oran, kamusal denetim mekanizmasının fiilen işlemediğinin en açık göstergesidir” dedi.

“Elverişli koşullarda çalışma hakkı Emeğin tarihsel mücadelesi sonucunda kazanılmıştır”

Emeğin tarihsel mücadelesi sonucunda “elverişli koşullarda çalışma hakkı”nın kabul gördüğünü belirten Çatalkaya, İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi’nde güvence altına alınmış temel bir hak olmasına rağmen, devlete çalışanların yaşamını ve sağlığını koruma yükümlülüğünün gerektiği kadar yerine getirilmediğini belirtti.

“İşçi sağlığı ve güvenliğini sağlama yükümlülüğü şirketlere devredilmiştir”

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ile birlikte işverenin işçi sağlığı ve güvenliğini sağlama yükümlülüğünün fiilen Ortak Sağlık ve Güvenlik Birimleri (OSGB) adı altında faaliyet gösteren şirketlere devredildiğine dikkat çeken Çatalkaya; “Böylece işçi sağlığı ve güvenliği kamusal bir sorumluluk alanı olmaktan çıkarılmış, piyasa ilişkilerine tabi kılınmıştır. Bunun sonucunda iş cinayetleri ve meslek hastalıkları azalmamış, aksine artarak sürmüştür. Bugün işyerlerinde görev yapan iş güvenliği uzmanları ve işyeri hekimlerinin yaklaşık yüzde 90’ı OSGB’ler aracılığıyla sağlanmaktadır. OSGB’ler ile işyerleri arasındaki ticari sözleşme ilişkisi, uzmanların mesleki bağımsızlığını zedelemekte; işyerlerinde alınması gereken önlemlere ilişkin değerlendirme ve önerilere müdahale edilmesine yol açmaktadır “ diye devam etti.

“İş Sağlığı ve Güvenliği Merkezi (İSGÜM) AKP iktidarı döneminde özelleştirilmiştir”

Çatalkaya. “Çalışanların sağlığını tehdit eden fiziksel ve kimyasal etmenlerin ölçümü daha önce kamusal bir kurum olan İş Sağlığı ve Güvenliği Merkezi (İSGÜM) tarafından yürütülürken AKP iktidarı döneminde özelleştirilmiş ve bu hizmetler özel hijyen laboratuvarlarına devredilerek, bu yapının bağımsız ve etkin bir işçi sağlığı ve güvenliği hizmetinin sunulmasını engellemektedir” diye konuştu.

“Sorumluluğu önlem almayan iktidar taşımaktadır”

İşverenlerin işyerlerinde iş kazalarına yönelik koruyucu, etkin ve yeterli önlemleri almamalarının siyasi iktidarın bu kazaların ölümle sonuçlanacağı bilindiği halde önlenmesi için yeterli ve etkin denetim yapmayan ve yükümlülüklerini yerine getirmeyen işyerlerine caydırıcı yaptırımlar uygulamayan iktidarın sorumluluğu olduğunu dile getirdi.

Sendikal örgütlenmenin önündeki engeller tüm çalışanlar için kaldırılmadıkça işçi sağlığı ve iş güvenliği konusunda yol almanın mümkün olmayacağını belirten Çatalkaya şunları söyledi; “Sendikasız uzman, sendikasız işçi, örgütsüz bir çalışma yaşamı ile emekçiler tüm olumsuzluklara açık ve savunmasızdır. Bu savunmasızlığa karşı adil yargılanma, örgütlenme, insani koşullarda bir çalışma yaşamı ve işyerlerinde emekçilerin ölmeyeceği, yaralanmayacağı, sakat kalmayacağı bir düzen istiyoruz.”

“İş cinayetleri kader değil önlenebilir niteliktedir”

TMMOB olarak İş cinayetlerinin kader olmadığının altını çizmek istediklerini belirten Çatalkaya, “İş cinayetlerinin büyük çoğunluğu önlenebilir niteliktedir. Bilimsel ve teknik ölçütler doğrultusunda kamusal ve bağımsız bir denetim sistemi kurulmadan; üniversitelerin, sendikaların, meslek örgütlerinin katılımıyla idari ve mali yönden bağımsız bir ulusal işçi sağlığı ve güvenliği kurumu oluşturulmadan bu tablo değişmeyecektir” dedi.

Çatalkaya konuşmasını, “İş cinayetleri sona erene, emekçilerin yaşam hakkı güvence altına alınana kadar mücadelemizi sürdüreceğiz” diyerek sona erdirdi.

(Evrensel)