Dünya gümüş rezervleri ve ülkelerin küresel rezervdeki payları
Gümüş, materyal olarak elektronikten, güneş enerjisine, otomotivden medikale kadar birçok alanda kullanılıyor. Gümüşün iletkenliği altından bile daha iyi.
Grafik: Hünkar Özlütaş
Gümüş, materyal olarak elektronikten, güneş enerjisine, otomotivden medikale kadar birçok alanda kullanılıyor. Gümüşün iletkenliği altından bile daha iyi. Akıllı telefonlar, bilgisayarlar ve tabletlerin içindeki devreler, anahtarlar, bağlantı noktaları, kontaklar, bataryalar, elektrikli araçların elektrik bağlantıları ve şarj sistemlerinde bulunuyor. İletkenliğinin çok iyi olması sayesinde elektronik sistemlerde düşük dirençle az enerji kaybı sağlıyor. Güneş panellerinde gümüş malzeme kullanılmadığında elektrik üretimi verimliliği çok ciddi oranda düştüğü için güneş enerjisi üretiminde gümüşe talep son yıllarda oldukça arttı. Gümüşün bu sistemlerdeki rolü, “gümüş bazlı iletken pasta” denilen ağlar sayesinde güneş ışığı enerji paneli hücrelerine çarptığında serbest kalan elektronları (akımı) toplaması ve devreye taşımasıdır. Bakır gibi diğer materyallerle kıyaslandığında gümüş, güneş hücresinin toplam verimliliğini en üst seviyede tutar. Gümüş yüzeylerde bakteri oluşumu çok daha zor hale geldiği ve kimyasal bırakmayan bir metal olduğu için sağlık alanındaki ekipmanlarda, su arıtmada ve depolamada kaplama olarak kullanılıyor.
Bakırın kullanım alanları
Çok yüksek elektrik iletkenliğine sahip olması nedeniyle bakırın en yaygın kullanım alanı elektrik ve elektroniktir. Elektrik kabloları, motor sargıları, transformatörler, jeneratörler ve baskılı devre kartlarında kullanılıyor. Küresel bakır tüketiminin yaklaşık yarısı elektrik-elektronik sektöründe gerçekleşiyor. Isı iletkenliği özelliği sayesinde de ısı transferinin olduğu uygulamalarda tercih ediliyor. Radyatörler, klima ve buzdolabı boruları, ısı eşanjörleri ve bilgisayar işlemci soğutucularında kullanılıyor. Isıyı hızlı ve dengeli biçimde iletebiliyor. Bakır kolay şekil alıyor ve korozyona karşı dirençlidir. Elektriksel güvenliği artırdığı için inşaat ve altyapı alanında özellikle su tesisatı ve topraklama sistemlerinde kullanılıyor. Bakır borular içme suyu taşımaya uygundur. Bakır yüzeylerde de gümüş gibi bakteri oluşumu zorlaşır, bu nedenle hastanelerde, yoğun bakım ünitelerinde, kapı kollarında ve toplu taşıma alanlarında bakır kaplama kullanılabilir. Yenilenebilir enerji sistemlerinde, özellikle rüzgar türbinleri ve güneş panellerinde iletken malzeme olarak kullanılır. Elektrikli araçlarda batarya bağlantıları, motorlar ve güç elektroniği bileşenleri nedeniyle yüksek miktarda bakır bulunur. Rüzgar türbininde bakır, rüzgardan elde edilen mekanik enerjinin elektriğe dönüştürülmesini ve iletilmesini sağlar. Bakır, türbinin jeneratör sargılarında kullanılarak elektrik üretimini mümkün kılar; yüksek elektrik iletkenliği sayesinde enerji kayıplarını azaltır. Aynı zamanda üretilen elektriği, türbin içindeki kablolarla trafoya ve şebekeye aktarır.
Evrensel'i Takip Et