TÜİK’te İsrail yok, 'gizli ülke' var: 2025’te 924 milyon dolar ihracat

Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Grup Başkanvekili Murat Emir, hükümetin 2 Mayıs 2024’te “İsrail ile ticaretin durdurulduğu” yönündeki açıklamasına rağmen ticaretin sürdüğünü öne sürerek Ticaret Bakanı Ömer Bolat’a 9 soruluk önerge verdi.

Emir, İsrail Merkez İstatistik Bürosu (CBS) verilerine dayandırdığı açıklamasında, 2025 yılı Ocak–Aralık döneminde Türkiye’den İsrail’e 924,1 milyon dolarlık ihracat yapıldığını savundu. Emir, sadece Aralık 2025’te ihracatın 84,5 milyon dolar, Ocak 2026’da ise 82,1 milyon dolar olarak kaydedildiğini belirtti.

“TÜİK’te İsrail kodunun yer almaması dikkat çekici”

Emir, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) 2025 dış ticaret verilerinde İsrail ülke kodunun yer almadığını, buna karşın ticaret hacmi sıfır olan diğer ülkelerin tabloda görünmeye devam ettiğini ifade etti.

TÜİK verilerinde “ticari sır” gerekçesiyle oluşturulan “Gizli Ülke” başlığı altında 2025 yılı için toplam 2,1 milyar dolarlık ticaret hacmi bulunduğunu belirten Emir, söz konusu tutarın hangi ülke ya da ülkelere ait olduğunun açıklanmasını istedi.

CBS verileri ve erişim iddiası

Emir, İsrail’in resmi internet sitelerine Türkiye’den erişim sağlanabildiğini, ancak İsrail Merkez İstatistik Bürosu’nun dış ticaret verilerine Türkiye’den erişimin engellendiğini öne sürdü. Kamuya açık resmi istatistiklere erişimin kısıtlanmasının ayrıca açıklanması gerektiğini ifade etti.

CBS tanım dokümanlarında Filistin Yönetimi ile yapılan ticaretin İsrail dış ticaret tablolarına dahil edilmediğinin açıkça belirtildiğini aktaran Emir, bu nedenle söz konusu verilerin doğrudan Türkiye–İsrail ticaretine işaret ettiğini savundu.

İhracat kalemleri

Emir’in paylaştığı bilgilere göre 2025 yılında Türkiye’den İsrail’e yapılan ihracatta öne çıkan bazı kalemler şöyle:

• Baz metaller: 183,2 milyon dolar
• Makine ve ekipman: 172,8 milyon dolar
• Tekstil: 119,5 milyon dolar
• Plastik ve mamulleri: 86,2 milyon dolar
• Taşıt araçları: 38,3 milyon dolar
• Gıda ürünleri: 45,7 milyon dolar
• Kimyasal ürünler: 17,8 milyon dolar
• Mineral ürünler: 15,3 milyon dolar

Ayrıca Türkiye’nin Bakü-Tiflis-Ceyhan Boru Hattı üzerinden İsrail’e yönelik petrol sevkiyatından varil başına 1,27 cent komisyon aldığı iddiasına da yer verildi.

Bakan Bolat’a 9 soru

Emir, önergesinde şu başlıklarda açıklama istedi:

• Ticaretin durdurulduğu açıklanmasına rağmen CBS verilerinde ihracat görünmesinin nedeni,
• TÜİK’te İsrail ülke kodunun yer almamasının gerekçesi,
• “Gizli Ülke” başlığı altındaki 2,1 milyar dolarlık ticaret hacminin hangi ülkeye ait olduğu,
• Verilerin “ticari sır” gerekçesiyle gizlenip gizlenmediği ve hukuki dayanağı,
• 924,1 milyon dolarlık ihracatın hangi firmalar veya kamu kuruluşları aracılığıyla gerçekleştiği,
• Ticaretin doğrudan mı yoksa üçüncü ülkeler üzerinden mi yapıldığı,
• Ticaretin durdurulması kararında istisna ürün grupları bulunup bulunmadığı.