İstanbul Veteriner Hekimler Odası: 'İstanbul’da kuduz yok'

İstanbul Veteriner Hekimler Odası (İVHO), son günlerde basın ve sosyal medyada yer alan “İstanbul’da kuduz vakalarında patlama” yönündeki haber ve paylaşımlara ilişkin yazılı bir açıklama yaptı. Açıklamada, İstanbul’da aktif kuduz vakası bulunmadığı vurgulanarak kamuoyunun yanlış ve eksik bilgilerle paniğe sevk edildiği belirtildi.

İVHO, kuduzun ihbarı mecburi hastalıklar arasında yer aldığını, hastalığın teşhisi, bildirimi, karantina uygulamaları, aşılama ve kimliklendirme süreçlerinin ilgili mevzuat kapsamında titizlikle yürütüldüğünü hatırlattı.

İstanbul Valiliği verilerine atıf yapılan açıklamada, kentte son kuduz vakasının 2007 yılında görüldüğü, bu tarihten sonra herhangi bir hayvana kuduz teşhisi konulmadığı ifade edildi.

2025 yılı içinde İstanbul genelinde hastanelere başvuran kişilere toplam 123 bin 538 kuduz aşısı uygulandığı belirtilen açıklamada, bu aşıların tamamının koruyucu (tedbir amaçlı) olduğu kaydedildi. Aşılamaların bir kısmının sahipsiz hayvan temasları, bir kısmının ise sahipli hayvanların tırmalama ya da salya teması gibi durumları sonrası yapıldığı aktarıldı.

“Kuduz riskli temas” verilerinin şehirde aktif vaka bulunduğu anlamına gelmediği vurgulanan açıklamada, bu sayıların halk sağlığını korumaya yönelik önleyici uygulamaları ifade ettiği belirtildi.

“Artışın nedeni endişe ve bilgi kirliliği”

Türkiye’nin kuduz açısından endemik bir bölgede bulunduğuna dikkat çeken İVHO, son dönemde artan hayvan karşıtı şiddet dili ve sosyal medyadaki bilgi kirliliğinin toplumdaki kaygıyı yükselttiğini belirtti.

Sokağa çıkmayan, başka hayvanlarla teması olmayan ve düzenli aşılı ev hayvanlarının neden olduğu basit temaslar nedeniyle dahi yurttaşların yoğun endişeyle sağlık kuruluşlarına başvurduğu ifade edildi. Bunun kentte kuduz olduğu anlamına gelmediği, aksine yanlış bilgilendirme sonucu artan kaygıyı gösterdiği kaydedildi.

Küresel çerçeve: “Yüzde 100 önlenebilir”

Açıklamada, Dünya Sağlık Örgütü (WHO), Dünya Hayvan Sağlığı Örgütü (WOAH) ve Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) tarafından kuduzun ortadan kaldırılmasına yönelik küresel çağrılar yapıldığı hatırlatıldı. Kuduzun doğru aşılama ve bilinçlendirme programlarıyla yüzde 100 önlenebilir bir hastalık olduğu vurgulandı.

Kuduzla mücadelede en etkili yöntemin, özellikle köpek popülasyonunun en az yüzde 70’inin aşılanması olduğu belirtilen açıklamada; mikroçiple kimliklendirme, yerli aşı üretiminin desteklenmesi, yaban hayatını da kapsayan aşılama programlarının sürdürülmesi ve belediyelerde veteriner hekimlik teşkilatlarının güçlendirilmesi gerektiği ifade edildi.

“Toplu itlaf çözüm değil”

5199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu kapsamında rehabilitasyon, kısırlaştırma ve aşılama çalışmalarının güçlendirilmesi gerektiği belirtilen açıklamada, sahipsiz hayvanların kitlesel olarak toplanması ya da itlaf edilmesinin “vakum etkisi” nedeniyle riski artırdığına dikkat çekildi.

Ekolojik dengede bir alandan uzaklaştırılan hayvanların yerinin kısa sürede başka hayvanlar tarafından doldurulduğu, bunun da aşısız ve insanlarla temasa alışık olmayan hayvanların kentlere gelmesine yol açabileceği kaydedildi. WHO ve WOAH’ın da kitlesel toplama ve itlafların kuduz kontrol stratejisinin parçası olmaması gerektiğini vurguladığı hatırlatıldı.

“Yapısal sorunlar çözülmeli”

İVHO, veteriner hekimlerin zoonotik hastalıkları hayvanlarda önleyerek toplum sağlığını koruduğunu belirterek, kamuda ve yerel yönetimlerde yeterli sayıda veteriner hekim istihdam edilmemesinin, bilimsel temelli popülasyon yönetimi uygulamalarının sürdürülmemesinin ve özerk bir veteriner hekimliği otoritesinin bulunmayışının temel yapısal sorunlar olduğunu ifade etti.

Açıklamanın sonunda basın kuruluşları ve sosyal medya kullanıcılarına çağrı yapılarak, sansasyon ve korku dili yerine bilimsel verilere dayalı, sorumlu yayıncılık anlayışının benimsenmesi istendi.

İVHO, açıklamasını “İstanbul’da kuduz yoktur” vurgusuyla sonlandırdı.

(Haber Merkezi)