Sağlıkta Dönüşüm Programı'nın sonucu: Kopyala-yapıştır MR raporları

İzmir – Devlet hastanelerinde çekilen MR ve tomografi görüntülerinin sonuçlarının büyük bir bölümünün özel şirketler tarafından kopyala-yapıştır yöntemi ile yazıldığının, ortaya çıkması üzerine konuyu sağlık emekçileri ile görüştük.

Yaşanılan sorunu Sağlıkta Dönüşüm Programı kapsamında değerlendiren SES 2 No’ lu Şube Başkanı Başak Edge Gürkan, “Ne yazık ki yıllardır söylediğimiz gibi ‘sağlıkta taşeron ölüm demektir’ sloganı bugün hayatımızda gerçek oluyor. Neredeyse 20 yıldır Sağlıkta Dönüşüm Programı ile birlikte sağlıkta birçok hizmet özelleştirildi. Görüntüleme hizmetleri ilk özelleşen alanlardan biri. Radyoloji çalışanlarının mesaileri günde 7 saat ile sınırlandırılmışken şirket üzerinden çalışan görüntüleme teknikeri arkadaşlarımız hem asgari ücret ile çalışmaya mahkum ediliyor hem de 7/24 hizmet vermek durumunda kalıyor” diyerek sağlıkta özelleştirmelerin yol açtığı sorunları sağlık emekçileri açısından değerlendirdi.

“Çözüm sağlıkta taşeronlaşmadan vazgeçilmesi”

“Sağlıkta Dönüşüm Programı ile birlikte koruyucu sağlık hizmetlerini tasfiye edip tedavi edici sağlık hizmetlerini uygulayan sistem, sonrasında  da hekimlere malpraktis (tıbbi hata) kıskacına sokulmasıyla birlikte hekimin yüksek tazminatlara da mahkum olmamak için her hastadan BT/MR gibi tetkikleri istemesine sebep oldu. Bununla birlikte tabi ki taşerona devredilmiş hizmetlerde ihaleleri alan firmaların ki ihaleleri nasıl aldığını da biliyoruz para kazanmasını sağlamak için Avrupa da çok ileri tetkik olarak görülen BT/MR çekimlerini neredeyse hastaların çoğundan istenmesine sebep olmuştur” diyen Gürkan, muayene süreleri 3-5 dakika ile sınırlandırılan hekimlerin, poliklinik yükü altında fazladan tetkik istemeye zorlandıklarını ve bunun Sağlıkta Dönüşüm Programı ile tam olarak kurulmak istenen çark olduğunu ifade etti.

“Bugün İzmir’de nerdeyse her hastanede aynı firma MR/BT ve raporlama hizmetlerini yürütüyor. Eğitim ve Araştırma Hastanelerinde 24 saat çekim yapıldığı düşünüldüğünde bu kadar hastanın raporunun bu kadar kısa süre de çıkması mümkün gözükmüyor.  Basına da daha önce yansıdığı gibi birçok hastanın teşhisinde yanlış okunan raporlar sebebiyle yanlışlık yapılıyor ve haliyle hastaların tedavilerini yaşamsal olarak olumsuz etkiliyor” diyen Gürkan,  bunun çözümünün sağlıktaki tüm taşeron hizmetlerden vazgeçilerek tüm sağlık hizmetinin kamu eliyle verilmesinde olduğunu söyledi.

“Taşeronda çalışan teknikerlerin çalışma koşulları insanlık dışı”

Taşeronda çalışan tekniker arkadaşların çalışma koşullarının insanlık dışı olduğu gibi aynı zamanda hasta hayatını doğrudan etkileyen hizmetlerin taşeron eliyle verilemeyeceğinin aşikar olduğunun altını çizen Gürkan, “Sağlık Müdürlüğü’nün konu ile ilgili soruşturma açtığına dair duyumlar alsak da bu soruşturmalardan bir şey çıkmayacağı ya da göstermelik cezalar ile geçiştirileceğini hepimiz çok iyi biliyoruz. İktidar, Devletin her yurttaşının sağlıklı yaşama hakkını sağlamak ve korumak ile mükellef olduğunu unutmamalı ve buna uygun davranmalıdır. Yurttaşlarımızın hayatı taşeron firmaların inisiyatifine bırakılamaz. Bu sebeple taşeron uygulamasından sadece görüntüleme/raporlama hizmetleri değil her alan da derhal vazgeçilmelidir” dedi.

“Sağlık haktır, satılamaz”

Konu hakkında görüştüğümüz SES İzmir 1 No’lu Şube Başkanı Hava Akcan, bu durumun özelleştirmelerin ve Sağlıkta Dönüşüm Programı’nın getirmiş olduğu halkın sağlığını öncelemeyen, şirket mantığı ile yürütülen bir sağlık sisteminin sonucu olduğunu ifade etti.

“Görüntüleme firmalarının kamusal sağlığı ne kadar öncelediği tartışmaya açık”

Daha önce Radyolojik görüntülemeyi şirket yaparken, raporların bir kısmının yine şirket tarafından ancak bir kısmının da kamu hastanesinde görevli radyoloji uzmanları tarafından yazıldığını son yıllarda ise raporlama tamamen şirketlere bırakıldığını söyleyen Akcan, “Devlet hastaneleri ihaleye giriyor ve ihaleyi kazanan görüntüleme firmasına cihazları için hastanede uygun bir yer gösteriliyor. Cihazların bakımından, hastaların cihaza ulaşımına, teknik ekibine kadar bu şirket sorumlu oluyor. Kamu binasında bir görüntüleme şirketinin aynı hastanelerdeki kantin ve yemekhane gibi bir yeri oluyor. Yemekhanelerdeki yemeğin sağlık çalışanları ve hastalar için yeterli olup olmadığı, kalitesi nasıl bugün tartışma konusu ise görüntüleme firmalarının da kamusal sağlığı ne kadar öncelediği tartışmaya açık” dedi.

Sağlıkta Dönüşüm Programının, sağlığı özelleştirerek kamu hastanelerinin de şirket mantığı ile yönetilmesine neden olduğunu ve kamusal sorumluluğun özel sermayeye devredildiğini dile getiren Akcan, “Sağlık özelleştirilemez. Sağlık haktır, satılamaz. Ancak hükümet ve mevcut sağlık politikaları, kamusal yararı mı düşünüyor yoksa hem kendi karını hem de şirketlerin karını mı önceliyor?” dedi.