KAAN’da motor krizi: 10’u geldi, 80’i ABD onayı bekliyor
Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, KAAN savaş uçağı için ABD’den yalnızca 10 motorun teslim edildiğini, kalan 80 motor için ABD Hükümeti ile görüşmelerin sürdüğünü açıkladı.
Fotoğraf: turkishaerospace/YouTube
Türkiye’nin “milli savaş uçağı” olarak tanıtılan KAAN projesinde motor tedarikine ilişkin bağımlılık bir kez daha gündeme geldi. Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, TBMM’deki bütçe görüşmeleri kapsamında CHP’li milletvekillerinin sorularına verdiği yazılı yanıtlarda, KAAN için planlanan 90 motordan yalnızca 10’unun teslim edildiğini, kalan 80 motor için ise ABD Hükümeti ile görüşmelerin sürdüğünü açıkladı.
Cumhuriyet’ten Mustafa Çakır’ın haberine göre, Bakan Güler KAAN’da kullanılacak F110-GE-129E motorları kapsamında TUSAŞ ile General Electric Aerospace arasında iki ayrı alt sözleşme bulunduğu bilgisini verdi. İlk sözleşme çerçevesinde eylül ayında 10 motor Türkiye’ye teslim edilirken, 80 motoru kapsayan ikinci sözleşme için ABD makamlarının onayı bekleniyor. Böylece projenin kritik aşamalarından biri, fiilen ABD’nin siyasi kararlarına bağlı hale gelmiş durumda.
Güler, KAAN’ın ilerleyen bloklarında yerli motor kullanılmasının planlandığını belirtirken, bu sürecin henüz erken bir aşamada olduğunu da kabul etti. Buna göre, yerli motor için TEI’nin konsepti 18 Mart 2024’te seçildi; ön tasarım fazına ilişkin sözleşme ise 5 Ağustos 2024’te imzalandı. Ön tasarımın 2026 başında tamamlanması hedefleniyor. Bu tablo, kısa ve orta vadede KAAN’ın motor ihtiyacının büyük ölçüde dışa bağımlı kalacağını ortaya koyuyor.
S-400 vurgusu, F-35 belirsizliği
Bakan Güler, Rusya’dan alınan S-400 hava savunma sistemlerinin Türkiye için “elzem” olduğunu ve ihtiyaç halinde kullanılmak üzere envanterde tutulduğunu ifade etti. F-35 tedarikiyle ilgili sorulara ise yalnızca “çalışmalar devam ediyor” demekle yetindi. Bu açıklama, ABD’nin S-400’lerin elden çıkarılması yönündeki talepleri ile Türkiye’nin savunma politikası arasındaki çelişkinin sürdüğünü gösterdi.
Güler, İngiltere başta olmak üzere Katar ve Umman’dan temin edilmesi planlanan Eurofighter Typhoon uçaklarına ilişkin eleştirileri de yanıtladı. 20 adet yeni üretim Eurofighter için sözleşme imzalandığını belirten Güler, ikinci el uçakların ise gerekli bakımlar yapıldığı sürece teknik ve performans açısından bir dezavantaj oluşturmayacağını savundu.
CHP’den eleştiri
Bakanın yanıtlarını değerlendiren CHP Tekirdağ Milletvekili İlhami Özcan Aygun, KAAN projesindeki motor tedarikinin ABD’ye bağımlı olmasına dikkat çekti. Aygun, “KAAN uçaklarının 80 motoru ABD Hükümeti’nin iki dudağı arasında. Yerli motor ise hâlâ ön tasarım aşamasında. Motor yoksa bu uçaklar nasıl teslim edilecek?” diye sordu.
Aygun ayrıca, S-400’lerden vazgeçilmediğinin bakanın yanıtlarıyla netleştiğini belirterek, “ABD bu sistemlerin elden çıkarılmasını istiyor. Buna rağmen F-35’lerin nasıl alınacağına dair somut bir yanıt yok” dedi. İkinci el Eurofighter alımına da tepki gösteren Aygun, “İkinci el araba ile sıfır araba aynı değilse, uçakta da değildir” ifadelerini kullandı.
%%97795%%
%%97807%%
{{583219}}
{{574406}}
(cumhuriyet.com.tr)
Evrensel'i Takip Et