Norveç'te 'savaş bütçesi' Meclis önünde protesto edildi

Norveç hükümetinin, NATO'nun "gayrisafi yurt içi hasılanın yüzde 5’ini silahlanmaya ayırma" hedefi doğrultusunda hazırladığı 2026 bütçe tasarısı, dün başkent Oslo’da Meclis önündeki Eidsvolls Meydanı’nda protesto edildi. 

“Barış Birliği”, “(Barış ve Özgürlük için) Uluslararası Kadın Birliği”, “NATO’yu Durdurun”, “Antisavaş Girişimi”, “Barış için Büyükanne Grubu” gibi kurumlar tarafından organize edilen, 19 kurum ve kuruluş tarafından desteklenen eylemde 2026 bütçesinin “savaş bütçesi” olduğu vurgulanarak "Paramız var ama yanlış yer harcanıyor" denildi. “Egemenlik ve barış için silahlanmaya hayır", "Silahlanma çılgınlığına son", "Silah değil, refah", "Soykırıma finansman yok, İsrail’e boykot", "ABD üslerine hayır" ve "Hurum’da patlayıcı fabrikasına hayır” mesajları verildi.,

"Bombaları üretenlerin mi, satanların mı, kimin güvenliği?"

Eylemde Yokoluş İsyanı (Extinction Rebellion) gençliğinden Karoline Hem Wiken, Filistinli Rami Samandar, Doğa Koruma Derneği ve Hurummarka Eylem Grubu üyesi Marie Helene Sonstabo, Oslo-Akershus Ticaret ve Kontor Sendikası Başkanı John Thomas Suhr, Barış için Büyükanne Grubundan Penny Heymans, Greenpeace Başkan Yardımcısı Halvard Raavand ve NATO’yu Durdurun Hareketi’nden Kristine Mollo-Christensen konuşmalar yaptı.

Konuşmalarda, silahlanmanın barış getirmeyeceği, daha fazla silahın sadece daha fazla mezar anlamına geldiği vurgulandı. "Arkamızdakiler ‘Güvenlik’ derken sormalıyız: Kimin güvenliği? Bombaları üretenlerin mi, satanların mı, yoksa bombaların düştüğü Gazze, Suriye, Afganistan, Irak ve Filistin’deki insanların mı" ifadeleri kullanıldı. "Norveç barış ülkesi" diyen hükümetin savaşlardan, işgallerden ve uluslararası hukuk ihlallerinden para kazandığı belirtilen konuşmalarda, "Bu, hem halkımıza hem de Norveç’in ahlaki temellerine karşı işlenmiş bir ihanettir" denildi.

"İşçi sınıfının emeği silahlanmaya harcanıyor"

Silahlanmaya ayrılan paranın sağlıktan, eğitimden, "yeşil dönüşümden" çalındığı söylenen konuşmalarda, "Okullar kapanıyor, hastaneler küçülüyor, kütüphaneler kapatılıyor ama askeri bütçe büyüyor. Savaşlarda cepheye ilk sürülenler işçi sınıfının çocuklarıdır. Ve yine onların emeği, bu silahlanma çılgınlığına harcanmaktadır" ifadelerine yer verildi.

"ABD ile üs anlaşması iptal edilsin"

"Sırada ne var, nükleer silahlara yatırım mı" sorusunun yöneltildiği konuşmalarda, ABD ile yapılan Ek Savunma İşbirliği Anlaşması (SDCA) kapsamında Amerika'ya 12 bölgede askeri üs kurma hakkı tanıdığı hatırlatıldı.

2032 yılına kadar geçerli olan anlaşmanın bir yıl önceden bildirimle iptal edilebileceği belirtilerek, "Norveç, 1949’da NATO’ya katıldığında iki önemli kural koymuştu: Barış zamanında Norveç topraklarında yabancı üs kurulmayacaktı, Norveç’te nükleer silah bulundurulmayacaktı. Artık bu politika ortadan kalktı. Bu üsler egemenlik kaybı anlamına geliyor. Norveç’i, büyük güçler arasındaki olası bir savaşta hedef haline getiriyor" denildi. 

23 Şubat 2026'da uluslararası üslere karşı eylem düzenleneceği belirtilerek, "O gün, egemenlik ve barış için birlikte sesimizi yükseltmeliyiz. Egemenlik için, adalet için, barış için ABD ile üs anlaşması iptal edilsin. Silahlanmaya değil yaşama yatırım yapılsın" denildi. 

Silahlanma bütçesi 4,2 milyar kron artırılıyor

Eylemi örgütleyen kurumların dağıttığı bildiride de 2026 yılı silahlanma bütçesinin 4,2 milyar kron artırılarak 112 milyar krona çıkarıldığı ve bunun Ukrayna’ya yapılan silah yardımını kapsamadığı belirtildi. "Eğer Norveç, NATO’nun gayrisafi yurt içi hasılanın yüzde 5’ini savunmaya ayırma hedefini yerine getirirse, bu yılda 250 milyar krona kadar çıkan bir harcama anlamına geliyor" denildi.

Norveç'in Birleşik Krallık’tan 125 milyar kronluk fırkateyn satın almak üzere anlaşma yaptığı hatırlatılan bildiride, "ABD, Çin’le olası bir askeri çatışmaya hazırlanıyor ve Avrupa’yı da bu planın içine çekmek istiyor. Norveç’te artık 12 ABD üssü bulunuyor ve son iki yılda ABD’nin en büyük savaş gemilerinden bazıları Norveç’i ziyaret etti. Artık barış için çalışma zamanı, savaşa hazırlık zamanı değil” ifadeleri kullanıldı.

(Dış Haberler)