'Tarım Bakanı çiftçiyi mağdur etmeden bir çözüm bulmalı'

Fırat TOPAL
Diyarbakır

Diyarbakır’da buğday hasadı devam ediyorken bu yıl aşırı yağışlardan dolayı verim de ciddi düşüklük yaşanıyor. Buna ek olarak mazot ve gübre fiyatları ise el yakarken, buğday taban fiyatları da çiftçiyi kara kara düşündürüyor. Verilen destekleme ise çiftçiyi desteklemekten uzak olunca tarımın yapılması her geçen yıl zorlaşıyor. Diyarbakır buğday pazarında konuştuğumuz çiftçi ve esnaflar, verimin az olmasından dolayı fiyatların yükseleceğini, tarım bakanının çiftçiyi mağdur etmeden çözüm bulmasını aksi durumda batıya çapaya gidileceğini dile getirdi.

Buğday pazarında 15 yıllık esnaf olan Aydın Malay, fiyatların yüksek olduğunu bu tüccardan çok normal vatandaşı etkileyeceğini belirterek, “Daha yazın başında mercimek 3 TL fiyatlar bu kadar yüksek. Kışın bu fiyat 5 TL’yi bulur. Sezon başında bu fiyat çok yüksek. Bu sorun bizlik bir sorun değil. Bu Tarım Bakanlığının sorunudur. Verim az olmasından kaynaklı un fabrikaları yüksek fiyata mahsul almak zorunda kalıyor. Bu biz tüccarları etkiliyor ama bu normal vatandaşı da etkiliyor. Bu yüksek fiyat makarnaya, bulgura, ekmeğe de her şeye yansıyor, yansıyacak. Tarım Bakanı çiftçiyi de mağdur etmeden bir çözüm bulmalı. Şu an buğday fiyatı 1800-1850 TL arasında değişiyor. TMO düşük fiyat verdiği için çiftçi mahsulünü fabrikalara veriyor”dedi.

‘VATANDAŞ MAĞDUR OLACAK’

Buğday pazarında 20 yıllık esnaf olan Ayhan Budak, tarım politikası ile birlikte ülkenin genel politikasının da değişmesi gerektiğini belirterek, “Tarım politikası kötü mazot, gübre pahalı verdikleri 100 bin TL’lik destekleme 10 bin TL’ye iniyor. Aldığı desteklemeden fayda görmüyor çiftçi. Daha vermedikleri desteklemenin parasını da alıyorlar. Yani ben tüccarım aldığım mahsulü üzerine kârımı atarak satarım. Az kazanırım fiyat ne kadar da yüksek olursa olsun kazanırım. Fakat bu vatandaşa sirayeti olacak. Her şey zamlanacak normal vatandaş mağdur olacak. Bu sorun üretici desteklenerek çözülür. Yalnız tarım politikası değil ülke politikasının da değişmesi lazım” diye konuştu.

‘OLAN YİNE HALKA OLUYOR’

50 yıllık esnaf Akın Barış ise çiftçinin tarım maliyetinin yüksek olması bu yıl aşırı yağışlardan kaynaklı mahsulün az olmasının fiyatı fazlasıyla etkilediğini ifade etti. Barış, “Mazot, gübre, ilaç maliyeti yüksek üretici de mahsulünü yüksek fiyata vermek istiyor. Diğer türlü çiftçiyi kurtarmıyor. Burada olan yine halka oluyor. Bir torba un 100 TL’nin üzerinde asgari ücretli için durum zorlaşıyor. Burada sadece devlet değil, çiftçi de tüccar da üzerine düşeni yapmıyor. Zaten denetim de yok. Çiftçi de mağdur edilmeden bir çözüm bulunmalı” diye konuştu.

‘BÖYLE GİDERSE FINDIK TOPLAMAYA GİDERİZ’

35 yıllık çiftçi olan Nezir Başakçı, bu yıl mahsulün kötü olduğunu fakat ülkede  genel olarak sorunlu bir tarım politikası yürütüldüğünü ifade ederek, çiftçinin ürettiği mahsulden kazanç elde etmesinin mümkün olmadığını söyledi. Başakçı, çiftçinin aldığı desteklemenin yetersiz olduğunu da ekleyerek, “Bize desteklemenin 4’te 1’i gelmiş. Buğdayı 3 TL’ye versek de kurtarmıyor ki. Biz mazotu 6-6.25 TL’ye alıyoruz. Bizim için mazot fiyatında herhangi bir indirim yok. Biçer ve diğer masrafları bir yana. Çiftçinin zararı 1000-2 bin TL ile kurtarılmaz ki. Bu yıl aşırı yağmur çiftçiyi perişan etti. Zarar üstüne zarar. Dün mazota zam geldi. Seçimin acısı bizden çıkıyor. Olan bize oluyor. Patos, gübre, mazot her şey pahalı, destekliyor ama masraflarımızı karşılamıyor. 50 bin TL desteklemenin 30 bin TL’si elimize ulaşıyor. Çiftçiyi üretime cesaretlendiriyor sonra yine tek başına bırakıyorlar. Bize verilen desteğin yarısını yine kendileri alıyor. Böyle giderse hepimiz batıda çapaya gideceğiz. Fındık toplamaya gideceğiz. Zaten bize orada da tam yevmiye vermezler. 100 TL ise 70 TL verirler” dedi.