10.04.2019 04:21

Kadınların kalbini kırdın NASA

Geçtiğimiz ay, ilk kez iki kadının birlikte yapacağı uzay yürüyüşü, sadece bir adet orta boy beden astronot kıyafeti olması nedeniyle iptal edildi.

Kadınların kalbini kırdın NASA

Fotoğraf: NASA

Susan L. SOKOLOWSKI

İlkbahar tatilimin ilk gününde, gereğinden fazla e-posta ve sosyal medyada mesajıyla uyandım. Yakın ve uzak tanıdıklarım ‘ataerki’ hakkında ve ‘NASA’nın kadın meselesine dair bir tarihi var gibi görünüyor’ yazmışlar ve üzgün yüz ifadeleri göndermişlerdi. Bu durumu düzeltmek için öğrencilerime cesaret verdim.

Söz konusu durum, NASA’nın doğru boyutta bir uzay giysisi eksikliği gerekçe göstererek tamamı kadın olan bir uzay yürüyüşünü iptal etmesinden kaynaklanıyordu.

Oregon Üniversitesi Spor Ürün Tasarımı Yüksek Lisans Programının yöneticisiyim ve ürün tasarımındaki eşitlik benim için çok önemli.

Title IX atleti olarak futbol oynamak, beni hayatımın çalışma amacına yönlendirdi. Kadın sporcular olarak sınırları aşsak da, giydiğimiz ürünler erkekler için yapılmıştı ve bedenimize uymuyordu. Spor sütyenleri yoktu, bu yüzden okulda giydiğimiz balenli sütyenleri giyiyorduk fakat bu sütyenlerle oynadığımızda ter bizim için büyük sorun oluşturuyordu. Her ne kadar oynamamıza izin verilse ve oynamaya teşvik edilsek de, ait olduğumuzu hissedemedik çünkü kimse bizim için ürün üretmiyordu.

Tamamı kadın olan uzay yürüyüşünün iptali haberi beni çocukluğuma götürdü. Kadın astronotların sonunda bir ekip olarak birlikte çalışmasına izin verildiğinde, ürün pazarında bir eksiklik önemli bir başarıyı mahvetti. Tamamen kadınlardan oluşan uzay yürüyüşü, kadınların 1960’lardan bu yana arzu ettiği bir hedefti.

ÜRÜN EŞİTLİĞİNDE BENİM YOLUM

""

En iyi araştırmacı ve tasarımcı olma yolculuğum lise yıllarımda başladı. Kadın vücudu için, kadınlar için maksimum potansiyelde performans göstermelerine yardımcı olan ürünler yaratmak ve boyutlandırmak istedim. Bu, 30 yıllık bir yolculuk oldu.

Üniversitede kadın formuna uygun tasarım yapmayı öğrendim. Bu, yeni materyallerin icat edilmesini, vücudun antropometrik, fizyolojik, biyomekanik ve psikolojik olarak çalışılmasını içeriyordu.

Malzemeler hakkında bilgi edinmek, ürün geliştiriciler için önemlidir çünkü yeni teknolojiler geliştirmek için lifler, iplikler, yapılar ve cilalar gibi süreci etkileyebilecek birçok kolu egale etmek gerekir.

Antropometri, erkekler, kadınlar, belirli yaştaki ve etnik kökene sahip çocuklar gibi farklı popülasyonların vücut şeklini ve boyutunu göğüs, bel ve kalça gibi alanların çevresel ölçümleri yoluyla; gövde gibi çeşitli vücut parçalarının hacimlerini anlayarak ve enlemesine kesitlerle (Ki bu da tasarımcıların dokunun meme gibi vücudun belirli bir bölgesinde nasıl dağıldığını anlamalarına yardımcı olur) tanımlamamıza izin veren insan faktörü mühendisliği disiplinidir.

Tasarımcılar ve mühendisler, giyim yapılarında hareketliliği anlamak için vücut ısısını ve biyomekaniği düzenleyen ürün sistemleri geliştirmek için fizyoloji üzerinde çalışıyorlar. Ayrıca psikoloji okuyoruz; insanların renk, dokunma ve doku gibi özellikleri algıladıklarını anlamakta yeni bir ürünün kullanıcı için ne kadar kabul edilebilir olduğunu büyük ölçüde etkileyebiliyor.

Üniversitedeki deneyimlerim, Savunma Bakanlığının çalışmasında, kadınların savaşta uçmasına izin verildiği zamanlar için bir iş imkanı sağladı. Ayrıca, kariyerimin yaklaşık 20 yılını büyük bir spor şirketi için çalışarak, ayakkabı, sütyen ve ekipman dahil kadınların performansında ürün yenilikçiliğine öncülük ederek geçirdim.

Ve şimdi, kadınlar için yeni ürünler icat etmeye istekli öğrencilerin olduğu bir üniversitede profesörüm. Bir Kadın Öğrencim, Jessie Silbert, Müslüman kadın koşucular için ekipman tasarlayan bir proje tamamladı. Şu anda yüksek lisans tezi üzerinde çalışan ve uzay istasyonu etkinlikleri ürünlerinin kadınlar için nasıl uygun olacağının belirlenmesini içeren yeni araç içi aktivite kıyafetleri tasarlayan bir öğrencim var. Meslektaşlarım da NASA için çalıştı. Kadınlar için uzay uçuşunun geleceği ile ilgileniyorlar ve benim gibi cinsiyet eşitliğine dikkat çekiyorlar. Yani, bu konuda kafa yorsaydınız, işi yapan veya bu işi yapma yeteneğine sahip olan bir insan olmalı diye düşünürdünüz fakat böyle bir durum söz konusu değil.

KADIN BEDENLERİ FARKLIDIR

Kadınlar için performans ürünleri yaratan araştırmacılar, mühendisler ve tasarımcılar birçok kaygıya sahiptir. Bunlardan en belirgin olanı, ürün geliştiricilerin söz konusu kadın popülasyonunu üç boyutlu vücut taraması, antropometri ve verilerin istatistiksel analizi yoluyla inceleyeceği vücut şekli ve büyüklüğüdür. Bu tür bir araştırmanın sonuçları, ürün kalıplarının, malzemelerin nasıl tasarlandığını ve teknolojinin vücuda nasıl yerleştirildiğini etkiler, böylece kullanıcılar işlerini güvenli ve verimli bir şekilde yapabilir.

Kadınlar fizyolojik farklılıklara sahip olduklarından, ürün çözümleri vücut sıcaklığının nasıl dalgalandığını ve hormonlar nedeniyle kasların nasıl geliştiğini göz önünde bulundurmalıdır. Ayakkabı tasarımında, ürünlerin esnek olduğundan ve yastıkla desteklemenin uygun yüke göre tasarlandığından emin olduğumuzu düşünüyoruz, çünkü kadınlar genellikle erkeklerden daha hafiftir.

ÜZGÜNÜZ, BÜTÇE KISITLAMAMIZ VAR

Bana göre, elimde yeterince uzay giysisi olmaması sorunu, ürün piyasasından kaynaklanıyor. Kadınlar için yenilikçi performans ürünlerini araştırmak ve geliştirmek için gösterilen çabalara rağmen, çalışmalarımız hiçbir zaman tam olarak finanse edilmedi, uygulanmadı, üretilmedi ve bu nedenle kadınlar tarafından kullanılamadılar, belki de içinde olduğumuz piyasa başarılı olmamızı istemiyordur.

Örnek olarak, NPR’nin “Göz önüne aldığı her şey”, tüm erkek astronotların orta, büyük ve ekstra büyük boyuttaki uzay kıyafetlerine sığdığını ve bütçe kısıtlamaları nedeniyle, kadınlar için daha küçük boyutta kıyafetlerin geliştirilmesinin kadınların uzayda yürümesini engelleyecek birkaç yılı beklediğini ortaya koydu.

Bu finansal kararlar, genellikle ürün araştırma ve tasarlama ekiplerinin dışından gelir ve bu karar vericiler genellikle erkektir. Kadınların CEO seviyesinde temsilini göz önünde bulundurursak, tüm Fortune 500 CEO’larının sadece yüzde 4.2’si kadın. NASA bir Fortune 500 şirketi olmayabilir fakat ABD’de cinsiyet eşitsizliği kesinlikle var.

Bütçe kısıtlamaları, her zaman başkalarının ürün yaratma ekiplerinin kadınlara ayırdığı çabaları desteklemeye “hayır” demenin bir yoludur. Mesaj gerçekten de kadınların başarılı olmasını ya da en büyük potansiyellerini gerçekleştirmelerini istemediklerini söylüyor. “Hayır” ise, ait olmadığınızı söylüyor çünkü sizin için uygun bir donanım yok. Bu işe başvurmayın, çünkü ortalama erkekler için üretilmiş ürünler kullanıyorsanız, kendinizi tehlikeli bir duruma sokuyor olabilirsiniz.

Bu sadece bir NASA veya spor endüstrisi sorunu değil. Kadın itfaiyeciler, kolluk kuvvetleri, inşaat işçileri ve tehlikeli malzemelerle çalışanlar için de aynı zorluklar söz konusu.

Ve bu sadece bir kadın sorunu değil. Kariyerim boyunca ilerlerken yardımımıza ihtiyacı olan pek çok diğer yetersiz kullanıcıyla karşılaştım. Hispanikler ve Asyalılar gibi beyaz erkeklerden antropometrik olarak farklı beden ölçülerine sahip beyaz olmayan kullanıcılar var. Bazı kullanıcılar farklıdır veya artı boyut gerektirir. Örneğin; Gear, dinlerine saygı gösterirken aktif olmak isteyen Müslümanlara da uygun bir kullanım sağlamalıdır.

Son NASA olayında, Astronot Ann McClain için doğru boyutta bir elbise vardı. Bununla birlikte, ilk tamamı kadın olan uzay yürüyüşü için zamanında hazırlanmama kararı verildi. McClain hem büyük hem orta büyüklükte giymiştir. Muhtemelen mikro-yer çekimi nedeniyle uzayda vücudunun boyutları değiştiği içindir. McClain basına uzay yürüyüşü yapmamak için “öneri” yaptığını söyledi. Peki neden Ann McClain için daha iyi bir ürün yerleştirme stratejisi ve liderlik desteği yoktu? NASA, kalbimizi kırdın.

Başlık Evrensel’in tercihidir
theconversation.com’dan çeviren Ekin BAL                       

Dayanışmaya çağrı!

31 yıldır emeğin sesi olan Evrensel, gücünü sadece okurlarından alıyor. Emeğin sesinin daha gür çıkması için sen de güç ver.

📰
E-Gazete Her gün basılı gazeteyi dijital olarak oku...
🔊
Sesli Yazılar Köşe yazılarımızı sesli olarak dinle...
🚫
Reklamsız Deneyim Reklamlara takılmadan sadece habere odaklan.
ABONE OL Zaten abone misin? Giriş Yap

Dijital Evrensel uygulamamız güncellendi

İndir, Oku, Dinle...

📰
E-Gazete Her gün basılı gazeteyi dijital olarak oku...
🔊
Sesli Yazılar Köşe yazılarımızı sesli olarak dinle...
🔑
Şifresiz Giriş İmkanı E-posta adresinle şifresiz giriş yapabilirsin.
31.01.2026 21:26

Türkiye Google’da en çok neyi arıyor?

Türkiye’de internet trafiğinin büyük bölümü cep telefonlarından gerçekleşirken, BTK verileri yurttaşların Google’da en çok hangi başlığa yöneldiğini gözler önüne serdi.

Türkiye Google’da en çok neyi arıyor?

Fotoğraf: Arkan Perdana/Unsplash

02.02.2026 13:28

EMEP Milletvekili Bayhan, Migros depolarındaki hak ihlallerini Bakan Işıkhan'a sordu: Somut adım atacak mısınız?

EMEP Milletvekili Bayhan, Bakan Işıkhan'a verdiği soru önergesinde, Migros yönetiminin ücret politikalarından sendikal baskılara, işten çıkarmalardan kolluk müdahalesine kadar uzanan uygulamalarını "suç zinciri" olarak nitelendirdi.

EMEP Milletvekili Bayhan, Migros depolarındaki hak ihlallerini Bakan Işıkhan'a sordu: Somut adım atacak mısınız?
02.02.2026 10:39

TİS süreci tıkandı, grev başladı: Özel İtalyan Lisesinde ders zili grev için çaldı

Özel İtalyan Lisesinde TİS görüşmelerinin tıkanması üzerine emekçiler greve çıktı. Tez-Koop-İş Sendikası, ücret eşitsizliği giderilene kadar mücadelenin süreceğini açıkladı.

TİS süreci tıkandı, grev başladı: Özel İtalyan Lisesinde ders zili grev için çaldı

Fotoğraf: Tez-Koop-İş

İçerik yükleniyor...

(İşçi Sendika Servisi)
02.02.2026 10:19

Babak Zamani’nin ’Buluttan Sonra’ romanını Türkçeye Çeviren Mojtaba Nahani: Adaletsizliğin kökü, insanın ‘sayı’dan ibaret görülmesinde yatıyor

İran’da çok satanlar arasında yer alan Buluttan Sonra’yı Türkçeye çeviren Mojtaba Nahani, bugün de adaletsizliklerin sürdüğünü, ancak şiddetin biçim, dil ve araç değiştirerek devam ettiğini söylüyor.

Babak Zamani’nin ’Buluttan Sonra’ romanını Türkçeye Çeviren Mojtaba Nahani: Adaletsizliğin kökü, insanın ‘sayı’dan ibaret görülmesinde yatıyor
02.02.2026 16:26

Gülistan Doku’nun ablası Aygül Doku: İntihar kurgusu vali eliyle yürütüldü

Gülistan Doku’nun ablası Aygül Doku, kayboluşun ilk gününden itibaren dosyanın intihar kurgusuyla yönlendirildiğini, sürecin dönemin Tunceli Valisi Tuncay Sonel tarafından bizzat yönetildiğini öne sürdü.

Gülistan Doku’nun ablası Aygül Doku: İntihar kurgusu vali eliyle yürütüldü

Fotoğraf: Evrensel

02.02.2026 12:47

Almanya Dışişleri Bakanı Wadephul: Hâlâ Çin’den çok ABD’ye yakınız

Almanya Dışişleri Bakanı Wadephul Almanya’nın ABD ve Çin’den “eşit uzaklıkta” olmadığını ve son zamanlarda yaşanan gerginliklere rağmen her zaman Washington’a daha yakın olacağını söyledi.

Almanya Dışişleri Bakanı Wadephul: Hâlâ Çin’den çok ABD’ye yakınız

Almanya Dışişleri Bakanı Johann David Wadephul

Evrensel'i Takip Et

Bildirimleri aç

Bildirimler

Önemli haberlerden ve gelişmelerden haberdar olmak ister misiniz?

✓ Bildirimler başarıyla açıldı!