Fotoğraf: Evrensel

Seyit Rıza’nın mezarı nerede?

Dersim’de 1937-1938 yıllarında yaşanan isyanın ardından 17 Kasım günü 6 arkadaşıyla birlikte idam edilen Dersim isyanın liderlerinden 75 yaşındaki Seyit Rıza’nın mezarı 73 yıldır ortaya çıkartılmıyor.


Dersim’de 1937-1938 yıllarında yaşanan isyanın ardından 17 Kasım günü 6 arkadaşıyla birlikte idam edilen Dersim isyanın liderlerinden 75 yaşındaki Seyit Rıza’nın mezarı 73 yıldır ortaya çıkartılmıyor. Seyit Rıza ve 6 arkadaşının mezar yerlerinin gösterilmesi için yapılan resmi başvurular ise, devlet yetkilileri tarafından yanıtsız bırakılıyor.
Dersim isyanının liderlerinden Seyit Rıza, 17 Kasım 1937 yılında 6 arkadaşı ile birlikte darağacına çekilerek idam edildi. 75 yaşında olmasına rağmen idam edilen Seyit Rıza ve arkadaşları için tutulan yas, idam edilişlerinin 73. yıldönümünde devam ediyor. Seyit Rıza ve arkadaşlarının halen mezar yerlerinin dahi göstertilmediğini söyleyen Seyit Rıza’nın torunu Zeliha Polat, yaptıkları resmi başvuruların sonuçsuz kaldığını belirtiyor. Elazığ Valiliği’ne yaptıkları başvuru ise valilik tarafından “art düşünceli olarak böyle bir davaya başvurmuşsunuz, Seyit Rıza diye birisinin mezarından habersiziz, böyle bir olay yoktur” denildiğini anlatan Polat, durumu Danıştay’a taşıdıklarını ve bir yılı aşkın bir süredir beklediklerini ifade etti.
Dersimliler’in Seyit Rıza’nın heykeline kavuşması kendilerini bir nebze de mutlu ettiğini anlatan Polat, mezarı üzerinde dua edip mum yakmak istediklerini dile getirdi.
Polat, devletten adım beklediklerini de şöyle söyledi: “Yetkililere çağrım şudur; dedemin mezarını bize göstersinler, onun mezarından korkmasınlar zaten yıllarca bu acıyı yaşadık, binlerce insanımızın acısını halen ilk gün gibi taşıyoruz. Bu mağduriyetin son bulmasını istiyoruz. Yaşanan acılarla yüzleşmek de direnen bir kesim söz konusu. Sayın Erdoğan ‘Dersim’de katliam yaşandı’ dedi, ancak söylemden öteye gidilmiyor. Artık adım bekliyoruz.”
AKP HEP REDDETTİ
Dersim’de isyan çıkmadığını ve isyan sözcüğü nedeniyle katliamı meşru gösterilmeye çalışıldığını söyleyen BDP Dersim Milletvekili Şerafettin Halis, Şark ve Islah Harekatı’na karşı direniş gösterenlerin bir bütününün katliamdan nasibini aldığını belirtti. Seyit Rıza ve arkadaşlarının akıbeti ile katledilen, sürgün ve besleme olarak kaybedilen kız çocukların akıbetini ilk kez kendilerinin Meclis gündemine taşıdıklarını hatırlatan Halis, “Belki şimdiye kadar sol kesimler yada şahsiyetler Dersim katliamından söz etse de parlamentoda şimdiye kadar bir tek sözcük geçmemişti. Bizim parlamentoya girmemizle beraber parti olarak Dersimi yeniden gün ışığına çıkartma arayışına girdik, Dersimin karanlıkta kalmış yönlerini aydınlığa çıkartma çabasını verdik. Biz öncelikle Dersim’de katliam olduğunu, bunun bir insanlık suçuna tekabül edip etmediğini sorduk. Tabi buna gelen cevaplar geçiştirmeceydi. Daha sonra 73 yıldır mezarları bilinmeyen Seyit Rıza ve arkadaşlarının mezar yerlerinin ortaya çıkması talebinde bulunduk. Bu konuda da geçiştirmece cevaplar aldık. Maalesef iyileştirme çabası içerisinde olduğunu iddia eden AKP Hükümeti, Dersim ile ilgili tüm soru önergelerimizi reddetti. Bununla birlikte Kürde, Alevi’ye bakış açısı böylece su yüzüne çıkmış oldu” dedi.
HEYKEL ÜLKEYİ BÖLMEDİ
‘Dersim Katliamı’nın toplum üzerindeki travmayı halen atlatamadığı ve acılarının dip diri olduğunu söyleyen Dersim Belediye Başkanı Edibe Şahin ise, sistemli bir ‘katliam’ gerçekleştirildiğini belirtti. Belediye olarak binlerce kişinin katılımı ile Seyit Rıza’nın heykelini diktiklerini dile getiren Şahin, “Elbette ki; yaptığımız mezarı bile hala saklanan Seyit Rıza’nın sadece bir anıtı değildi. Onun şahsında birlikte idam edilenlerin ve katliama uğrayanların bu halkın tarihindeki onurlu yerlerini almalarıydı. Gelecek nesillerde tarih bilincinin doğru oluşmasıydı. Devletin yaptıklarıyla yüzleşmesinde önemli bir adımdı. Halk örgütlü özgürlük mücadelesinde kendi kimliğine, tarihine ve kültürüne sahip çıkıyordu. Nihayetin de bu kente gelenlerin ilk uğradıkları mekan haline geldi. Bu sadece Dersim’de yaşayanlarda değil, sürgünde, zorunlu iskanla giden ama geri dönemeyenlerde, kısacası Alevi Kürt kimliğine sahip olan herkes de büyük bir heyecan yaratmıştı. Ama görüldüğü gibi ne kıyamet kopmuştu ne de ülke bölünmüştü!” şeklinde konuştu. (DersimDİHA)

MAŞALELİ YÜRÜYÜŞ YAPILDI

Dersim isyanının liderlerinden Seyit Rıza ve arkadaşları ölümlerinin 73’ün yıl dönümümde, Eyüp Alibeyköy Dersimliler Derneği üyeleri tarafından önceki gün yapılan meşaleli yürüyüş ile anıldı.
Cengiz Topel Caddesi’nde toplanan Dersimliler, Cengiz Topel Dörtyolu’na kadar yürüdü.
Burada açıklama yapan Eyüp Alibeyköy Dersimliler Derneği Başkanı Mesut Gerçek, Seyit Rıza ve 6 arkadaşının katliamının bir yetkiliye mal edilemeyecek kadar devlet ait bir katliam olduğunu söyledi.
Mesut Gerçek, “Başbakan’a ve partisinde cisimleşen siyasi iktidara sesleniyoruz! Acılarımızı siyasi ranta çevirmekten vazgeçin” dedi. (İSTANBUL)

İDAM EDİLENLER
* Sey Rıza (Seyit Rıza, Abbasan Aşireti Reisi).
* Resik Hüseyin (Seyit Rıza’nın oğlu).
* Seyd Wuşên (Seyit Hüseyin, Kureyşan-Sêxan/Seyhan Aşireti Reisi)
* Fındık Ağa (Yusufan (Wusuvu) aşireti Reisi Kamber Ağa’nın oğlu)
* Hasan Ağa (Demenan (Demenu) aşireti Reisi Cebrail Ağa’nın oğlu)
* Hasan (Kureyşan aşiretinden Ulkiye oğlu Hasan).
* Ali Ağa (Mirza Ali oğlu Ali Ağa)
Ferhat Arslan
www.evrensel.net