17 Ağustos 2019 07:29

Apple ve tamir hakkı

Paylaş

Geçtiğimiz hafta elektronik tamir videoları yayımlayan Youtube kanalı The Art of Repair, iPhone XR modelinin batarya değişimini yaparken yeni bir mesajla karşılaştı: Apple bu iPhone’un bataryasının orijinalliğini doğrulayamadı.  Söz konusu mesajın iOS 12 ve iOS 13 beta sürümlerinde iPhone XR, XS ve XS Max modellerinde verildiğini tamir firması iFixit kısa sürede doğruladı. Batarya değişimi orijinal Apple bataryası kullanarak yapılsa dahi ayarlarda yer alan ilgili kısım bataryanın maksimum seviyesini göstermek yerine böyle bir uyarı mesajı gösteriyordu. Apple bu tedbiri kullanıcılarını hasarlı, kalitesiz ya da kullanılmış bataryalardan korumak için aldığını iddia ediyor. Öte yandan yeni bataryanın bilgilerinin ilgili ekranda gösterilmemesini ve Apple’ın tamir hakkına dair genel yaklaşımını göz önünde bulundurduğumuzda bunun “Cihazınızı Apple onaylı servisler dışında tamir ettirmeyin” mesajı olduğu açık.

2016 başlarında iPhone’ların parmak izi sensörleri Apple onaysız tamircilerde değiştirildiğinde Error 53 hata kodu vererek bir daha açılmamak üzere kilitlendiği ortaya çıkmış, Apple bunun sensörü değiştirerek bilgilerinize ulaşılmasın diye alınmış bir güvenlik tedbiri olduğunu iddia etmişti. Yine benzer bir senaryo ile karşı karşıyayız. Kullanıcıları Apple onaylı olmayan servislerden ya da tamiri kendileri yapmalarından caydırmak üzere “tedbir” alınıyor.

Otomobilinizin yağını kendiniz değiştirdiğinizde kadranda yağ lambasının sürekli yanar hale geldiğini ve lambayı söndürmenin tek yolunun da aracınızı Apple onaylı bir servise götürerek mevcut yağı Apple onaylı bir yağla değiştirmek olduğunu düşünün. Bu tip bir uygulamaya itiraz etmeyecek olan neredeyse yoktur. Ancak buna benzer bir uygulamayla akıllı telefonumuzda karşılaştığımızda çok da garipsemeyeceğimiz, resmi servislerin fahiş tamir ve parça fiyatlarını kabul edeceğimiz varsayılıyor. Kendimizin tamire girişmesini ise hayal bile etmeyelim istiyorlar.

Başta elektronik cihazlar olmak üzere güncel cihazların çoğunda vidaların yerini amatörce sökmeye çalıştığınızda kolayca kırılabilen tırnaklar aldı. Cihazın kasasını çeşitli yöntemlerle yapıştırarak mühürlemek de oldukça yaygın. Eskiden son kullanıcının kolayca çıkartılabildiği bataryalar yerini sökmek için tüm cihazı demonte etmenizi gerektiren tasarımlara bırakıyor. Demonte sırasında kolayca zarar görebilecek kablo, soket ve kart tercihleri de cabası.

Bu şekildeki tasarım politikaları kullanıcıları resmi servislerin fahiş fiyat politikalarına mecbur bırakırken basit tamir işlemleri için bile cihazların servislerde bazen günlerce beklemesi sonucunu doğuruyor. Herhangi bir cihazımızın tamir hakkına sahip değilsek cihazın ne kadar bizim olduğu da tartışmalıdır.

DİĞER YAZILARI
Sefer Selvi Karikatürleri
Evrensel Gazetesi Birinci Sayfa