Ovacık Kooperatifi’nin doğal ürünleri İstanbul’da
.

Ovacık Kooperatifi’nin doğal ürünleri İstanbul’da

Sultangazi'de açılan Ovacık Satış Ofisi, doğal ürünleri üreticiden tüketiciye direkt ulaştırarak halkın sağlıklı ve ucuz beslenme hakkını savunuyor.

Burak BAĞÇECİ
İstanbul

Geçtiğimiz cumartesi günü Dersim'in Ovacık ilçesinde kooperatifin ürettiği doğal ürünlerin İstanbul'da satılacağı bir satış ofisinin açılışı yapıldı. İstanbul'da bir ilk olan satış ofisinin açılışına katılan "Komünist Başkan" Fatih Maçoğlu, "Türkiye'nin en sağlıklı ve doğal balını satışa çıkardık. Bu doğal balı tadanlar, muhtemeldir hem bizim tadımızı alacaklar, hem komünistleşecekler" şeklinde esprili bir demeç verdi. Sultangazi Mahallesi, Zübeyde Hanım Sokak, Kazım Karabekir Caddesi'nde açılan satış ofisinde organik nohut, fasulye, bal, peynir gibi gıdalar satılıyor. İstanbul'un her yerinden özellikle dayanışma amaçlı müşterinin geldiği satış ofisine talep oldukça fazla.

Satış ofisinde gönüllü biçimde görev alanlar Ovacık Doğal Ürünleri Satış Ofisi'ne dair merak edilenleri Evrensel'e yanıtladılar.

ovacık

'GAYEMİZ HALKIN SAĞLIKLI VE UCUZ GIDAYA ULAŞMASI'

- Ovacık satış ofisi nedir, neyi amaçlar? 

Bizim buradaki temel gayemiz; fakir, şehrin kahrını çeken, yaşamı var eden halkın; temiz, sağlıklı ve ucuz gıdaya ulaşmasını sağlamak. 

TEMEL KAYGI KÂR ALGISI DEĞİL

- Diğer satış merkezlerinden farkı nedir? 

Diğer satış merkezlerinin temel kaygısı kapitalizmin doğası gereği olan kâr güdüsü. Buradaki temel kaygı üreten kişinin emeğinin karşılığını, kısmi de olsa, alması. Bu süreçte kooperatifin ve belediyenin sürece dahil olmasıyla birlikte tüccar-tefeci aradan çıktı. Direkt üreticiden tüketiciye, arada belirli zümrelerin cebini doldurmadığı bir anlayış var.

- Burası açılırken nasıl bir karar süreci yaşandı? 

Ovacık Belediyesi halk tarafından kazanıldıktan sonra üretim politikamızın ayaklarından biri kooperatifleşmeydi. Bunun ilk adımı olarak geçen sene başlayan bir süreçle Ovacık'ta bir üretim ve tüketim kooperatifi oluşturuldu. Programımızın bir diğer ayağı yoksul halkın yaşadığı bölgelerde tüketim kooperatiflerinin çoğaltılmasıydı. Çeşitli aksiliklerden ötürü geç kalınsa da bu sene başında alınan bir kararla süreç hızlandı. Nihayetinde de geçen cumartesi günü kooperatifimizin açılışını yaptık.

'KOOPERATİFLEŞME, KAPİTALİZME ALTERNATİF'

ovacık
Hopa’dan gelen çaylar da dayanışma amaçlı satışa sunuluyor.

- Hayırlı olsun. Bu üretim politikası dediğiniz kooperatifleşme elbette büyük önem arz ediyor. Bundan biraz bahseder misiniz? 

Kooperatifleşme, kapitalizme karşı alternatif üretim ve tüketim biçimlerini oluşturmamızdaki en önemli etkenlerden birisi. Hatta daha ileri boyutta bir kooperatifler birliği oluşturma politikamız var. Bunun en büyük örneği Hopa Tarımsal Kalkınma Kooperatifi ile karşılıklı gösterdiğimiz dayanışma. Bize, sosyalistlerin ürünleri parayla satarak kapitalizme hizmet ettiği eleştirileri de geliyor. Bunların farkındayız ama kooperatiflerdeki temel mantık üreticinin ürettiği artı-değerin halktan yana kullanılması. Dolayısıyla temel kaygımız da kooperatifleşmeyi ülkenin her yerine taşımak. 

- Tabii bu ürünler Ovacık'ta organik üretilip buraya geliyor. Ovacık'tan İstanbul'a nasıl bir süreç yaşanıyor?

İki taraflı bir halka sunum yaşanıyor. Bir, ovacikdogal.com web adresinden ve telefon üzerinden. İstanbul dışına ya da İstanbul'un bize göre daha uzak olan noktalarına oradan, anlaşmalı PTT kargoyla yollanabiliyor. Buraya da omuz vermek isteyenler satış ofisinden alabiliyorlar. Çünkü burası ister istemez bir dükkan ve burasının belli giderleri var. Gönüllülük temelinde burada çalışsak da belirli giderler mevcut. Sadece tek kalem ürün satmıyoruz burada. Doğallığına inandığımız ve direkt üreticiden aldığımız ürünleri de satıyoruz. Ovacık'tan İstanbul'a ürün gönderme sürecinde fazla ürünleri göndermek gibi bir yaklaşım yok. Üretildikçe pay edilip buraya yollanıyor ama ne kadar yollansa da talebi karşılamıyor.

ovacık

'İNSANLAR EMEĞİNİN KARŞILIĞINI DAHA FAZLA ALABİLİYOR'

- Bu ofisin Ovacık halkına nasıl bir yararı oluyor?  

Ovacık halkına temel yararı, orada kurulan kooperatifin daha geniş kitlelere ürün ulaştırması ve ürünlerin karşılığı olan meblağlara ulaşması. Dolayısıyla tüccarı ve tefeciyi araya hiç sokmadan halka ulaştırılmasına yardımcı oluyor. Bunun dışında medyadan takip etmişsinizdir, öğrencilere burs olarak gidiyor.

- Yani maddi bir amaçtan ziyade manevi bir kazanç.

Tabii, hem o hem de belediye salt Ovacık üzerinden ulaştığı insan sayısından daha fazlasına İstanbul'da ulaşabiliyor. Bu da tüccarların araya girmesini daha fazla engelliyor. Böylece üreticiler emeğinin karşılığını daha fazla alabiliyorlar, tamamını almasalar da.

- Burada satılan ürünler hem doğal hem kooperatif üretimi. Normalde tükettiğimiz ürünlerden farklı olarak nasıl bir süreç yaşanıyor?

Baldan örneklendirirsek: Tahlil sonuçlarında, Ovacık'taki sekiz köyden çıkan balların organik bala en yakın ballar olduğu anlaşıldı. Bunun dışında bakanlığın yetkilendirdiği bir firma tarafından denetlenip alınan numunelerle tahlile gidip organik sertifika aldılar. Ayrıca belediye, oradaki Ziraat Mühendisleri Odasının ve Arıcılar Birliğinin yönlendirmesiyle daha planlı bir üretime geçerek şekersiz, daha doğal bir bal üretme algısıyla hareket etti. Daha sonra üreticiden toplanan ballar, analizden geçirildikten sonra kıstaslara uygunsa kooperatif tarafından alınarak üreticiye ulaştırıldı.

ovacık

'GELİR ÖĞRENCİLERE BURS OLARAK GİDİYOR'

- Elde edilen gelir nasıl değerlendiriliyor?

Farazi olarak üreticiden 8 liraya alınıyorsa biz doğallığa ve organikliğe önem verdiğimiz için diğer firmalar gibi naylon poşet değil bez paket tercih ediyoruz.  Onun tutarı, yine misal söylüyorum, ürün eğer 8 liraya alındıysa üzerine 1,45 gibi bir şey ekleniyor. 9,45 yapıyor. Orada yine KHK ile ihraç edilmiş kamu emekçisi arkadaşlarımız o üretim sürecinde yer alıyorlar. Ovacık'ın yerelinde yaşayan kadınlar gelip o üretimle, onun paketlenmesi sürecinde yer alarak belirli bir harçlık alıyorlar. Gelirin belirli bir kısmı da öğrencilere burs olarak gidiyor.

- Burs alacak öğrenciler nasıl belirleniyor? 

Belediye, Onur Tarihsel Kültür ve Toplum Vakfı'na kaynak aktararak burs veriyor. Başvuran her öğrenci belirli kıstaslara uyuyorsa burs alabiliyor.

- Bu faaliyetlerin bildiğimiz farklı bir örneği var mı?

Bu süreç çok daha eskilere gittiğimizde Mandevilla'daGordilloSanchez'in, Porto Alegro'da şehrin yönetiminde söz sahibi emekçilerin, Sheffield'da ayaklanan ya da Kızıl Bologna'da yaşama yön veren işçilerin Ovacık'ta yansıması; 12 Eylül'de görevinden alınan Amed Belediye Başkanı Mehdi Zana'nın, Fatsa'da Terzi Fikri'nin kurduğu halk meclislerinin Ovacık'ta yüz bulmuş halidir. Tarihsel misyonumuzu buralardan alıyor ve bunların üzerine koyarak yeni sürece göre yeni argümanlarla hareket etmek istiyoruz.

'BELEDİYE BİZİM İÇİN TAŞ BİNADAN İBARET'

- Türkiye'deki iki komünist belediye Mazgirt ve Ovacık. Yarın halk bu belediyeleri kaybederse bu satış ofisinin bir kalıcılığı olacak mı, geleceği nedir?

Belediyeyle ilgili temel kaygımız, örgütlenmede bir araç ve mekanizma olması. Bizim için belediye, dayanışmanın yönettiği ve halk meclislerinin aldığı kararları uygulayan bir belediye başkanı ve ekibi. Dolayısıyla belediye, bizim için sadece taş binadan ibaret. Ovacık'ta toplumsal bir örgütlenme yaratarak insanların hak mücadelesini daha farkında olarak yürütmelerini istiyoruz. Biz Ovacık'ı gelecek dönem kaybetsek de gelecek olanlar şu anda yapılanları devam ettirmek zorunda. Çünkü halk şeffaf belediyeciliği, orada üretimin karşılığını aldığını, yozlaşmanın nasıl sönümlenebileceğini ve halk dayanışmasının nelere kadir olduğunu gördü. 

- Yani "belediyeyi kaybetsek de halkı kazandık ki önemli olan buydu zaten" diyorsunuz.

 Belediyeyi alırken temel kaygımız da buydu.

'MAÇOĞLU'YU OLUŞTURAN HALK DAYANIŞMALARIDIR'

- Tabii bunların hepsi halkın iradesi. Ama yine de Fatih Maçoğlu, öne çıkan bir figür. Onun bu çalışmalarda bireysel rolü nedir?

Toplumsal olarak Fatih Maçoğlu figürü öne çıkıyorsa da Fatih Maçoğlu'yu oluşturan oradaki halk dayanışmalarıdır, Ovacık halk dayanışmasıdır. 2014 yerel seçimlerinde Ovacık Demokratik Halk Dayanışması'nın desteklediği aday olan Fatih Maçoğlu, yerel yönetimleri kazandı. Hali hazırda halk dayanışmalarının desteklediği ve hala halk meclisleri tarafından yönetilen Dersim'in Mazgirt ve Ovacık ilçeleri bulunmakta.

- Türkiye'de kadın emeği oranı çok düşük düzeyde. Bu satış ofisinin ve kooperatifin kadın emeğine nasıl bir katkısı var?

Her kadına gönüllülük temelinde de çalışsalar belirli bir harçlık veriliyor. Onun dışında iş konusunda ayıklama, paketleme sürecinde özellikle ev kadınlarının üretime katılması teşvik ediliyor. Dersim'in ilçesi Pülümür'deki Halk Eğitim Merkezlerindeki Kadın Meclisi tarafından kadınların el emeğiyle ürettiği bez paketler tercih ediliyor. Dolayısıyla bir yandan kadın emeğinin değerlendirilmesi noktasında da bir etken oluyor. Yaşamı belirleyen temel etken ekonomik ilişkilerdir. Kadını ekonomik anlamda ilişkilerde özgür bırakabilirsek sosyal ve kültürel anlamda da özgür kalacağı perspektifiyle hareket ediyoruz. 

ORGANİK ÜRÜNLERİN GÖNDERİMİ KARGO ŞUBESİNİN NEREDEYSE TÜM İŞİ OLDU

Ovacık Kooperatifinin doğal ürünleri, haftanın 3 günü ve her seferinde en az 3 ton olmak üzere kargoya teslim ediliyor. Anlaşma gereği ürünleri indirimli götüren firmanın verilerine göre, Ovacık kargo şubesi kotasının çok üzerine çıkarak Türkiye'de en çok paket taşıyan şube oldu. Firma ile Ovacık Belediyesi arasında 20 Eylül'de yapılan protokole göre, yıl sonuna kadar en hafifi 10 kg, en ağırı da 25 kilograma kadar çıkan 10 bin paketin taşınması konusunda anlaşma sağlandı. Yıl sonuna kadar bu sayının 30 bine ulaşması bekleniyor.

Kargo firmasının Dersim Şube Şefi Ayhan Korkmaz, Ovacık Belediyesinin müşterilerine gönderdiği kargolar için mevcut araçların yetmediğini belirterek "Ovacık Belediyemizin müşterilerine gönderdiği kargoları, PTT araçları yetmediği için özel araç kiralayarak Dersim merkezdeki ana depomuza getiriyoruz. Her gün yüzlerce paket gönderiyoruz. Şu an depomuz ağzına kadar dolu ve çalışanlarımız kargoları zamanında müşterilere yetiştirmek için inanılmaz bir özveri ile çalışıyorlar. Öğle yemeğine bile çıkmıyorlar kargo işlemleri bitsin diye. Belediyenin bu çalışması bizleri de memnun ediyor çünkü burada elde edilen para ile üniversite öğrencilerine burs verildiği için biz de katkımız olsun diye fazladan çalışarak katkı sunmak istiyoruz" dedi. (DHA)

Son Düzenlenme Tarihi: 28 Ekim 2017 17:17
www.evrensel.net