Bir ihtiyaç olarak evrim atölyesi ve Gençlik Yaz Kampı

Bir ihtiyaç olarak evrim atölyesi ve Gençlik Yaz Kampı

Ülkemizde onlarca yıldır mücadele veren öğrenci gençliğin de en temel taleplerinden biridir bilimsel bir eğitim. 

Günseli BAYRAM

İstanbul Erkek Lisesi öğrencilerinin mezuniyet törenlerinde okul müdürüne arkalarını dönmeleriyle başlayan protestoları ve yayınladıkları bildiri, kısa sürede pek çok lisede karşılık buldu. Bianet’in haberine göre bu protestoyu takip eden on iki gün içinde elli iki farklı okuldan benzer bildiriler yazılmış. Büyük şehirlerin tarihi ve köklü liselerinden başlayan bu bildiriler incelendiğinde gençlerin rahatsızlık duyduğu meselelerin örtüştüğünü fark etmemek mümkün değil.  Bildirilerin çoğunda baskıların olmadığı, özgür, eşit, parasız, laik ve bilimsel bir eğitim talebi dile getirilmekte. Dile getirilen rahatsızlıklar eğitim alanına yapılan baskıcı, gerici ve bilimsellik karşıtı müdahalelerin bir sonucu esasında. Eğitim alanına hükümetlerin müdahaleleri herhalde hiç bu dönemki kadar yoğun olmamıştı.  Bu dönemde eğitimin içeriği hızla gericileştirilerek bilimsel içeriği boşaltılmaya çalışılmakta. Bilimsel eğitim, dogmalardan arınmış, eleştirel bakış açısına sahip, sorgulayan, yaratıcı, bilimsel bilgi ile donanmış insanların yetişebilmesinin ön koşullarından biridir. Ülkemizde onlarca yıldır mücadele veren öğrenci gençliğin de en temel taleplerinden biridir bilimsel bir eğitim. 

SORUŞTURMA GEÇİREN BİLİM

Bilimsel eğitim tartışmalarının en yoğun yaşandığı alanlardan birisi de biyoloji ve elbette ülkemiz açısından tartışmaların en hararetli yaşandığı konu da evrim kuramı. 12 Eylül 1980 darbesi sonrasından başlayarak değişen müfredatlarla, biyoloji kitaplarında kendisine zorlukla bir-iki sayfa yer bulabilen evrim kuramını anlatıp anlatmamak da çoğu zaman o dersi veren öğretmenin inisiyatifine bırakılmaktadır. Bu ülkede dersinde evrim kuramı anlattığı için soruşturma geçirmiş eğitimciler bulunmaktadır. Evrim kuramı konusunda ülkemizde yapılmış orijinal çalışma sayısı da oldukça yetersizdir. Ancak son yıllarda bu açık, yabancı dillerden çevirilen popüler bilim kitaplarıyla giderilmeye çalışılmaktadır.


BİLİMSEL ARAŞTIRMALARIN TEMELİ

 
Evrim olgusu, yani zamanla değişim modern biyolojinin temelidir.  1973 yılında ünlü genetikçi ve evrim bilimci Theodosius Dobzhansky’nin söylediği “Evrimin ışığı olmaksızın biyolojide hiçbir şey anlamlı değildir” sözü aslında bu yaklaşımı en iyi biçimiyle ifade etmektedir. Gerçekten de evrim olgusunu anlamaksızın, öğretmeksizin biyolojideki tüm konular ezber, bütünlükten uzak ve parça parça küçük bilgi kırıntıları olarak kalacaktır. Bugün modern biyolojide, genetik biliminde, protein mühendisliğinde, biyoenformatikte kullanılan yöntemlerin büyük çoğunluğu temelini evrim kuramından almaktadır. 
Evrim olmaksızın, öğrenilmeksizin, öğretilmeksizin, canlılar dünyasındaki değişim ve çeşitlilik, canlıların doğası anlaşılamaz, bilimsel araştırmalar doğru bir çerçeveye oturtulamaz. Dünyayı ve doğadaki süreçleri anlamaksızın, evrimi anlamaksızın, değişim ve dönüşümün özü anlaşılamaz. Evrim, yalnızca insanın kökenini anlamamıza ışık tuttuğu kadar, doğanın yapısını; insanın doğa üzerindeki egemenliğini, onu kendi ihtiyaçları doğrultusunda anlaması ve değiştirmesi eylemini doğru anlamak için de gereklidir.

TARTIŞMALARIN GÖLGESİNDE


Evrim tüm canlıların ortak bir tarihi olduğunu, tüm canlıların ortak bir atadan zamanla değişerek ortaya çıktığını söyler. Bilim insanları arasında evrimin olup olmadığına dair bir tartışma bulunmamaktadır. Bütün bilimsel kanıtlar canlıların evrim yoluyla ortaya çıktığını göstermektedir. Bilim dünyası evrimin olup olmadığını değil hangi mekanizmalarla gerçekleştiğini tartışmaktadır. Ancak ülkemizde genel algı ve tartışma evrimin olup olmadığı yönündedir. Tartışma hızla bilimsellikten uzaklaştırılarak, konu saptırılmaktadır. Evrim kuramı bir inanç meselesine indirgenerek ve din olgusu kullanılarak iki kamp, iki taraftar topluluğu yaratılmaya çalışılmaktadır. Bunlardan birincisi evrime inananlar, ikincisi ise evrime inanmayanlar. Buna karşı açılan ikinci cephe ise tamamen Darwin’i kutsamakta ve zaman zaman ‘hayatta kalma savaşını’ kutsallaştırarak sosyobiyolojiye kayabilen açıklamalarla evrimi savunmaktadır. Eğitimde ülke genelinde karşılaştığımız bu tablo aslında evrim kuramının bilimsel temelleriyle öğrenilmesi, anlatılması, öğretilmesinin, eğitim araçlarının zenginleştirilmesinin ne kadar gerekli olduğunu bir kez daha göstermektedir. 

EVRİM DİKİLİ’DE

Eğitimin bilimsel niteliğinin tamamen tasfiye edilmeye çalışıldığı bir dönemde, ülkemizin gençleri 10-18 Ağustos 2016 tarihlerinde Dikili’de Gençlik Yaz Kampı düzenliyor. Kamp boyunca gerçekleştirilecek Evrim Atölyesi’ni ODTÜ Biyogen Topluluğu yürütecek ve ben de iki gün atölyede yer alacağım. Atölyede, Darwin’i ve modern evrim kuramını ve evrim olgusunu, evrimin mekanizmalarını, canlıların evrimsel tarihini, biyolojinin modern alt disiplinlerinden gelen yeni ve güncel bulgular ışığında inceleyip tartışacağız.
 

Son Düzenlenme Tarihi: 05 Eylül 2017 04:00
www.evrensel.net