Ücreti ödenmeyen işçi, iş görme borcunu yerine getirmekten kaçınabilir


26 Nisan 2011 08:57

SORU: İş yerimizde ücretlerle ilgili sürekli problemler yaşıyoruz. Ücretler hiç bir zaman gününde ödenmiyor. Bazen bir, bazen iki ay dahi ödenmediği oluyor. Bizler bu durumu protesto etmek için çalışmayacağımızı söyledik. İşveren de çalışmazsanız iş sözleşmenizi feshederim dedi. Bu şartlar altında bu iş yerinde çalışmak çok zor. Acaba, iş sözleşmesini bizler sona erdirsek, tazminatlarımızı alabilir miyiz?

CEVAP: İşçinin iş sözleşmesini derhal fesih hakkı İş Kanunu’nun 24. maddesinde düzenlenmektedir. Maddenin düzenlemesinde, sağlık sebepleri, ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan haller ve zorlayıcı sebepler üst başlıkları ile işçinin iş sözleşmesini derhal feshedebileceği haller belirtilmektedir. Bu düzenlemelere göre, sizin de iş sözleşmenizi, ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan haller başlığı altında düzenlenen, “Ücretin parça başına veya iş tutarı üzerinden ödenmesi kararlaştırılıp da işveren tarafından işçiye yapabileceği sayı ve tutardan az iş verildiği hallerde, aradaki ücret farkı zaman esasına göre ödenerek işçinin eksik aldığı ücret karşılanmazsa, yahut çalışma şartları uygulanmazsa” şartları altında haklı olarak feshetme hakkınız bulunmaktadır. Bu durumda, haklı sebeple derhal fesih söz konusu olduğu için ihbar tazminatını alabilmeniz mümkün olamayacaktır. Eğer kıdem tazminatı alabilme açısından diğer koşulları taşıyor iseniz, bu durumda kıdem tazminatınızı alabilirsiniz. Ayrıca ödenmeyen ücret alacaklarınızı da talep edebilirsiniz. Gününde ödenmeyen ücretler için mevduata uygulanan en yüksek faiz oranı uygulanır.
Ayrıca, İş Kanunu’nun 34. maddesi, “ücretin gününde ödenmemesi” başlığı ile işverenin ücreti gününde ödememesi durumunda işçilere tanınan bir başka hakkı düzenlemektedir.
Buna göre, ücreti ödeme gününden itibaren yirmi gün içinde mücbir bir neden dışında ödenmeyen işçi, iş görme borcunu yerine getirmekten kaçınabilecektir. Bu nedenle kişisel kararlarına dayanarak iş görme borcunu yerine getirmemeleri sayısal olarak toplu bir nitelik kazansa dahi grev olarak nitelendirilemez. Dolayısıyla örneğin bir iş yerinde çalışan herkesin ücreti mücbir neden olmadan 20 gün içinde ödenmiyorsa, bu durumda bu koşula uyan her işçi için bu hak tanınmaktadır.  
Kanun ayrıca, bu işçilerin bu nedenle iş sözleşmelerinin çalışmadıkları için feshedilemeyeceğini ve yerine yeni işçi alınamayacağını, bu işlerin başkalarına yaptırılamayacağını da düzenlemektedir.

evrensel.net
www.evrensel.net