12 Eylül 2014 09:10

Torba'dan Zonguldak'taki madencilere 'işsizlik' çıktı

Torba yasanın yürürlüğe girmesinin ardından Zonguldak'taki 22 özel maden işletmecisi, saat 24.00 itibariyle üretimi durdurdu. 4 bin 500 madencinin çalıştığı bu ocaklarda vardiya çıkışı işsiz kaldıklarını öğrenen işçiler hayal kırıklığına uğradı.

Paylaş

Torba yasa olarak bilinen İş Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması ile Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılmasına Dair Kanun'un yürürlüğe girmesinin ardından Zonguldak'taki 22 özel maden işletmecisi, saat 24.00 itibariyle üretimi durdurdu. 4 bin 500 madencinin çalıştığı bu ocaklarda vardiya çıkışı işsiz kaldıklarını öğrenen işçiler hayal kırıklığına uğradı.

Kentte faaliyet gösteren 22 özel kömür işletmecisi, sektöre ekonomik yükümlülük getireceği gerekçesiyle üretimi durdurma kararı aldı. Kilimli İlçesi Gelik Beldesi’nde 24 yıldır hizmet veren 150 işçinin çalıştığı Arılar Madencilik Şirketi de üretimini durdurdu. Şirket görevlisi Ali İhsan Aygün, 16.00-24.00 vardiyasında çalışan 21 işçiye, iş çıkışında maden yasasından dolayı yönetim kurulunun saat 24.00 itibariyle üretime ara verdiğini, işçilerin yasal haklarının ödeneceğini duyurdu. Yerin 85 metre altında çalıştıktan sonra işsiz kaldıklarını öğrenen elleri ve yüzleri kömür karası madenciler, şaşkınlıklarını gizleyemedi.

22 rödevans saha sahibi adına açıklama yapan Zonguldak Ticaret ve Sanayi Odası Yönetim Kurulu Başkanı M. Salih Demir, torba yasanın Cumhurbaşkanının da onaylaması ile yürürlüğe girdiğini belirterek Türkiye Taşkömürü Kurumundan (TTK) kiralanan maden sahalarındaki kömür üretiminin büyük risk altında olduğunu iddia etti. Demir, saha sahipleri adına yaptığı açıklamada, “Kâr marjı ve talep ile bizlere yüklenen ekonomik yük arasında büyük uçurum var. Torba yasa ile her bir ton kömür yüzde 40 oranında zamlanacak. Türkiye’de bu tutardaki Zonguldak taş kömürünün alıcısı yok. Ayrıca işçiler bugün kabul edilen maaş ile ocağa girerse kıdem tazminatları da yeniden belirlenecek. Satamayacağımız kömürü üretmeyeceğimiz gibi, ödeyemeyeceğimiz maaşı vermeyi taahhüt edemeyiz. Bizim arkamızda, bizleri KİT’ler gibi süspanse edecek devletimizyok. Muhasebecilerimiz ve hukukçularımız ile görüşüp değerlendirme yapacağız" dedi.

PATRONLARDAN 5 MADDELİK ÖNERİ

Bu olumsuzluğun durması için işletme sahipleriyle 5 maddelik öneri hazırladıklarını ifade eden Demir, "Biz daha önce 5 adet çözüm önerisi hazırladık. Bunlara çözüm bulunmadı belki de bulunmak istenmedi. Bu önerilere sıcak bakılırsa biz tekrar işçi alıp üretime geçmek istiyoruz. Bu önerilere sahip çıkılması durumunda, ben inanıyorum ki biz 4 bin 200 işçi değil 10 bin işçiyi de istihdam ederiz." diye konuştu. 

Zonguldak bölgesindeki rödovans uygulamasının sona ermesini isteyen Demir, önerileri şöyle sıraladı:

- Rödovans uygulamasının sona ermesi

- TTK’ye ödenen rödovans sahalarının ruhsatlarının verilmesi

- TTK’ye ödenen rödovans payının kaldırılması

- TTK ruhsatının bölünerek işletmecilere devredilmesi

- SGK işveren payının yeraltı çalışanları için azaltılması, işgüvenliği tesis ve techizatlarında yüzde 50 teşvik verilmesi ve SGK işveren primlerinin düşürülmesinden sonra kalan diğer fark maliyetlerin vergiden mahsup edilmesi.

Demir şöyle devam etti: "Biz TTK’nın kömür maliyetlerini biliyoruz. Ham halinin maliyeti 480 TL, satılabilir maliyeti 680 TL’dir. Buradan TTK’nın bir kalem kömürü kaça mal ediliyorsa, yarı maliyetine bizden alsın biz de kömür üretimimizi ve işçi sayımızı iki katına çıkaralım. Tekrar ediyorum: Devlet kömürün 1 kalorisini kaç liraya mal ediyorsa yarı fiyatına bizden kömür alsın. Hem rödovans saha sahipleri rahat olsun hem işçi günde 6 saat çalışsın hem de yüksek ücret alsın."

"KAÇAK OCAKLAR ARTARSA DAHA FAZLA İŞ KAZALARI YAŞANIR"

İş güvenliği müfettişlerinin denetimindeki özel ocakların kapanmasının denetimsiz durumdaki kaçak ocakları artıracağını iddia eden TSO Başkanı Demir, “Bizim yol haritamızı bağlı bulunduğumuz Enerji Bakanlığı çizecek. Bizim taleplerimiz dikkate alınmazsa ne olduğunu gördük. Üretimi şimdi durdurduk, yakında rödovans yenileme de durur ve işçi tamamen işsiz kalır. Özel ocaklar kapatılırsa kaçak ocaklar daha fazla artacağı için iş güvenliği denetimi olmayacak ve Allah korusun iş kazaları da artacaktır. Biz her ihtimale karşı 3-5 işçimizi ocaklarda çökme olmaması için bulunduruyoruz. Önümüzdeki haftaya kadar bir çözüm önerisi olursa devam edeceğiz, olmazsa yine geri kalan işçiyi çağırmayacağız.” şeklinde konuştu. 

İŞÇİLER TEPKİLİ

21 yıllık madenci 52 yaşındaki Mustafa Cepcioğlu, işverenin yasanın çıkması durumunda üretimin durdurulacağını kendilerine bildirdiğini belirterek şunları söyledi: "Mesai bitirmiş eve giderken işsiz kaldığımızı öğrendik. Arkadaşların hepsi mağdur. İnşallah çözüme kavuşur. Bu kanunun şirkete belirli bir yük getirdiğini biliyoruz. Devlet bunun alt yapısını bilmeden, düzeltmeden bu kanunu çıkardı. Bizim lehimize bir kanun ama işverene de bir yük getiriyor. İşveren ile hükümet arasında bir anlaşma sağlanması lazım” dedi.

Şirket görevlisi Ali İhsan Aygün ise yeni çıkan yasadan dolayı Arılar Madencilik Şirketi’nin üretimine saat 24.00 itibariyle son verdiğini söyledi. Aygün, şöyle dedi: “Maden kanunu işverene ağır yükler getirdiği için yönetim kurulu böyle bir karar almıştır. Kömür ocağından çıkan işçilerin hepsi üzgün çıktılar. Hepsi işlerini severek yapıyorlardı. Hepsi de evlerine üzgün bir şekilde gidecek. Zonguldak’taki özel şirketler mağdur durumdadır. Biran önce bunun çözüme kavuşturulmasını ve işçilerin yeniden işe kavuşmalarını istiyoruz.” (ZONGULDAK)

Senyörün son saati, işçinin ilk saati olsun!

ÖNCEKİ HABER

Ligde ikinci hafta başlıyor

SONRAKİ HABER

Erkan Baş'tan sandığa çağrı: AKP'nin karanlığına 'dur' demek için oy vereceğiz

Sefer Selvi Karikatürleri
Evrensel Gazetesi Birinci Sayfa