20 Ocak 2020 21:19

Avusturya'da solda birlik tartışması ve LINKS kongresinden izlenimler

"Solda birlik" şiarıyla kuruluş kongresini gerçekleştiren LINKS (SOL) adlı oluşum, Yeşillerin de liberal-sol cepheden sağa kaydığını ifade ederek "merkezin solunda oluşan boşluğu doldurmak" istiyor.

Görsel, LINKS örgütünün Facebook hesabından alınmıştır

Paylaş

Zeynep ARSLAN
Viyana

Viyana 15’inci bölgedeki Halk Eğitim Merkezinde “Solda Birlik” şiarıyla yola çıkan LINKS (SOL) adlı oluşum 10 Ocak’ta kuruluş kongresini gerçekleştirdi. Avusturya’da daha önce “Aufbruch” (Ayaklanma) adlı oluşumun benzer bir amaçla işe koyulmasına tanık olunmuştu. Fakat oluşum sol siyasi fraksiyonların iç anlaşmazlıkları ve daha sonra yükselen ırkçılık karşısında sosyal demokratlardan yana taraf tutup tutmama tartışması yüzünden uzun soluklu olamamıştı.

Kuruluş kongresine yaklaşık bin kişiyle yaparak çalışmalarına başlayan Aufbruch, “Partileşme mi yoksa başka çeşit bir oluşum karakterine bürünme mi?” sorusuna ortak yanıt bulamadığı için ayrışmalarla son buldu. LINKS adlı yeni oluşumun içinde Aufbruch hareketinden gelen birçok katılımcı mevcut ve edinmiş oldukları deneyimlerinden yola çıkarak, bu defa daha istikrarlı bir yol izlemeyi hedefliyorlar.

LINKS, organizasyonların yerine farklı sol akımların içinden gelen ve gelmeyen bireyler tarafından 2019’un baharında itibaren gündemde erini almaya başlamıştı. LINKS, örgütleri değil, örgütlü ve örgütsüz bireylerin ittifakını esas alıyor. Aylar süren hazırlık ve diğer sol siyasi fraksiyonlar ile görüşmelerden sonra LINKS, Aufbruch’a nazaran daha düzenli ve perspektif sahibi görünmesine karşın, ciddi soru işaretlerini de içinde taşımaya devam ediyor.

Kitleselleşme amaçlı daha yumuşak ve kapsayıcı bir üslup öncülerin kongre boyunca üzerinde durdukları ve altını çizerek ifade ettikleri gibi en asgari birleşenlerde ortak paydaları bulmak konusunda ısrarlı tutumlarına uyarak, LINKS’in mevcut partilere karşın net bir profil geliştirme sorunsalına tartışma zemini sağlamadı.

2020’nin sonbaharında yapılması beklenilen Viyana belediye ve eyalet seçimlerine aday koymak üzerine mi yoksa ondan da öte ülke genelinde bir ‘sol partileşme’ sürecine mi girilmek istendiği sorusu henüz netlik kazanmış olmamakla birlikte, son tahlilde bunun kararının da Viyana seçimlerinden çıkacak sonuca bağlı olacağı anlaşılıyor.

Kuruluş kongresinde oluşum öncülerinin hazırlamış oldukları bu temel ilkeler kongre katılımcılarına grup çalışmaları metoduyla önce yarım saat olarak öncede belirlenmiş bir süreyle tartışmaya açıldı ve gruplardan çıkan değişiklik önergelerle birlikte oylamaya sunuldu.

Genel metin sol siyasi dünya görüşüne sahip olan her birey için kabul edilir kıvamda. Kullanılan dil yüksek eğitimli bir altyapıya dayanmakla birlikte, yuvarlak, yumuşak ve popülerleşmiş bazı kavram ve terimleri, pozitif ve geneli kapsayıcı bir dili içeriyor.

GÖÇMEN KOTASI SARMALI

İçerik olarak, grup çalışmalarının sözcülerinin hepsinin ortaklaştığı ve öne çıkarttıkları konu temel ilkelerde belirlenmiş olan yüzde 60 kadın ve yüzde 33 göçmen kotası oldu. Burada kotanın gerekliliğinden öte kotanın uygulanma biçimde daha kapsayıcı ve var olan diskuru derinleştirmemek üzere yeniden gözden geçirilmesi talebi öne çıktı. Bütün insanları kapsayıcı bir tavır iddiasıyla öne çıkan LINKS, özellikle göçmen kotası uygulama önerisiyle var olan parti çalışma biçimlerini tekerrür etme girdabına giriyor.

Öyle ki, 21.yy’da adına LINKS diyen bir oluşum, insanların daha evrensel boyutlarda ortaklaşma ve ayrışma durumlarını esas alan bir tutumla hemen bütün insan topluluklarında kadın-erkek, engelli-engelsiz, sosyoekonomik açıdan zayıf-güçlü, eğitimli-eğitimsiz, yaşlı-genç vs. üzerinden asimetrik dengeleri değiştirmeye yönelik çalışma yürütebilir.

Kültürel, etnik, dil, inanç, din konuları bütün evrensel ortaklaşma ve ayrışma alanlarında yatay bir düzlemde söz konusuyken, burada eşit hak ve özgürlük talepleri kotadan öte LINKS oluşumunun genel bir tavrı, ilkesi, pratiği ve düsturu olması daha doğru olurdu. Nitekim, muhafazakar bir partinin göçmenlerle ilgili bir göçmen kotası uygulaması ilginç ve ancak o çeperde ileriye yönelik bir adım olarak kabul edilebilirken, LINKS var olan göçmenlerin ve “People of color” (Renkli tenli insanlar) ismini bütünden soyutlaştırarak belirterek, aslında pratikte buradaki asimetriyi dengeleme ve katılımcı ve kapsayıcı olma halinden de saparak, söz konusu grupları yeniden bir marjinalleştirme ve ötekileştirme sarmalının içine sokuyor. Bu anlamda genel sol siyasi dünya görüşüne sahip olan yapıların “körlüğünün” bariz biçimde etkin olmaya devam ettiği anlaşılıyor.

Mahalle grupları ve tabandan merkeze örgütlenme fikri Viyana’nın 23 mahallesinde çalışma grupları kurulacak. Buradan çıkan mahallelerin özel durumlarıyla ilgili lokal siyasi gereklilik ve önergeler de koordinasyon ve program redaksiyon ekibinin çalışmalarına tabandan yukarıya bir hareketle yansıması planlanıyor. Ne var ki, kuruluş kongresinde tartışmaya açılmayan mevcut partilere karşı net profil tanımlaması, kapitalist üretim biçimleri ve ilişkileri ile ilgili söylem ve tutumların belirlenmesi gibi bir sürü konu süreç içinde oldukça yoğun tartışma potansiyelini içinde barındırıyor.

Şimdilik daha çok sempatik ve yumuşak bir görünüm üzerinden kitleselleşmek isteyen LINKS, bu olasılıklar dahilinde Komünist Partisi ve Yeşiller partisinden ayrılmak zorunda kalmış ve daha sonra “Junge Linke” adıyla örgütlü çalışmalarına bağımsız biçimde devam eden yapıların tabanından gelen bireyler henüz süreci dikkatle izlemeyi yeğliyorlar.

Komünist Parti üyeleri son kararlarını Mart başında açıklayacaklarını ve o zamana kadar süreci yakından takip etmek üzere mahalle çalışmalarında birikim ve deneyimleriyle destek sunmaya çalışacaklarını açıkladılar. Öte yandan kimi Junge Linke öncülerinin LINKS’in hazırlık dönemlerine etkin oldukları bilgisinin gölgesinde, örgütün kurumsal olarak Viyana seçimlerine doğru LINKS’in içinde devam edip etmeyeceği sorusu, Ocak sonunda kendi kongrelerinde tabanın oylamasıyla kararlaştırılacak. Nitekim onların önergeleri büyük ölçüde LINKS kongresi katılımcıları tarafından reddedildi.

LINKS’in ilkeler metninde olduğu gibi, adları önceden belirlenmiş konuşmacıların ifadelerinde de düzenin ekarte ettiği ve genel toplum hiyerarşi katmanlarının alt sıralarına sürüklenme halleri ve risklerinden muzdarip olan toplum kesimlerinin durum ve sorunlarından ancak Yeşiller ve sosyal demokratların sol kanatlarında bulunan grupların ifadeleri kadar mevcuttu.

“Anti-kapitalistiz!” ifadesinin altı çoğunluk oyuyla reddedilen şu ifadeyle tamamen boş kaldı: “Ücreti işçilerin sorun ve durumlarını yeniden Avusturya siyasetinin merkezine alacağız”. Son tahlilde, akıllarda belirlenen soru işareti ise şu oldu: “O halde, neden direk Yeşiller’i veya sosyal demokratları seçmeyelim?”

Hele ki Viyana belediyesinin ve eyalet meclisinin sağ-muhafazakar-neoliberal ve ırkçı siyasi yapılara el değiştirmesi tehlikesi giderek büyümekteyken...

MERKEZİN SOLUNDAKİ BOŞLUK

Geçtiğimiz yıllarda Avusturya’da artan sağ-muhafazakar-neoliberal ve ırkçı siyasi yapı son seçimlerle birlikte gücünü pekiştirerek yeniden ülke yönetimini üstlendi.

Mevcut Hristiyan Halk Partisi’nin (ÖVP) son genel seçimlerle birlikte artık Yeşillerle oluşturduğu koalisyon, daha önce ÖVP’nin ırkçı parti FPÖ ile oluşturduğu hükümetin, çalışanların, kadınların, gençlerin, çocukların, engellilerin, emeklilerin vs. haklarını sermayeye peşkeş çeken programını bitirme beklentisini karşılamadı. ÖVP bu defa Yeşiller partisini kendisine yedekleyerek, “yeşil kapitalizm” modeliyle giderek saldırganlaşan neoliberal ve ırkçı politikasını daha muhafazakar bir dili de kullanıp insanların dini duygularına hitap etmeyi amaçlayarak, daha katlanılır bir biçimde devam ettirmek üzere kollarını sıvadı.

Buradan hareketle artık Yeşillerin de liberal-sol cepheden sağa kaydığını ifade eden LINKS aktivistleri, kuruluş kongresinde açıkladıkları üzere, böylelikle ilk etapta “merkezin solunda oluşan bu boşluğu doldurmak” üzere adım atmışa benziyor. Şimdilik daha çok halkın nezdinden itibar ve güvenilirlik kaybetmiş olan Sosyal Demokrat Parti (SPÖ) ve Yeşiller’in sol kanatlarına da bir alternatif adres izlenimini veriyor.

Öte yandan, mevcut partilere bir yenisi olarak eklemlenmek ve sistem içinde hareket etmek yerine LINKS “güç dengelerini ve sistem içinde insanı merkez alan bir yapıya doğru eksen kaymasını geliştirmek” üzere bir alternatifi oluşturmanın iddiasını ifade ederken, programına aldığı konular var olan fakat itibar kaybetmiş olan partilerin sol kanadında halihazırda mevcut. Burada “onlar güç merkezlerine girerek, asıl değerlerinden uzaklaştılar ve biz sosyal değerleri yeniden siyasetin gündemine taşımak istiyoruz” şeklinde bir tutum görülüyor.

Adı, ‘LINKS’ olmasına karşın çalışanların hakları ve talepleriyle ilgili bir tavır veya söylem, yazıya döktüğü temel ilkelerinde yer almıyor. “Kapitalist düzen değişmeli” ifadesini de popüler anlamda bir defa geçiştirmekle birlikte, LINKS’in siyasi profil ve tavrı şimdilik liberal ve popülist bir çizgiyi sergiliyor. Bu anlamda var olan sistemi ve onun çeperinde gelişen çarpıklıkları bu sistemi değiştirmek üzerinden daha çok, var olan partilere bir alternatif sunmak üzere bir seyir izlediği “LINKS” ismini almış olmasına karşın, onu kullanmak konusunda kimi katılım ve öncülerin çekingen, kaygılı ve  tedirgin tavır sergilemesinden göze çarpıyor. LINKS kararlı bir biçimde Viyana belediye ve eyalet seçimlerinde yüzde 5’lik kotayı geçmeyi hedefliyor ve bunun için mümkün mertebe genel kitleye hitap etme tavrını benimsiyor.

GENEL MUTABAKAT: İZLEYELİM VE GÖRELİM

İlk etapta genel bir izlenim olarak son koalisyon hükümetinin kurulmasıyla Yeşiller’den de umudunu kesmiş olan kitle, LINKS’de yeni bir umuda sarılma istemini mevcut tabloda diri kılacağa benziyor. SPÖ’den yıllar içinde giderek hayal kırıklığını uğrayanlar ise, “Viyana kalesini” muhafazakar, neoliberal ve ırkçı partilere kaptırmaktan korktuğu gibi, herşeye rağmen burayı yeniden güçlendirmeyi de arzuluyor. Bu anlamda burada da önemli bir kesim, oluşan LINKS’i bu kanala destek olması gerektiği konusunda fikir geliştiriyor. Tamamında ise şimdilik Yeşiller’in ve sosyal demokratların sol kanadı için yeni bir adres olma olasılığı da güçlü. Öte yandan, LINKS’in yarattığı bu atmosferin söz konusu partilerin yeniden sosyal değerlerini hatırlamaları ve ona dönmeleri konusunda etkin olması ümit ediliyor. Sonuç itibarıyla LINKS kuruluş kongresinden olumsuz bir izlenimle ayrılmayan genel kitle, önümüzdeki sürece müdahil olarak katılım sağlamaktan ve süreci izlemekten yana bir tutum sergileme niyetinde olduğu anlaşılıyor…

Reklam
ÖNCEKİ HABER

Hürriyet'ten kovulan Çınar Oskay: Gazeteyi Ziraat Bankasına bırakıp gidecekler

SONRAKİ HABER

Defne'de halk arıtma tesisinin taşınmasını istiyor

Sefer Selvi Karikatürleri
Evrensel Gazetesi Birinci Sayfa
Evrensel Ege Sayfaları
EVRENSEL EGE

Ege'den daha fazla haber, röportaj, mektup, analiz ve köşe yazısı...