Kamil Sümbül'den 5 Nolu Öyküler

Fotoğraf: Evrensel

Kamil Sümbül'den 5 Nolu Öyküler

Kamil Sümbül Diyarbakır 5 Nolu Cezaevi’nde yaşanan acıları öyküleştirdi: 'Ana! Esas Duruşa Geç'

12 Eylül faşist askeri darbesini Diyarbakır 5 Nolu Cezaevi’nde  karşılayan Kamil Sümbül, cezaevinde tutukluların maruz kaldığı insanlık dışı vahşeti, işkenceleri ve direnişlerini “Ana! Esas Duruşa Geç” kitabında öyküleştirildi. Sümbül’ün “Ana! Esas Duruşa Geç” adını taşıyan 5 uzun öyküsünün yer aldığı kitabının birinci cildi 2011 yılında yayımlandı. Kitabın ikinci cildi ise geçtiğimiz aylarda  İsveç’in başkenti Stockholm’de bulunan Apec Yayınevi tarafından yayımlandı.

Sümbül, Stockholm Kürt Kütüphanesi’nde yapılan bir toplantıda kitabının tanıtımını yaptı. Diyarbakır Cezaevi’nde maruz kaldıkları işkenceleri ve öykülerinin yazılış sürecini toplantıya katılanlarla paylaştı. Sümbül, Diyarbakır 5 Nolu Askeri Cezaevinde gördüğü baskı ve işkencelerin büyük travmalar yaşamasına neden olduğunu ve yaşamının yönünü değiştirdiğini belirtti. 23 yaşında iken cezaevine girdiğini, bir süre Ankara Mamak Cezaevinde tutulduktan sonra Diyarbakır’a gönderildiğini ve 12 Eylül darbesini 5 Nolu’da karşıladığını belirten Sümbül, darbeden hemen sonra yaşananları ve yazma sürecini anlattı.

MEHMED UZUN’UN ÖNERİSİYLE YAZDI 

Sümbül, cezaevinde yaşanan vahşetleri yazma ve en geniş yığınlara duyurma düşüncesinin cezaevi direnişleri döneminde oluştuğunu ve 1988 yılının sonunda geldiği İsveç’te kaldığı sığınmacı kampında yazmaya başladığını söyledi. İsveç’e geldiğinin ilk 3 yılında cezaevinde gördüğü işkencelerden dolayı Kızıl Haç Kurumu’nda fiziki ve psikolojik tedavi gördüğünü ve 1989’da yazmaya başladığı öykü kitabının ilkini yazar Memed Uzun’un destek ve teşvikiyle 2011 yılında tamamlayabildiğini belirtti.
Cezaevinde yaşananların öykülerle anlatılması önerisinin Uzun’dan geldiğini söyleyen Sümbül, “Her görüşmemizde bana; bu anlattıklarını yazıya dök, bunları yazıya dökerek kalıcı olur, tarihe not düşersin, bunlar çok önemli yoksa unutur gidersin der ve biraz da zorlardı. Önce yazmaya başladıklarımı Memed’e söylemedim o ise her karşılaşmamızda ne oldu, hikâye şeklinde yaz, derdi” ifadelerini kullandı.  

Fotoğraf: Evrensel

‘ÖDÜL İTİCİ GÜÇ OLDU’

1995 yılında üyesi olduğu sendikanın öykü yarışması düzenlediğinde daha önce yazdığı öykülerden birini İsveççe’ye çevirerek yarışmaya katıldığını ve öyküsünün ilk 15 iyi öykü içinde yer aldığını söyleyen Sümbül, “320 civarı hikâyeden ilk 15’e girmiş, onur ödülü almış ve 5000 kron para vermişlerdi. O parayla ilk işim anama 3 aylık vize aldırarak yanıma getirttim. Benim için sendikanın ödülü yazmamı teşvik eden bir itici güç oldu” şeklinde konuştu.

‘TOPLUM OLARAK DA TRAVMALAR YAŞADIK’

2011 yılında kitabının birinci cildinin yayınlanmasından sonra omuzlarından yükün kalktığı duygusuna kapıldığını ve rahatladığını söyleyen Sümbül, sadece cezaevindeki tutukluların değil ailelerinin de büyük travmalar geçirdiğine şu ifadelerle dikkat çekti: “O dönemin bende yarattığı travmalar, psikolojik sorunlar salt kişilerle ilgili değildi, aynı zamanda biz Kürtler toplum olarak da travmalar yaşadık. Çocuğunu hapishane kapısında bekleyen aileler, acaba çocuğum yaşıyor mu, cenazesi çıkar mı endişe ve korkusu içinde yıllarca cezaevi kapılarında bekleyerek travmalar geçirdi. Çocuklarına sahip çıkamama, hayatlarından endişe ederek her gün yatıp kalkmaları, cezaevi kapısında uğradıkları hakaretler, kendi evinde, kendi toprağında yaşamasına rağmen kendilerini güvende hissetmemeleri toplumumuzda bu tür travmaları oluşturmuştur.”

KAMİL SÜMBÜL KİMDİR?

1956 yılında Diyarbakır’ın Çermik ilçesinde doğan Kamil Sümbül, ilk ve orta öğrenimini Çermik, lise öğrenimini Siverek’te gördü. 1973-76 yıllarında Seydişehir Alüminyum tesislerinde çalıştı. 1976 yılından itibaren Ankara’da kimya mühendisliği eğitimi aldı. 1979 yılında 4. sınıfa devam ederken tutuklanarak önce Mamak Cezaevine, 1980 yılında da Diyarbakır 5 Nolu Cezaevine götürüldü. Sümbül, yargılandığı Rızgari-Ala Rızgari davasından 8 yıl ceza  aldı. 5 yıl 3 ay yattıktan sonra şartlı tahliye edildi. 1988 yılının sonundan beri İsveç’in başkenti Stockholm’de yaşıyor. (Stockholm/EVRENSEL)

www.evrensel.net