İşsizlik Sigortası Fonu'ndan çıkan geri dönmüyor

Fotoğraf: Tamer Arda Erşin

İşsizlik Sigortası Fonu'ndan çıkan geri dönmüyor

İşsizlik Sigortası Fonu yıllardır GAP, Karayolları, teşvik gibi nedenlerle kullanılıyor.

Birkan BULUT
Ankara

İşsizlik Sigortası Fonu, yıllardır hükümet tarafından farklı yerlerde kullandı. GAP, Karayolları Genel Müdürlüğü, patronlara teşvik, seçim malzemesi edilen istihdam seferberlikleri derken son olarak İşsizlik Fonu’ndaki 11 milyar kamu bankaları üzerinden sermayeye peşkeş çekildi. İşsizin parası yağma Hasan'ın böreğine döndü.

İşsizlik Sigortası Fonu’nundan 11 milyar TL kaynağın kamu bankaları üzerinden sermayeye aktarılmasına ilişkin tartışmalar sürüyor. Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü İbrahim Kalın bunu “Kamu kaynaklarının daha etkin kullanılması” olarak savunsa da daha önce İşsizlik Fonu’ndan aktarılan paralar geri dönmedi. Yaşananları Evrensel'e değerlendiren CHP Ekonomiden Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı Aykut Erdoğdu, daha önce GAP ve Karayolları Genel Müdürlüğü müteahhitlerine de İşsizlik Fonu’ndan kaynak aktarıldığını hatırlattı. 2009-2012 yılları arasında GAP’a verilen 11.5 milyar TL’nin geri dönmediğine dikkat çeken Erdoğdu, fon kaynaklarının bu şekilde kullanılmasının, fonun asli görevi olan işsizlik sigortası ödemelerini yerine getirememesi gibi sonuçlara neden olacağını vurguladı.

ÖDENMEYEN BORÇ İSİZLİK FONUNA YIKILDI

İşsizlik Sigortası Fonu’nun elinde bulunan ve değeri 110 milyar TL’yi aşan devlet tahvillerinin yaklaşık 11 milyar TL’lik kısmının üç devlet bankasına aktarılmasına tepki gösteren Erdoğdu, kamu bankalarının ağırlıkla iktidarı destekleyen iş adamlarına kredi kullandırdığını söyledi. Erdoğdu, şirketlerin kredilerini geri ödeyememeye başladığını belirterek, Hükümetin bu durumdan kurtulmak amacıyla İşsizlik Fonu’ndaki hazine kağıtlarını bankaların çıkardığı tahvillerle değiştirdiğini dile getirdi. Erdoğdu, “Böylece ödenmeyen kredilerin sorumluluğu doğrudan İşsizlik Sigortası Fonu üzerine yıkılmış oldu” dedi. Bunun emekçilerden sermayedarlara servet aktarımı olduğunu belirten Erdoğdu, “Normalde buna en çok karşı çıkması gereken işçi sendikalarıdır. Çünkü Türkiye, tarihinde görülmemiş bir ekonomik krize doğru sürüklenmektedir. İşsizlik Fonu’nun, krizden en çok etkilenecek olan emekçileri korumak üzere kullanılması gerekirken, fondaki paralar iktidara yakın iş adamlarına kamu bankaları üzerinden aktarılıyor” dedi.

HÜKÜMETE GÖRE 1 MİLYON İŞSİZ YOLDA

Ekonomik sıkıntının önümüzdeki aylarda daha da ağırlaşacağını belirten Erdoğdu, Hükümetin Yeni Ekonomi Programı’ndaki beklentiler gerçekleşirse, resmi işsizlik oranının 2019’da yüzde 12’yi aşacağını, yani işsizler ordusuna 1 milyon kişinin daha katılacağını söyledi. Fakat bu kadar yoğun işsizliğin yaşandığı dönemde bile fondan ödeme alan insan sayısının ise sadece 416 bin olduğunu belirten Erdoğdu, “İşsize bu kadar cimri davranan iktidar, fonun elinde bulunan ve değeri 110 milyar TL’yi aşan devlet tahvillerinin 10.8 milyar TL’lik kısmını, üç devlet bankasına aktararak yandaş iş adamları için sermaye yapıyor” dedi.

15 YILDA 60 MİLYARIN YÜZDE 30’U İŞSİZE VERİLDİ

İşsizlik Fonu’nun yağmalanması yeni değil. Geçtiğimiz yıl dönemin Kalkınma Bakanı Lütfi Elvan İşsizlik Fonu’ndan, son 15 yılda yapılan 62 milyar 300 milyon 601 bin liralık harcamanın, sadece yüzde 32’sinin işsizlere aktarıldığını açıklamıştı. “Aktif iş gücü harcamaları”, “işbaşı eğitim harcamaları”, “istihdam teşvikleri”, “doğum sonrası yarım çalışma ödeneği”, “işsizlik sigortası alanların GSS primleri” ve İŞKUR'da çalışan sözleşmeli personele yapılan ödemeleri içeren “Diğer Giderler”e toplam 30 milyar 841 milyon 822 bin lira harcandı. 11 milyar 511 milyon 524 bin lirası ise GAP yatırımlarına gitti. 2013'ten beri ise İşsizlik Fonu'ndan bu projeye para aktarılmıyor.

2015 YILINDA 1 MİLYAR NEREYE GİTTİ?

SAYIŞTAY önceki yıllarda yaptığı denetimlerde ise “İşsizlik Fonu yönetiminin haberi olmadan, 2015 yılında 996 milyon 214 bin 197 lira 15 kuruş harcama yapıldığını” tespit etmişti. Fon yönetimi 2015 başında mal hizmet alım giderleri ve cari transferler için 6 milyar 313 milyon 219 TL harcama yapılmasını onayladı. Fakat yıl sonunda bu giderler için 7 milyar 309 milyon 433 bin 197 lira 15 kuruş harcanmıştı. Aradaki fark 996 milyon 214 bin 197 lira 15 kuruş. Sayıştay yaptığı denetim sonucunda “bütçe ve ödenek hesaplarının tutulmadığına, bütçe kesin hesabının çıkarılmadığına ve yıl sonu mali tablolarında yönetim kurulu kararlarının bulunmadığına” dikkat çekti.

2014’DE 1 MİLYAR 145 MİLYON

İŞKUR 2014 Yılı Sayıştay Raporunda ise başka bir usulsüzlük tespit edilmişti. “İŞKUR meslek danışmanları ve sözleşmeli personeli 657 sayılı yasaya bağlı çalıştıkları için maaşları devlet tarafından ödenmesi gerekirken, 2014’de fondan 1 milyar 415 milyon 47 bin 645 TL İŞKUR’a aktarıldı.

İŞKUR'UN DEYİP FONDAN 10 MİLYAR KAYNAK AYIRDILAR

Hükümet 2016 yılında 300 bin kişinin 6 ay istihdam yükünü İŞKUR'un üstlendiğiyle övünmüştü. Meslek ve girişimcilik eğitimi, toplum yararına çalışma vb. toplam 950 bin istihdama katkı verdiklerini söyleyen dönemin Çalışma Bakanı Mehmet Müezzinoğlu, “Bu yıl için İŞKUR’dan 10 milyar TL kaynak ayırdık” demişti. Ancak İŞKUR'a ait olduğu savunulan bu para da İşsizlik Fonu’nun parasıydı.

Son Düzenlenme Tarihi: 05 Ekim 2018 21:04
www.evrensel.net