Zeytin Ege’de kız çocuklarının gelecek güvencesiydi

Zeytin Ege’de kız çocuklarının gelecek güvencesiydi

Yasal olarak yok edilmek istenen zeytin ağacı, Ege’de kız çocuklarının yaşam garantisi.

Yusuf Yavuz

Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’nda hazırlanan ve tartışmalı görüşmelerin ardından ilgili komisyondan geçirilen zeytinliklerle ilgili yasa tasarısının önümüzdeki hafta Meclis Genel Kurulunda oylanması bekleniyor. Ancak zeytinliklerde sanayi, enerji ve madencilik yatırımlarına izin veren düzenleme yasalaşırsa Türkiye’nin 100 milyon zeytin ağacı yok olma tehlikesiyle karşı karşıya kalacak.

Zeytin üreticilerinin görüşü alınmadan hazırlandığı kaydedilen tasarının komisyon görüşmelerinde de üreticilere söz verilmedi. Üreticiler, önümüzdeki hafta Meclis Genel Kurulu’nda oylanması beklenen düzenlemenin geri çekilmesini talep ediyor. Tasarıyla ilgili görüşüne başvurduğumuz zeytin üreticileri kırgın ve öfkeli.

Türkiye’nin en önemli zeytincilik merkezlerinden biri olan Balıkesir Ayvalık’ta dört kuşaktır zeytincilik yapan bir ailenin üyesi olan Yelda Ustalı, büyüklerinin geldiği Midilli adasında yeni doğan kız çocuklarına zeytinlik alındığını ve evlendiğinde o zeytinlikten elde edilen hasadın parasıyla ev ve eşya alındığını belirtti. Ustalı, bu yüzden zeytin ağaçlarına dokunulmasına da izin vermeyeceğini anlatıyor:
“Bu adet günümüze kadar geldi, böyle de gidiyor. Zeytin ağaçlarıma hiç kimse dokunmasın. Çünkü benim için ayrı bir değer taşıyor. Zeytin bizim yaşamımızın bir parçası, yok edilemez.”

Ustalı, mevcut haliyle amaç dışı kullanımlara izin vermeyen zeytinliklerle ilgili mevcut yasal düzenlemenin eskisi gibi kalması gerektiğine işaret ederek, “Bu düzenleme sanayicilerin ve madencilerin yararına oldu. Madenciliğin çevreye olan zararlarını biliyoruz. Zeytin ağaçları kuruyacak, hastalıklar artacak. Biz zeytin ağaçlarımızın kesilmesini istemiyoruz. Kahvaltıda zeytin yerine kömür yemek istemiyoruz. Aile büyüklerimizden devraldığımız, nesilden nesle ulaşan geleneğimiz ve geçim kaynağımız, sevdamız olan zeytinin gelecek nesillere de ulaşmasını istiyoruz” diye konuştu.

‘DÖRDÜNCÜ KUŞAK ZEYTİNCİYİM, ZEYTİN YAŞAMIMIZIN BİR PARÇASI’

Atalarının, Türkiye ve Yunanistan arasındaki nüfus mübadelesi sırasında Midilli Adası’ndan Ayvalık’a yerleştiğini anlatan Ustalı, “Zeytincilik bizde kuşaktan kuşağa aktarılarak gelen bir gelenek. Ben ailede dördüncü kuşak zeytinciyim. Babaannem Midilli’den gelip Ayvalık’a yerleştikten sonra zeytincilik mesleğini sürdürmüş. Zeytincilik bizim ailede tutkudur. Atatürk döneminde soyadı kanunu çıkarıldığında babamın dedesi Midilli’deki zeytinliğin adını kendisine soyadı olarak seçmiş ve böylece ailemizin soyadı ‘Ustalı’ olmuş. Bizim zeytin sevdamız anlatmakla bitmez. Zeytin yaşamımızın bir parçası. Bu yüzden yok edilmesini istemiyoruz” ifadelerini kullandı.

‘ZEYTİNCİLİĞİMİZİN GELECEĞE TAŞINMASINI İSTİYORUM’

Aile büyüklerinden devraldığı zeytincilik üretimini geleceğe aktarmak istediğini dile getiren Yelda Ustalı, “Ben büyüklerimden devraldığım bu mirası taşımaktan onur duyuyorum. Bundan sonra da zeytinciliğimizin devletin de desteği ile korunarak, sevgiyle geleceğe taşınmasını istiyorum. Zeytinden aldığımız bu yaşam sevincimiz hiç eksilmez umarım” görüşünü dile getirdi.

‘DOĞAN HER KIZ ÇOCUĞUNA BİR ZEYTİNLİK ALINIYORDU’

Zeytin ağacının kız çocukları için önemine de değinen Ustalı, birçok toplumda kız çocuklarına değer verilmezken aile büyüklerinin geldiği Midilli Adası’ndaki Yera Körfezi’nde doğan her kız çocuğuna bir zeytinlik alındığını belirterek, “Bu zeytinlikte her yıl hasattan elde edilen paralar biriktirilir ve kızlar evlenme çağına geldiğinde bu parayla ev, eşya ve takı alınırmış. Bu adet günümüze kadar geldi, böyle de gidiyor. Kızlara ailesinden gelen zeytinlik, yine aileden kalan antika eşyalar ve takılarla gelecek kuşaklara aktarılıyor. Zeytin ağaçlarıma hiç kimse dokunmasın. Çünkü benim için ayrı bir değer taşıyor” dedi.

BU GÜZEL GELENEK AKILLARA O ZEYTİN KARİKATÜRÜ GETİRDİ

  • Dört kuşaktır zeytincilikle uğraşan Yelda Ustalı’nın anlattığı bu gelenek, akılara Girne Belediyesi ile Kıbrıs Türk Karikatürcüler Derneği tarafından 2015 yılında düzenlenen, 4. Uluslararası Zeytin Karikatürleri Yarışması’nın birincisini getirdi. 56 ülkeden 226 çizerin katılımıyla gerçekleşen yarışmada, 457 eser arasında, Sırbistanlı çizer Vladimir Stankovski’nin duvağında zeytin toplayan gelin karikatürü büyük beğeni toplayarak birinci seçilmişti.

www.evrensel.net
ETİKETLER ZeytinlikAyvalık

3 yorum yapılmış

  1. Cem Suyolcuoğlu 5 ay önce Yanıtla  /  Beğendim 0  /  Beğenmedim 0

    Çok büyük üzüntüyle karşıladım.Zeytin ve zeytin yağı ürünleriyle bir evi geçindiren pehlivan lakaplı dedemi hatırladım.5 çocuk o zeytin ürünlerinden gelen para ile büyüdü evet Ayvalık hala unutamadığım hatıralarım var her yıl giderdik oraya en büyük amcam orada vefat etti yazık bugün bu düşüncede olup zeytin ağaçlarını kesip maden çıkarıcak zihniyete.Dedem rahmetli zeytin ve zeytin yağı sabun gibi ürünleri at arabasına yükleyip kòylere çıkardı o zamanki ticaret ver zeytini sabunu al yumurtayı sütü peyniri işte o zamanki nüfusu Ayvalığın tam ne kadar hatırlamıyorum ama babam anlatmıştı;%75 i her gün bir yumurta yese dedemin getirdikleri tam iki hafta yeter diyordu babam.Şimdi zeytinin kıymeti oradan belli tabi Ayvalık o yıllarda göç almamış küçük bir kasaba.Nufüsuda çok değil bugüne kıyasla söylemek istediğim zeytinle bugünlere geldik şimdi bu kadar kıymetli bir tarım ürünü nasıl kesilir.Zeytin selelere tuzla basılır sele zeytini olur,envai çeşit zeytin elde edilebilir,mengenelerde kıl çuvallarda sıkılır yağı iyi para eder,küspesi yani sıkıldıktan sonraki hali hayvan yemi olur,arta kalanı prina olur yakarsın ısınırsın,çok güzel sabun olur şaçlara iyi gelir.Şimdi tut sen bu hazineyi kesmeye karar ver bu iş değildir.Çine gittim ispanyol zeytinyağı gördüm Ayvalığa gittiğimde Amcam'a anlattım oralarda iyi zeytin yok dedi yani ispanyadan iyi ürünümüz var.Amcam son olarak zeytin yağı eksperliği yaptı eskiden üretici yağın numunesini ekspere getirir birde yumuta kırılır yağın tadı o zaman eksper tarafından anlaşılır ürün iyi ise yani asit oranı düşükse yağ satın alınır.Sonradan labaratuarlar kuruldu ve orda asit oranına bakıldı.Abd bu konuda hassas bir kriter uygular asit oranı konusunda.Ülkemizde sadece kristal zeytin yağları yakın zamanda abd ye ihraç edilmiştir.Dün bir devlet büyüğümüz zeytini dünyada ikinci sıraya biz taşıdık dedi vala bende bildiklerimi yazdım dünyayı gezdim Türk zeytinyağı görmedim.

  2. Işıl Meray 5 ay önce Yanıtla  /  Beğendim 0  /  Beğenmedim 0

    Ispanya ,Avrupa Birliğinden milyonlarca euro alarak zeytin ormanları yaratırken,Italya ,Yunanistan teraslara kadar zeytin ekerken Türkiye nin aldığı bu kararı anlamak imkansız!!!

  3. misafir 5 ay önce Yanıtla  /  Beğendim 0  /  Beğenmedim 0

    Yunanistan ve italya da bayram var Türkiye kendi zeytinliklerini yok ediyor yakında zeytini ve zeytnyağını ithal edeceğiz hükümet sayesinde

Yorum yapın

Yorum yapmak için üyelik gerekmemektedir. Yorumlar, editörlerimiz tarafından onaylandıktan sonra yayınlanır. Konuyla ilgisi olmayan, küfür içeren, tamamı büyük harfle yazılan yorumlar onaylanmamaktadır.