AKP iktidarları döneminde iş cinayetleri 6 kat arttı

AKP iktidarları döneminde iş cinayetleri 6 kat arttı

TMMOB, iş cinayetleri ve işçi ölümlerine dair hazırladığı raporu açıkladı.

TMMOB İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Komisyon Başkanı Bedri Tekin, hazırladıkları  İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Raporunu paylaşarak,  AKP iktidarları döneminde yapılan özelleştirme ve taşeron uygulamaların ardından iş cinayetlerinde hayatını kaybeden işçilerin sayısının 6 kat arttığına dikkat çekti. Tekin, 75 bin olması gereken meslek hastalığı sayısının resmi kayıtlara 375 olarak yansıdığını söyledi.
 
İş cinayetlerine dikkat çekmek ve iş cinayetlerinde hayatını kaybeden emekçileri anmak amacıyla 1992 yılında Zonguldak'ta 263 madencinin yaşamını yitirdiği grizu patlamasının yaşandığı 3 Mart gününü “İş cinayetlerine karşı mücadele günü” olarak ilan eden Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB) bu kapsamda bu yıl iş cinayetlerine ve işçi ölümlerine ilişkin rapor hazırladı.

TMMOB Genel Merkezinde basın toplantısı düzenleyen TMMOB Yürütme Kurulu üyesi Mehmet Besleme ve TMMOB İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Komisyon Başkanı Bedri Tekin raporu kamuoyuyla paylaştı.

'İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ YASASI İŞÇİ ÖLÜMLERİNİN ÖNÜNE GEÇEMİYOR'

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunun Türkiye'deki iş cinayetleri ve işçi ölümlerinin önüne geçemediğini kaydeden Besleme, insanların güvenceli ve sağlıklı çalışma koşullarına ulaşmasını engelleyen yapısal sorunların ve üretim ilişkilerinin devam ettiğini söyledi. Türkiye'de her geçen an bir işçi cinayeti yaşandığını belirten Besleme, Ankara'daki 8 Mart etkinliğine gelirken yaşamını yitiren Türk Metal Sen üyesi işçi kadınları da anarak, yaşanan olayın iş cinayetinin bir başka boyutu olarak değerlendirilmesi gerektiğini kaydetti. Özelleştirme, taşeron ve esnek çalışma koşulları giderilmeden iş cinayetlerinin önüne geçilmesinin imkansız olduğunu belirten Besleme, “Bugüne kadar ülkemizde yaşanan iş cinayetlerinin yüzde 99'u önlenebilirdi. İster inşaatlarda, ister Ermenek'te ister Soma'da yaşanan iş cinayetlerinin önlenememesi neoliberal üretim ilişkileri yüzündendir” dedi. Besleme, yaşanan iş cinayetlerinde iş güvenliği uzmanlarının günah keçisi ilan edildiğini söyleyerek iş güvenliği uzmanlığının mimar ve mühendislik alanının bir parçası olduğunu kaydetti. Besleme, “Sorunlar yumağıyla karşı karşıyayız. Vahşi kapitalizmden vazgeçilirse ne iş cinayeti yaşarız ne de işçi ölümleri” dedi.

'İŞÇİ ÖLÜMLERİNDE AVRUPA'DA BİRİNCİ, DÜNYADA ÜÇÜNCÜYÜZ'

Hazırladıkları raporu paylaşan İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Komisyonu Başkanı Bedri Tekin ILO'ya rapor veren ülkeler arasında yer alan Türkiye'nin işçi ölümlerinde Avrupa'da birinci, dünyada ise üçüncü olduğuna dikkat çekti. İnşaat sektörünün Türkiye'de en çok işçinin hayatını kaybettiği alan olduğunu kaydeden Tekin, maden ve inşaatlarda yaşanan iş cinayetlerinin sebebinin kent yağması doğrultusunda artan inşaat ve madenlerin kontrolsüzce özel sektör işletmesine açılması olduğunu belirtti.

'75 BİN OLMASI GEREKEN MESLEK HASTALIĞI SAYISI KAYITLARA 375 OLARAK YANSIDI'

Tekin, 2008 yılında iş cinayetlerinde yaşamını yitiren 865 işçinin 2015 yılında 1252'ye çıktığına dikkat çekti. İş Sağlığı ve Güvenliği yasasının çıktığı 2013 yılında 1360 işçinin yaşamını yitirdiğini belirten Tekin, çıkartılan yasanın işçi ölümlerinin önünü alamadığı gibi bundan sonraki yıllarda da iş cinayetlerinin artarak devam ettiğine dikkat çekti. Bu rakamların Sosyal Güvenlik Kurumu verileri olduğunu belirten Tekin İşçi Sağlığı Meclisi raporlarına göre ölümlerin yüzde 30 daha fazla olduğuna vurgu yaptı. Tekin, meslek hastalığına ilişkin verilerin gerçeğinden çok düşük gösterildiğini belirterek, 2013 yılında çalışan sigortalı sayısına göre 75 bin civarında meslek hastalığı vakası olması gerekirken SGK kayıtlarına 371 olarak yansımasının anlaşılabilir olmadığını söyledi. Meslek hastalığı ölümlerinin neredeyse hiç raporlara yansımadığını kaydeden Tekin her yıl akciğer kanseri nedeniyle bin civarında ölümün tespit edilmesi gerektiğini belirtti.

'EMEĞİN KORUNMASINDAN İŞ YERİNİN KORUNMASINA'

2003 yılında çıkartılan 4857 sayılı İş Kanunu ile esnek çalışmanın yasal zemininin oluşturulduğunu söyleyen Tekin, “Emeğin korunması” ilkesinden vazgeçilerek, “işyerinin, işletmenin korunması” ilkesinin benimsenmesinin  iş cinayetlerinin sebeplerinin en başında geldiğini kaydetti.

Türkiye'de çalışma saatlerinin de dünya ortalamasının çok üzerinde olduğunu belirten Tekin,  “Hollanda'da işçiler 30, Almanya'da 35, Polonya'da 40, Meksika'da 43  saat çalışırken Türkiye'de işçiler ortalama 48 saat çalışıyor” dedi.

'ÖZELLEŞTİRME İLE İŞÇİ ÖLÜMLERİ 6 KAT ARTTI'

AKP iktidarı döneminde çıkarılan 4857 sayılı İş Yasasıyla birlikte başlayan dönüşüm süreciyle artan özelleştirme ve taşeron uygulamalarının ardından iş cinayetlerinde hayatını kaybeden işçilerin sayısının 6 kat arttığına dikkat çekildi. İnşaat ve maden sektörünün AKP döneminde zenginleşen sermayedarların en çok faaliyet gösterdikleri alan olduğuna dikkat çeken Tekin, son 15 yılda maden ruhsatı verilen kişilerin neredeyse hepsinin üst düzey bir AKP yöneticisinin akrabası, arkadaşı hatta kendisi olduğunu söyledi. Tekin, Soma'da, Ermenek'te, inşaat sektörlerinde yaşanan katliamların üstünün örtülme çabalarının da bu sebeple olduğunu belirtti.

KİT'lerdeki istihdamın azaldığına dikkat çeken Tekin, 1991 yılında KİT'lerin istihdamdaki payı yüzde 2 iken, 2011 yılı itibariyle yüzde 0,7 seviyesine kadar gerilediğini söyledi. AKP döneminde tarımdaki istihdam düşüşüne de dikkat çeken Tekin, tarımın Türkiye ekonomisi içindeki sektörel payının yüzde 35'ten yüzde 24'lere kadar gerilediğini söyledi.

'SENDİKALAŞMA SON 50 YILIN EN DÜŞÜK SEVİYESİNDE'

Türkiye'de en büyük sendikasızlaşmanın AKP döneminde yaşandığını söyleyen Tekin, sendikalaşma oranının son 50 yılın en düşük seviyesinde olduğunu Çalışma Bakanlığı verilerine göre 1984-2009 yılları arasında Türkiye'de sendikalaşma oranı yüzde 60 iken, OECD 2011 verilerine göre Türkiye'deki sendikalaşma oranının yüzde 5,4 olduğuna dikkat çekti. Toplu sözleşme yapan işçi sayısının da azaldığını kaydeden Tekin, 1987 yılında 1 milyon 400 bin civarında toplu sözleşme kapsamındaki işçinin 2010 yılında 700 bin civarına gerilediğini belirtti.

GÜNAH KEÇİSİ İSG UZMANLARI

İş sağlığı ve iş güvenliğinin sağlanmasının öncelikle devletin ve işverenin sorumluluğunda olduğunu kaydeden Tekin, işçi sağlığı ve iş güvenliği hizmetlerinin bir kamu hizmeti olarak ele alınması gerektiğini söyledi. Bu alanda iş güvenliği uzman sayısının 100 bini aştığını ifade eden Tekin, yaşanan iş cinayetlerinde uzmanların günah keçisi ilan edildiğini söyledi. Tekin,  “İş güvenliği mühendisleri üzerinde her türlü emek sömürüsüne son verilmeli, iş güvenceleri sağlanmalı, işçi sağlığı ve iş güvenliği sağlama konusunda görevlerinin bir danışmanlık hizmeti olduğu kabul edilmeli, yetki ve sorumlulukları mevzuatta ne olarak belirtilmelidir” dedi.

TMMOB'un hazırladığı rapor kapsamındaki önerilerden bazıları ise şöyle:

-4857 sayılı İş Yasası ve 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği yasası tamamen işverenlerin çıkarları doğrultusunda şekillendirilmiştir. Esnek ve kuralsız çalışmayı, işçileri başka işverenlere kiralamayı, taşeronlaştırmayı yasal hale getiren, kıdem tazminatlarını, fazla mesai ücretlerini, sendikal hak ve yetkileri budayan bu yasalar yerine konunun aktörlerinin katılımı ile demokratik bir yasa çıkartılmalıdır.
-İşçi sağlığı ve güvenliği ile ilgili ulusal politikalar oluşturulmalıdır. TMMOB, Türk Tabipleri Birliği, Türkiye Barolar Birliği ve sendikaların katılımı sağlanarak bu konuda alınacak kararlar çalışmalara yansıtılmalıdır.
-50'den daha az işçi çalıştıran işyerinde İşçi sağlığı ve İş güvenliği Kurullarının kurulması yasalarla güvenceye alınmalıdır.
-İş yerlerinde İşçi Sağlığı ve Güvenliği Kurulları tarafların eşit temsil edildiği demokratik yapılar olarak düzenlenmelidir.
-İş güvenliği mühendisliği kavramı yasada yeniden tanımlanmalı ve iş yerlerine iş güvenliği mühendisi çalıştırma zorunluluğu getirilerek çalışma koşulları düzenlenmelidir.
-İş güvenliği uzmanlarının aylık çalışma süresi 180 saati geçmemelidir. 217 saat uygulamasına son verilmelidir. (Ankara/EVRENSEL)

www.evrensel.net

0 yorum yapılmış

    Yorum yapın

    Yorum yapmak için üyelik gerekmemektedir. Yorumlar, editörlerimiz tarafından onaylandıktan sonra yayınlanır. Konuyla ilgisi olmayan, küfür içeren, tamamı büyük harfle yazılan yorumlar onaylanmamaktadır.