NATO?nun ilk g?ndemi Afganistan

NATO?nun ilk g?ndemi Afganistan

NATO ?yesi 26 ?lkenin devlet ve h?k?met ba?kanlar?n? bir araya getirecek olan Riga zirvesi haz?rl?klar? tamamlan?rken, ?ttifak a??s?ndan ?hayati? olarak nitelendirilen ?Afganistan dosyas?? g?ndemin ilk s?ras?na yerle?tirildi.


NATO ?yesi 26 ?lkenin devlet ve h?k?met ba?kanlar?n? bir araya getirecek olan Riga zirvesi haz?rl?klar? tamamlan?rken, ?ttifak a??s?ndan ?hayati? olarak nitelendirilen ?Afganistan dosyas?? g?ndemin ilk s?ras?na yerle?tirildi.
Letonya?n?n ba?kenti Riga?da, 28-29 Kas?m?da ger?ekle?ecek olan, T?rkiye?nin Ba?bakan Recep Tayyip Erdo?an, D??i?leri Bakan? ve Ba?bakan Yard?mc?s? Abdullah G?l ile Milli Savunma Bakan? Vecdi G?n?l taraf?ndan temsil edilece?i zirvede m?ttefiklerin, ?NATO?nun siyasi ve askeri d?n???m s?reci ve ?rg?t?n, k?reselle?mesi? konular?n? da ele almalar? ?ng?r?l?yor.
Siyasi a??dan, ittifak d??? ?lkelerle ortakl?k ve i?birli?inin geli?tirilmesi konusuna a??rl?k verecek olan liderler, askeri a??dan da NATO komutas?ndaki operasyonlar?n ?daha etkin? hale getirilmesinin y?ntemleri ?zerinde uzla?ma arayacak.
?Mutlak? ba?ar?
NATO?nun sivil ve askeri yetkilileri, ?ttifak??n ?ba? belas?? haline gelen Afganistan i?galinin ?nemine de?inirken, ?eksikliklerin giderilmesi gere?i? ?zerinde duruyor ve ?NATO, ne pahas?na olursa olsun, Afganistan operasyonunu ba?ar? ile sonu?land?rmal?d?r. Aksi, NATO?nun sonu olur? g?r???n? savunuyor. Afganistan?daki i?gal g?c? ISAF??n, Taliban direni?i kar??s?ndaki s?k?nt?lar?n? gizleyemeyen NATO?nun, m?ttefiklerden her alanda daha fazla katk? istemesi de g?ndemde. NATO?ya; Afganistan?da, ABD taraf?ndan verilmek istenen role, Fransa ?nc?l???ndeki baz? Avrupal? m?ttefikler itiraz ediyor. Avrupal? m?ttefikler, Afganistan??n yeniden in?as? yetki ve g?revinin NATO?ya de?il, AB ve BM gibi kurumlara ait oldu?u ?zerinde duruyor.
K?resel jandarma
Di?er taraftan Riga zirvesinden ??kacak ?siyasi mesajlar?, ittifak?n ?k?reselle?me yolunda? ataca?? ad?mlar?n boyutunu da g?sterecek. Zirve g?ndemi belirlenirken, NATO?ya ?k?resel jandarma rol?? kazand?r?lmas?na ili?kin tart??malar?n yo?unla?mas? dikkati ?ekti. So?uk Sava???n sona ermesinin ard?ndan, NATO?nun temel ilke ve belgelerinde yer alan ?savunma alan?? kavram?n?n ikinci plana at?ld???, ittifak?n savunma alan? d???na ??kmaya ba?lam??t?.
Afganistan ve Irak gibi ?lkelerin topraklar?nda NATO bayra??n?n dalgalanmas?n?n sadece Moskova gibi baz? ba?kentleri de?il, Avrupa?daki baz? m?ttefikleri de rahats?z etti?i biliniyor. Savunma kimli?i elde etmekte ve ortak d?? politika belirlemekte at?l kalan AB i?inde, ?NATO?nun g?n?n birinde sadece ?k?resel askeri? de?il, ?k?resel ekonomik? boyut kazanmas?? endi?esini ya?ayanlar?n varl??? da dikkati ?ekiyor.
NATO?nun, ABD?nin tercihleri do?rultusunda, g?n?n birinde k?resel alanda askeri, sosyal ve ekonomik bir dayan??ma ile diyalog platformu haline gelebilece?i, ?AB?nin g?lgede kalabilece?i? g?r???n? savunanlar da giderek art?yor.
Liderler, Riga zirvesinde ayr?ca Afganistan i?galinin yan? s?ra, ?ter?rizme kar?? ortak m?cadele?, ?Irak?, ?Kosova? gibi dosyalar? da ele ald?ktan sonra, NATO?nun stratejik ?al??malar?n?n zeminini olu?turan ?Kapsaml? Siyasi Y?nerge? belgesini kamuoyuna a??klayacak.
Askeri raporlar ?????nda, K. Kore ve ?ran??n durumunun da de?erlendirilece?i zirvede, ?f?ze savunmas??, ?bilgi ve istihbarat ?st?nl??? sa?lanmas? i?in gerekenler?, ?havadan ta??mac?l?k yeteneklerinin geli?tirilmesi?, ?uluslararas? toplumun kat?ld??? b?y?k operasyonlarda etkinlik sa?lanmas?? gibi konular da ele al?nacak.
Prag?da, 2002?de d?zenlenen zirvenin ard?ndan NATO?nun son ola?an zirvesi 2004 y?l?n?n Haziran ay?nda ?stanbul?da yap?lm??, daha sonra ABD Ba?kan? Bush?un, Avrupa ziyareti ?er?evesinde, ge?en ?ubat Br?ksel?de ola?an?st? bir zirve toplanm??t?.
?ttifak d??? ?yelerle yak?nla?ma
?te yandan ittifak d??? ?lkelerle ili?kileri geli?tirmeye ?al??an NATO, ?stanbul zirvesinden bu yana ?Akdeniz Diyalo?u? ?er?evesinde Fas, Tunus, Cezayir, Moritanya, ?rd?n, ?srail ve M?s?r ile temaslar?n? yo?unla?t?rd?. ?Avrupa Atlantik Ortakl?k Konseyi? ?er?evesinde ittifakla i?birli?ini y?r?ten 20 ?lke d???nda, ittifakla yak?nla?makta olanlar aras?nda da, G?ney Kore, Japonya, Avustralya ve Yeni Zelanda bulunuyor.
Ukrayna ve G?rcistan, ?yo?unla?t?r?lm?? i?birli?i program?? ?er?evesinde ittifaka yana??rken, Arnavutluk, H?rvatistan ve Makedonya, ??yelik Eylem Plan?? b?nyesinde, ?m?stakbel NATO m?ttefikleri? olarak nitelendiriliyor. Ge?en ay ?srail ile ortak i?birli?i program? imzalayan NATO, ?G??lendirilmi? Akdeniz Diyalo?u? ?er?evesinde geli?tirilen i?birli?i program?n?n yan? s?ra ?srail?in, ittifak taraf?ndan Akdeniz?de s?rd?r?len ve ?ter?rizme kar?? m?cadeleyi? hedefleyen operasyonlara da kat?laca?? biliniyor. (DI? HABERLER)
T?rkiye?ye bi?ilen roller
Afganistan?daki i?gal g?c? ISAF b?nyesinde T?rkiye?ye de, kritik g?revler bi?iliyor. ISAF?a 800?den fazla asker veren T?rkiye, Afganistan?daki Merkez B?lge Komutanl????n? Fransa ve ?talya ile payla??yor. Gelecek nisan ay?nda komutay? 8 ay i?in ele alacak olan T?rkiye ordusunun, bu ?er?evede Afganistan?daki asker say?s?n? 2 bine ula?t?rmas? ?ng?r?l?yor. ??gal g?c?ne en fazla asker g?nderen ?lkeler aras?nda yer alan T?rkiye?nin, Afganistan?da ?daha etkin bir rol oynamas?? talepleri de devam ediyor. ABD?nin ba??n? ?ekti?i bu taleplere, ?T?rkiye?nin b?lgesel g?? s?fat?yla olaylara daha geni? bakmak durumunda oldu?u, ISAF?a katk?lar?n?n ba?ka yerlerden kazan? getirebilece?ini ve T?rkiye?nin elindeki kartlar? iyi kullanmas? gerekti?i? bahane ediliyor. (DI? HABERLER)
Kuzey Irak?a NATO g?c? ?nerisi
Riga zirvesinde Irak i?gali de ele al?nacak ve b?lgedeki son geli?meler siyasi ve askeri a??dan de?erlendirilecek. Zirveden ?nce d???nce kurulu?u ?Alman Marshall Fonu?nun, ?T?rkiye?nin kuzey Irak?? i?gal etmesi? olas?l???n? ?nlemenin en iyi yolunun, ?b?lgeye, NATO g?c? konu?land?rmak oldu?unu? savunmas?, NATO kulislerinde yorumlara konu oldu.
ABD?nin eski BM Daimi Temsilcisi ve K?br?s ?zel Temsilcisi Richard Holbrooke ve GMF Direkt?r? Ronald Asmus taraf?ndan kaleme al?nan ?NATO?nun Yeniden Ke?fi? ba?l?kl? raporda, ?T?rkiye?de PKK?nin ortadan kald?r?lmas? i?in kuzey Irak??n i?galinden a??k?a s?z edenler var. Bu riski azaltman?n en iyi yolu, kuzey Irak?a NATO g?c? konu?land?rmakt?r? denildi. (DI? HABERLER)
Lokantaya sald?r?: 7 ?l?
Afganistan?da bir lokantaya d?zenlenen intihar sald?r?s?nda 7 ki?i ?ld?, 20 ki?i yaraland?. Sald?r?, Urgun?da d?zenledi.
Afganistan??n g?neyinde ??kan d?rt ayr? ?at??mada ise, 1 NATO askeri ile 57 Taliban militan?n?n ?ld??? bildirildi. ??gal g?c? ISAF, Tirin Kot y?resi yak?n?nda ?ok say?da Taliban militan?n?n NATO askerlerine sald?rmas? sonucu ??kan ?at??mada, 1 NATO askerinin ve 50 Taliban militan?n ?ld???n? a??klad?. Peyncayi ve Zab?l b?lgesindeki ?at??malarda da, 7 militan ?ld?. (DI? HABERLER)
www.evrensel.net