SOL A?IK

SOL A?IK

  • Geni? kitleler ?zerinde bask? kurman?n siyasal sistemin bekas? i?in ola?an kabul edildi?i toplumlarda yalanlar?n ger?e?e, ger?eklerin de efsaneye d?n??mesi ola?an bir durumdur.


    Geni? kitleler ?zerinde bask? kurman?n siyasal sistemin bekas? i?in ola?an kabul edildi?i toplumlarda yalanlar?n ger?e?e, ger?eklerin de efsaneye d?n??mesi ola?an bir durumdur. Sistemin do?rudan do?ruya kendisini tehdit etmedi?i s?rece g?nl?k hayata dair dedikodular?n, spek?lasyonlar?n bizzat g?c? elinde bulunduranlar taraf?ndan dola??ma sokuldu?u bu ko?ullarda komplo teorilerinin t?retilmesi, bilginin kirletilmesi bu sayede de hakikatlerin gizlenmesi daha kolayd?r. ??nk? b?ylelikle hem yeni efsanelerin yarat?lmas?na uygun zemin haz?rlan?r hem de s?rekli bask?n?n yaratt??? gerilimler bir nebze de olsa hafifletilir. Bunun sonucunda, g?nl?k hayat? b?y?k ?l??de basmakal?p ve birbirini tekrar eden rit?ellerle, s?ylemlerle ve s?ylencelerle kurgulanan ve ka??n?lmaz bi?imde s?radanla?m?? kitleler bir s?reli?ine de olsa u?ra?acak yeni me?galeler edinmi? olur. Birtak?m ?ah?slar?n, kimi kurum ve kurulu?lar?n s?k?a telaffuz edildi?i bu s?re?te sorunlar s?n?fsal kriterler a??s?ndan de?il ki?isel nitelikler a??s?ndan de?erlendirilir. B?ylece tekil ?rnekler ve kimlikler ?zerinden yap?lan tart??malar sistemin b?t?n?ne ula?madan belirli bir s?re sonra t?kan?rken, ?k?t? niyetli ki?ilerin ve kurumlar?n? ?ahs?nda mevcut yap? kendisini aklar.
    Futbolda ?ike, te?vik pirimi gibi meselelerin tekrar g?ndeme geldi?i ?u g?nlerde yap?lan konu?malara ve yorumlar?n b?y?k bir k?sm?na bak?ld???nda sorunun ki?iselle?tirildi?i ?ok a??kt?r. Oysa futbol t?pk? d?nyan?n b?t?n?nde oldu?u gibi T?rkiye?de de ekonomik bir sekt?r haline geldi?inden bu yana benzeri vakalar ?ola?an? bir hal alm??t?r. Futbol kul?pleri art?k kesinlikle sadece ?top ve forma sevdal?s?? ?ah?slar?n bir araya geldi?i kurumlar de?ildir. Kapitalizmin ge?erli oldu?u ko?ullarda b?t?n firmalar nas?l ki birbirleriyle ac?mas?z bir k?r rekabeti i?erisindedir, benzeri bir durum futbol kul?pleri i?in de ge?erlidir. Bir ba?ka s?ylemle her kul?p kapitalist bir i?letme niteli?indedir. Bu i?letmelerin ?ba?ar?s?? ise elde ettikleri ya da edecekleri kupalara, ?ampiyonluklara ba?l?d?r. Ve bu minvalde ya?anan rekabet, ki?ilerin iradelerinin ?tesinde ?amaca giden her yol mubah? felsefesinin futbolun temel k?lt?r? haline d?n??mesine yol a?m??t?r. Bu itibarla isimleri ?ikeyle, te?vik primiyle an?lan kimselerin iddia edilen bi?imde davranm?? olmalar? ya da olmamalar? b?t?n?n kendi i?leyi?i a??s?ndan hi?bir ?eyi de?i?tirmez. Nitekim ?ok satan gazetelerin ge?mi? y?llardaki ar?ivlerine bak?ld???nda her d?nem i?in birbirinin tekrar? bi?iminde olan say?s?z ?ike haberi yap?ld???, ?maliyecilerin transfer bedellerini d???k g?steren kul?plerin pe?inde? oldu?u gibi ifadelerin her sezon ba??nda man?etlere ta??nd??? g?r?l?r. Ayn? bi?imde bir y?l i?inde en az bir televizyon program?nda ?ike meselesi mutlaka g?ndeme getirilmi?tir. Ancak ne gazetelerde y?llard?r at?lan ?ike man?etleri ne de televizyonlardaki te?vik haberleri herhangi bir anlam ifade etmemi? sadece birer ??ehir efsanesi? olarak kalm??t?r. Do?al olarak bu durum yap?lan haberlerin hi?bir de?er ta??mad??? anlam?na gelmez. Fakat bu haberlerin ekonomi politik a??s?ndan kritik edilmemesi onlar? sadece sansasyon d?zeyine indirger ki uzun zamandan beri ya?anan budur. Zaten zamanla bu tip sansasyonlara haber te?kil edenler ?piyasadan? ?ekilmi? ama ?piyasan?n? i?leyi? bi?imi de?i?memi?tir. Dolay?s?yla ?piyasan?n? kendisi ile hesapla?maks?z?n sadece ?piyasan?n? ba?rol oyuncular? ile u?ra?mak ancak ?haber? de?eri ta??r. Ancak mevcut durum varl???n? korudu?u s?rece bu tip haberleri ? atlatmak? her zaman i?in olas?d?r.
    Not: Gazi ?niversitesi ?dari Bilimler Fak?ltesi?nde bulunan herkes onu tan?r. O ders aralar?nda elinde sigaras? ve ?ay? ile merdiven ba?lar?na ??k?p ??rencilerine Frans?z Devrimi, Ayd?nlama, Volter ve daha bir s?r? ?ey anlatan bir hoca idi. Sivas?ta katledilenlerin cenaze t?renine kat?lmak i?in Dikmen yoku?unu bisikleti ile t?rmanm??t?. Kadir Cang?zbay hocam?za onu tan?yan bilen b?t?n dostlar?m ad?na ge?mi? olsun diyorum. Ona darac?k beyinleriyle okulu ?dar edeceklerini? beyan edip h?n?lar?n? arabas?n?n tekerleklerinden ??karmaya ?al??anlar hi? bo?una heveslenmesinler. Kimin kime nereyi dar edece?i hi? belli olmaz.
    Cem do?an
    www.evrensel.net