Maymunlar birbirinden öğreniyor

Maymunlar birbirinden öğreniyor

Cambridge Üniversitesi tarafından yapılan araştırma kapsamında Biyolojik Antrolopoloji Bölümü'nden Brezilyalı Araştırmacı Dr. Antonio Moura, Brezilya'da Capuchin maymun türünün yırtıcı hayvanlardan korunmayı sağlamak amacıyla uyarıcı olarak taşları birbirine vurarak ses çıkardığını bulguladı.


Cambridge Üniversitesi tarafından yapılan araştırma kapsamında Biyolojik Antrolopoloji Bölümü'nden Brezilyalı Araştırmacı Dr. Antonio Moura, Brezilya'da Capuchin maymun türünün yırtıcı hayvanlardan korunmayı sağlamak amacıyla uyarıcı olarak taşları birbirine vurarak ses çıkardığını bulguladı. Sonuç kesin olmasa da Moura'nın bu araştırmasının diğer türlerin de insan kültürüne yaklaştığına dair elde edilen kanıtlara bir yenisini eklediği düşünülüyor. İri maymunların sosyal öğrenme yeteneğine sahip olduğu daha önceden biliniyordu ancak bugüne kadar aralarında Capuchinlerin de bulunduğu Orta ya da Güney Amerika primat (insan, maymun ve lemur gibi birçok türü barındıran sınıf) arasında kültürel bir öğrenmenin söz konusu olduğuna dair bir kanıt yoktu.
Gençler deneyim ediniyor
Brazilya'nın kuzeydoğu bölgesinde bulunan Serra da Capivara Ulusal Parkı'nda araştırmayı yürüten Dr. Moura, araştırmaları esnasında 10 maymundan oluşan bir grubun taşları birbirine vurduğunu gördü. Dr. Moura gruba yaklaşırken maymunlar önce taş aradı ve ondan sonra sert bir yüzeye defalarca vurdu. Bu eylemin potansiyel "düşman" olarak görülen Dr. Moura'nın gelişini haber vermek için yapıldığının kesin olduğunu belirten Brezilyalı araştırmacı, bölgedeki varlığı süresince taş seslerinin azaldığını kaydetti. Bunun yanında bazı durumlarda yetişkin ve genç maymunların Dr. Moura'nın varlığına hiç tepki vermeden taşları birbirine vurduğu da gözlemlendi. Uzmanlar bu durumu daha genç maymunların yetişkin maymunlardan deneyim edinmesi olarak yorumluyor. Bölgeye araştırmacılar tarafından bırakılan maymunlar da bir süre sonra diğerlerinden taşları birbirine vurmayı öğrendi.
Dr. Moura, taş vurma işlemini insan dışı türlerde olmayan "önemli ve yeni" bir davranış biçimi olarak yorumluyor.
Ama asıl önemli nokta, bu edinimin Capuchin familyasında insan kültürüne benzer bir unsurun bulunduğunu göstermesi.
Gözlem ve taklit
Biyolog antropologlar diğer türlerin sosyal öğrenme yoluyla beceri edinip edinemeyeceği ya da aynı türden farklı grupların farklı beceriler göstermesinin çevresel etki ile ilgili olup olmadığı konusunda farklı görüşlere sahip. Bu durumda Dr. Moura, Capuchinlerin bu beceri ediniminde çevresel bir faktörün etkili olmadığını maymunların birbirlerini gözlemleyerek ve taklit ederek öğrendiklerini belirtiyor. "İlginç olan şeylerden biri vahşi hayvanları korkutmak için ses çıkarıyor olmaları" diyen Dr. Moura, "Aynı zamanda tehlikeyi birbirlerine haber veriyorlar" diye konuştu. Dr. Moura, daha yüksek alanlarda maymunların vahşi hayvanlara atılabilecek taşları da biriktirdiklerini kaydetti. Dr. Moura'ya göre çıkartılan ses bir alarm işlevi görüyor. Dahası, taşların kullanımı primat takımının taş teknolojisini kullanmasına güzel bir örnek de teşkil edebilir. Taşların vurulması örneği bilinen diğer taş teknolojilerine ilave olarak kabul edilebilir. Örneğin Capuchin maymunları taşları bizim çekici kullandığımız gibi kabuklu yiyecekleri kırmak için kullanıyor. (sciencedaily.com’dan çeviren Özge Kuru)
www.evrensel.net