Baklavada tatlı kavga

Tatlıların içinde yeri ayrıdır baklavanın. Şerbetli tatlıların hasının başka bir özelliği daha var.


Tatlıların içinde yeri ayrıdır baklavanın. Şerbetli tatlıların hasının başka bir özelliği daha var.
Türklerden Yunanlara, Yahudilerden Araplara kadar birçok toplum, yüzyıllardır baklavayı geleneksel tatlısı olarak görüyor. Türkiye Baklava ve Tatlı Üreticileri Derneği tarafından yapılan “Baklavanın Tarihi” isimli araştırmada, baklavanın tarih boyunca insanoğlunun vazgeçemediği damak tatları arasında yer aldığına dikkat çekiliyor. Yunanlar, Türklerin baklavayı Bizans’tan aldığını iddia ederken bazı uzmanlar da baklavanın Orta Asya kökenli olduğunu savunuyor. Ortadoğu, Doğu Akdeniz ve Balkanlar’da neredeyse tüm kavimler tarafından yapılan baklava, Yunanlılar, Bulgarlar, Ermeniler, Yahudiler ve Araplarca da geleneksel tatlı olarak takdim edilir.
Kopte, katmerli hamur
Türklerin baklavayı Bizans’tan aldığını kaydeden Prof. Speros Vryonis, Bizans’ta çok sevilen “kopte” veya “kopton” isimli tatlının baklavaya benzediğini yazdı. Baklavanın Bizans değil Orta Asya kökenli olduğu tezini savunanlardan ABD’li Gazeteci Charles Perry’e göre ise kopte, baklava gibi bir hamur işi değil, bir tür şekerleme. İstanbullu bir Rum olan Sula Bozis ise İstanbul Rumlarının mutfak kültürüyle ilgili kitabında, iki kalın yufka arasına havanda dövülmüş ceviz ve susamla bal karışımı koyularak yapılan kopti adlı bir Bizans tatlısından bahsediyor. Göçebe Türklerin mutfak kültürünü fakir bulduğunu ifade eden Prof. Speros
Vryonis, göçebe besledikleri sürülerden elde ettikleri ürünler, bulabildikleri
sebze ve meyveler ve sac ekmeği ile karınlarını doyurduklarını ifade ediyor. Ancak yufkayı temel gıda bilen göçebe Türklerin, tek tek açılmış ve pişirilmiş yufkalar arasına çeşitli harçlar koyarak katmerli hamur işleri oluşturmuş olmaları da kabul ediliyor. Göçebe Türklerin, kaymak ve bal gibi tatlandırıcıları harç olarak kullanıp çok katlı yufkadan hamur tatlıları yapmış olmaları da baklavanın kökeni olarak sayılabiliyor.
Baklavanın evrimi
ABD’li Gazeteci Perry ise Azerbaycan’da erişteden ince olmayan sekiz kat yufka arasına fındık, fıstık konularak yapılan ve “Bakı Pahlavası” diye bilinen geleneksel tatlıyı, Orta Asya bozkırlarında çalı çırpı ateşi üzerine oturtulmuş sacda pişen yufka ekmekten klasik baklavaya varışı sağlayan evrimin bir işareti olarak görür. Perry, “Baklava, sanki İran geleneğindeki fırında pişirilmiş fındık, fıstık dolgulu hamur işleri ile Türklerin çok katlı ekmeğinin bir bileşimi gibidir’’ tespitine yer veriyor. Baklavanın, günümüzdeki gösterişli ve incelikli şeklini ise Osmanlı döneminde aldığı kabul ediliyor. Osmanlı’da baklava, devlet törelerine de girmiş. 17. yüzyılın sonlarında veya 18. yüzyılın başlarında ortaya çıkmış olan “Baklava Alayı” geleneği, bunun en belirgin örneği. (TOPLUM YAŞAM)
www.evrensel.net