Fotoğraf: AA

Kongo?da sava? kap?da

Afrika?n?n en b?y?k ???nc? ?lkesi olan Demokratik Kongo Cumhuriyeti?nde ge?ti?imiz 15 seneye damgas?n? vuran i? ?at??malar? k?smen bitiren ate?kes tehdit alt?nda.


Afrika?n?n en b?y?k ???nc? ?lkesi olan Demokratik Kongo Cumhuriyeti?nde ge?ti?imiz 15 seneye damgas?n? vuran i? ?at??malar? k?smen bitiren ate?kes tehdit alt?nda.
?syanc? Kongolu bir general, Kongo h?k?meti destekli Ruandal? Hutular?n, az?nl?k durumunda olan Tutsilere y?nelik katliamlara yeniden ba?lad?klar?n? ?ne s?rerek, ?h?k?mete sava? ilan ettiklerini? ifade etti. Kendisi de Tutsi olan General Laurent Nkunda, ?adamlar?n?n ?u an, h?k?met ile sava? halinde oldu?unu? ifade ederek, ?H?k?met g??lerince ku?at?lm?? durumday?z. Daha ?? g?n ?nce b?y?k bir sald?r? d?zenlediler. H?k?met, bar?? yolunu de?il sava?? se?ti? ifadelerini kulland?. Ruanda?dan destek ald??? s?ylenen Nkunda, ?h?k?met destekli Ruandal? Hutular?n, Do?u Kongo?da soyk?r?m yapabilece?i? uyar?s?nda da bulundu.
Demokratik Kongo Cumhuriyeti ile kom?usu Ruanda?daki Tutsi-Hutu ?at??malar? 1994 y?l?na dayan?yor. Ruanda?da 1994 y?l?nda yakla??k y?z g?n i?inde 800 bin Tutsi ve ?l?ml? Hutu, milliyet?i Hutular (Interahamwe) taraf?ndan ?ld?r?ld?. D?nya kamuoyunun g?rmezden geldi?i katliam, Hutu h?k?metinin isyanc? Tutsilerce d???r?lmesi ile son buldu. Ard?ndan dengeler tersine d?nd? ve Tutsiler, ??? bahanesi? ile Hutulara sald?rmaya ba?lad?lar. Sald?r?lardan ka?an Ruandal? Hutular ise o d?nem ad? Zaire olan Kongo?ya s???nd? ve Ruanda?daki Tutsi h?k?metine sava? ilan etti.
Ruanda ise Hutu direni?ini bitirmek i?in Do?u Kongo?yu iki kez i?gal etti ve ?at??malar, Ruanda ile Uganda destekli Tutsi isyanc?lar?n b?lgeyi kontrol alt?na almas?yla son buldu. Kongo?da 4 milyon insan?n can?na mal olan ?at??malar?n ard?ndan gelen ate?kes anla?mas? ile ge?en sene yap?lan se?imler, Ruanda, Kongo ve Uganda?n?n ?korkular?? nedeniyle krizin ?stesinden gelemedi. D?nya kamuoyu da, b?lgedeki katliama g?z yummu? ve Fransa ile ABD, BM?yi i?levsiz k?larak b?lgedeki katliam?n engellenmesinin ?n?ne ge?mi?ti.
Sorumlu Kongo h?k?meti
Do?u Kongo?daki Tutsilere, 1994?teki Ruanda Soyk?r?m??n?n ard?ndan ka?an Ruandal? Hutular?n h?k?met deste?iyle son aylarda sald?r?lar?n? art?rd???n? ifade eden Tutsi general, ?Ben, Kuzey ve G?ney Kivu b?lgelerindeki Tutsi az?nl???, Kinshasa h?k?metince desteklenen Hutulara kar?? koruyorum. Ocak ay?ndan bu yana ate?kes halindeyiz. Bug?n olanlarsa, h?k?metin bar?? s?recini bitirmeye y?nelik ad?mlar?ndan kaynaklan?yor? ifadelerini kulland?.
4 bin ki?ilik iki tugaya komutanl?k eden Tutsi general ayr?ca, ?Korkuyorum, ??nk? h?k?met, Ruanda?daki soyk?r?mdan sorumlu olumsuz g??lerle i?birli?i i?inde. Bu g??ler, Kuzey Kivu?daki insanlar?m?z? ?ld?rmek istiyor. Bu g??lerin Kongo?da da bir soyk?r?ma imza atmas?ndan endi?e ediyorum? dedi. Kongo ordusunun, ?Tutsi g??lere a??r zayiat verdik? a??klamalar?n? da yalanlayan Nkunda, ?A??r zarar ald???m?z yok. Moralimiz de gayet y?ksek? dedi.
Bu arada konuya ili?kin g?r??? al?nan Kongo Savunma Bakan? Chikez Diemu ise ?Herkes, Nkunda?n?n bir su?lu oldu?unu ve insanlar? ?ld?rd???n? biliyor? dedi. Diemu, isyanc? generalin iddialar?n? da reddederek, ?ordunun sald?r? d?zenlemedi?ini, ancak Nkunda?ya ba?l? g??lerin, orduya entegrasyonu i?in bir program dahilinde hareket etti?ini? ifade etti.
Masisi?de ?iddetli ?at??malar
?te yandan isyanc? Tutsi generalin, Kinshasa h?k?metine ?sava? ilan etmesi?nin ard?ndan bu ?lkedeki BM g?c?, Do?u Kongo?ya 200 asker g?nderdi. B?lgedeki kaynaklar, BM?nin bu g?c? art?raca??n? ifade ederken, say?n?n ?durumun ciddiyeti g?z ?n?ne al?narak? binlerle ifade edilece?i ??renildi.
BM g??lerinin ayr?ca, Goma?dan Nkunda?ya ba?l? g??lerce ku?atma alt?na al?nm?? olan Masisi?ye ge?ti?i de ifade edildi. Masisi?de h?k?met g??leri ile Tutsi isyanc?lar aras?nda son g?nlerde ?iddetlenen ?at??malarda onlarca kay?p oldu?u ifade ediliyor. Nkunda?n?n a??klamas?na g?re ?Tutsiler, Masisi?deki ?Ruanda Kurtulu? Demokratik G??leri? (FDLR) ?yesi 7 bin Hutu milliyet?isini yakalad? ve BM g??lerine teslim etti.
Bu arada Hutular ile Tutsiler aras?ndaki ?at??malar?n ?iddetlenmesi nedeniyle Masisi?deki binlerce ki?inin evini terk etti?i ve kom?u Rutshuru kasabas?na gitti?i de ifade edildi.
BM, Nkunda?ya ba?l? g??leri, FDLR ile ?at??malar s?ras?nda ?sivillerin ?ld?r?lmesi ve tecav?z? ile su?luyor. (DI? HABERLER)

?Ruanda birlikleri Kongo?ya girdi?
Kongo?da isyanc? general Laurent Nkunda?n?n ?H?k?met ile sava? halindeyiz? a??klamas?yla e?zamanl? olarak Ruanda?n?n da, Demokratik Kongo Cumhuriyeti?ndeki Hutu militanlar?na ?s?n?r ?tesi? operasyon d?zenledi?i iddia edildi.
Ruanda y?netimi, Kongo s?n?rlar?n?n do?u b?lgesinden ge?ti?i haberlerini yalanlarken, b?lgedeki baz? insani yard?m g?n?ll?leri ile Ugandal? askeri bir yetkili, Ruanda askerlerinin Do?u Kongo?da Tutsiler ile Hutular aras?nda ?at??malar?n yo?unla?t??? Kuzey Kivu?ya ge?tiklerini do?rulad?. Ruandal? askerlerin, isyanc? general Laurent Nkunda liderli?indeki Tutsi g??lere kat?larak, Nkunda?n?n Kongo h?k?metince desteklendiklerini iddia etti?i milliyet?i Hutular?a kar?? sava?t?klar? ifade edildi.
Bu arada Ruanda ise haberi yalanlad?. Ruanda Ordusu S?zc?s? Jill Rutaremara, ?Bunlar kasten ??kar?lan dedikodular, ama bizim Kongo?da bir askerimiz dahi yok. Fakat ekim ay?nda vard???m?z anla?mayla ilgili baz? sorunlar da yok de?il. Kongo, Hutu isyanc?lara kar?? operasyonlar? s?rd?rmeli? dedi.
Felaket sinyali
Ba??ms?z haber kaynaklar?nca hen?z do?rulanamayan bilgi, Kongo h?k?metinin yan? s?ra kom?u Uganda?y? da tedirgin ederken, Uganda ordusundan bir yetkili, ?Ruanda ordusunun 408 numaral? birli?i, Do?u Kongo?ya ge?erek General Nkunda?ya kat?ld?. Ve biz bu durumu, yakla?an felaketin sinyali olarak g?r?yoruz? dedi. Ugandal? yetkiliye g?re ?Ruandal? askerlerin, Kongo-Ruanda s?n?r?na Kongo i?erisinde 30 kilometre, Uganda-Kongo s?n?r?na ise aksi istikamette 70 km. uzakta olan Kinugi?de konu?land?klar?? ifade edildi.
Kongo ile Ruanda?daki geli?meleri ?dikkatle? izleyen Uganda, 1998-2003 y?llar? aras?nda Kongo?yu i?gal etmi?ti. Yo?un diplomatik bask? ve sald?r?lar nedeniyle bu ?lkedeki i?galine son vermek zorunda kalan Uganda, bu y?llarda Kongolulara kar?? cinayet ve i?kence ile su?lanm??t?. (DI? HABERLER)
www.evrensel.net