EKONOM? ve POL?T?KA

EKONOM? ve POL?T?KA

  • Anayasa haz?rl?klar? ?zerine ger?ekten ?ok ?ey yaz?ld? ve s?ylendi. Do?rusu, yaz?lan ve s?ylenilenlerin bir b?l?m? kar??s?nda, yazanlar ve konu?anlar ad?na ben utand?m, ama onlar?n y?z? dah? k?zarmad?


    Anayasa haz?rl?klar? ?zerine ger?ekten ?ok ?ey yaz?ld? ve s?ylendi. Do?rusu, yaz?lan ve s?ylenilenlerin bir b?l?m? kar??s?nda, yazanlar ve konu?anlar ad?na ben utand?m, ama onlar?n y?z? dah? k?zarmad?. Me?er, g?ce yak?n olmak ne denli insan? ?a??rt?yormu?! Ben hukuk?u olmad???m i?in, bu yaz?y? yazd???mdan dolay? hukuk?u dostlardan ?z?r diliyorum, ama do?rusu i?ime sindiremedi?im baz? noktalar?, fevkalade ham ifadelerle de olsa, okuyucularla payla?maktan kendimi alamad?m.
    Bu yaz?da anayasa tasla?? haz?rl??? ile ilgili garip, garip oldu?u kadar da ?irkin y?r?y?? ?zerinde durmak istiyorum. Sanki, birka? profes?r kendilerine i? ediniyor ve vatana millete hay?rl? olsun edas?yla bir anayasa tasla?? haz?rl?yor, sonra da, nas?l bir rastlant? ise, AKP iktidara gelir gelmez bu tasla?? yar? a??k yar? gizli sahipleniyor. Ne garip bir rastlant?d?r ki, s?z konusu tasla?? haz?rlayan ekibin i?inde ge?mi? d?nemin Adalet Bakan?n?n dan??man? olan bir profes?r de yer al?yor. B?t?n bu rastlant?lardan sonra heyetin ba?kan? olan profes?r de kalk?yor ve, maalesef, fazlaca ak?lla a??klanamayan ve bir profes?re yak??mayan beyanatlar veriyor. Bu arada AKP ise sessizli?ini koruyor. Acaba bu ihale yap?l?rken ?bilim heyetine? baz? ilkeler verilmi? ve bu ilkeler do?rultusunda kodifikasyon yap?lmas? m? istenmi?, yoksa t?m i?lem mi heyete devredilmi?, buras? me?hul! Maalesef, belirtmekten ge?emeyece?im ki, her iki halde de kendilerini bilim heyeti olarak tan?mlam?? ki?iler yanl?? davranm??lard?r. 1960 darbesinden sonra da bir bilim heyeti kurulmu?, 1961 Anayasas??n?n ilk tasla?? da bu bilim heyetine haz?rlat?lm?? idi. Anayasan?n i?eri?ine ve felsefesine girmeden, bu heyeti ?imdiki heyete benzetmek dah? s?z konusu olamaz. Zira, 1961 Anayasas?n? haz?rlayan heyet kamuya a??klanm?? resm? bir heyet idi. Tabiat?yla, siyas?lerin yan?nda bilim heyetleri veya dan??manlar olur, ancak bunlar aleni olarak ?al???rlar. ?stelik de, b?ylesi bir i?e soyunmu? olanlar, me?replerine g?re, bununla iftihar eder, k??e bucak saklanmazlar.
    Bu taslak Anayasa Komisyonunda herhangi bir yasa tasla??ndan bile daha k?sa s?rede g?r??meye konu oluyor. Bir anayasa tasla??, hatta tek bir madde dah? g?nlerce tart??maya sahne olabilirken, tasla??n bir?ok maddesi birka? g?n i?inde u?arak g?r???l?yor.
    Belli ki, anayasa metni AKP?nin iste?i ve tercihi do?rultusunda olu?turulduktan sonra, s?zde demokratik tav?rlarla halk?n onay?na sunulacak. ?imdi l?tfen bir d???nelim: Anayasan?n herhangi bir maddesini ve/veya madde gerek?esini, hi?bir hukuk e?itimi g?rmemi? olan halk?m?z?n hangi kesimi hangi ferasetle anlayacak da, lehte veya aleyhte oy verecek! B?yle bir metin halk?n oyuna sunulursa, tabii ki kabul edilecektir. B?yle bir demokrasi anlay??? olabilir mi! Devlet mi laiktir, birey mi laiktir! Bu tart??man?n anayasa metnine nas?l yans?yaca?? ve yans?ma bi?imine g?re ne anlama geldi?ini s?rf metni okuyarak anlamak olas? olsayd?, hukuk fak?ltesi diye bir kurum olmazd?, bu fak?ltede bir y?l boyunca Anayasa Hukuku dersi, hem de en zorlar?ndan biri olarak, okutulmazd?.
    Hal b?yleyken, anayasa tasla??n?n halk?n oyuna sunulmas? ne demektir! Hat?rlanaca?? ?zere, 1982 Anayasas? da halk oylamas?na sunulmu?tu da, ?ok b?y?k bir ekseriyetle kabul oyu alm?? idi. Bir kere, halk orada oylama yaparken anayasaya bakmad? bile, o d?nemdeki ama? asker? y?netime son vermek idi. Halk?n bir b?l?m? anayasaya i?ten ve anlayarak kabul oyu vermi? olsa da, bence, b?y?k b?l?m? sivil idareye ge?i?i hedefledi?inden, baz? konulara tak?lmadan anayasaya kabul oyu vermi?ti. ?stelik, bu durumu muhtemelen bizzat askerler de biliyor oldu?u halde, ni?in b?yle bir y?nteme ba?vurmu? oldu?u y?netimin zihniyeti ile ilgilidir. Demokratik olmayan y?netimler, haz?rlad?klar? taslaklar?, gayet heterojen yap?daki halka onaylat?rken, i?eri?i de?il, y?netimin isteklerini onaylatm?? olur. AKP?nin yapmak istedi?i tam da budur! Kendi kafada?lar? ile haz?rlayaca?? anayasa tasla??n? bir de halk?n oylamas?ndan ge?irdikten, aleyhte oy verenleri bozgunculukla su?lad?ktan sonra, demokratik y?netim kurulmu? olur! Ne g?zel!.. Ben merak ediyorum, bir gazeteci arkada?, son se?imde b?y?k h?rslarla AKP?ye ge?mi? olan konunun ?stadlar?na bir sorsalar, acaba halk?n y?zde ka?? bir anayasa maddesini anlayabilir. E?er bu mal?m ?stadlar?n yan?t? olumlu olursa, o zaman da, bu i? bu kadar kolay idi ise, kendilerinin ni?in y?llar?n? vererek bu alanda y?ksek tahsil g?rm?? olduklar?n? bir sorsalar da biz de i?in s?rr?n? ??rensek!
    Ne hazindir ki, sivil toplum ?rg?tlerimiz dah? haz?rlanm?? metnin yorumunu halk?n yapamayaca??n?, dolay?s?yla ilkeler de?il de netin oylamas?n?n demokrasi ile bir ilgisi olmad???n? a??k?a s?ylememekte ?srar etmekteler. Aynen sand?k demokrasisi gibi, kapitalizmin mini-fa?izmi ?imdi de anayasay? halk?n oyundan ge?irerek toplum ve d?? d?nya nezdinde me?rula?t?rmak istemektedir.
    Meclis, bask? alt?nda olsa da olmasa da, bir anayasay? k?kten de?i?tirirken, a??kt?r ki, kendi ??kar?n? d???necektir. E?er bu meclis bu anayasay? yaparsa, 1982 Anayasas??n?n ayn?s? bu senaryoda ya?anacakt?r. Anayasa metinlerini, hele de ba?tan yaz?lacaksa, Kurucu Meclis ya da ba?ka bir adla an?lan ve i?i sadece anayasa metni haz?rlamak olan ge?ici bir meclis yapabilir.
    Yap?l?? y?n?nden bu denli usul hatalar?yla dolu bir s?re? sonunda ortaya ??kacak metne parlamentoda AKP, do?al olarak, itiraz etmeyecektir, ama ses ??karmayacak olan muhalefetin, demokrasi s?zc???n? bir daha a??zlar?na almamalar? gerekir.
    Burada anayasan?n ilkelerine girmedim, ??nk? buna gerek yoktu. Zira, bu ko?ullarda yap?lacak bir anayasan?n AKP ilkelerini ta??yaca?? a??kt?r. Bu ilkelerin temel adresi ise, ?lkenin, ?zg?rl?k ad?na par?alanma riskine at?lmas?, ekonomik reformlar ad?na i? ve ?zellikle de d?? sermayenin s?m?r? a??na at?lmas?, bu s?re?lerin anla??lamamas? i?in de laiklik ad?na dincili?in me?rula?t?r?lmas? olabilir. Tabiat?yla, b?yle bir anayasada ?kamu yarar?? yerini ??zel yarara?, ?kamula?t?rma? yerini ??zelle?tirmeye?, ?sosyal devlet? yerini ?piyasa-dostu devlete? b?rakacakt?r. Medya ve iktidar yanl?s? profesyonellerin halka tan?taca?? b?yle bir anayasa demokratik g?r?nt?lerle kabul edilir ve burjuvazi ve d?? s?m?r?c?ler de bu anayasay? alk??larla kar??larlar. Alk??lar?n halk?n kula??nda olu?turdu?u u?ultu ve sarho?luk dindikten, toz-duman yat??t?ktan sonra halk?m?z i?in fark?na varacakt?r. Heyhat!..
    ?zzettin ?nder
    www.evrensel.net