Dostlar?n?n dilinden Mehmed Uzun

Dostlar?n?n dilinden Mehmed Uzun

Mehmed?le K?rt halk?n?n haklar?n? savundu?u 1970?li y?llardan beri dostuz. Onun son arzusu akan kan?n durmas? ve ?at??malar?n, ?iddetin sona ermesiydi. ?zel iste?i bar??t?


Bar??? dilinden d???rmedi
?eyhmus Diken (Yazar): Mehmed?le K?rt halk?n?n haklar?n? savundu?u 1970?li y?llardan beri dostuz. Onun son arzusu akan kan?n durmas? ve ?at??malar?n, ?iddetin sona ermesiydi. ?zel iste?i bar??t?. Son ana kadar da a?z?ndan bar?? s?zc???n? d???rmedi. Hatta aya?a kalkt???nda herkese bir ?a?r? yapaca??n? da s?ylemi?ti. Halk?m?z?n ba?? sa? olsun. K?rt halk?n?n yi?it bir evlad?n? kaybettik. Vasiyeti Diyarbak?r?da defnedilmekti. Uzun vasiyetinde, ?Ben ?l?rsem mezar?ma ?? ki?inin konu?ma yapmas?n? istiyorum. Bunlardan biri Ya?ar kemal, biri ?erafettin El?i bir de Ahmet T?rk olsun? demi?ti. Uzun sadece bir yazar de?il. Ayd?n kimli?i ile de hep bar?? savunucusu, bar?? m?cadelesini veren bir ki?iydi. Bu ?iddet politikas?n?n k??k?rt?ld???, sava? ??lg?nl???n?n k??k?rt?ld??? bir ortamda umar?z Uzun?un ?l?m? bar?? i?in bir vesile olur.
?lkemizin ?rmakla?an dengbeji
Tevfik Ta? (T?rkiye Yazarlar Sendikas? Genel Sekreteri): K?rt dilinin ve edebiyat?n?n sahiden ?Uzun Sesi,? bu dilin ?a??m?zdaki b?y?k ustalar?ndan biridir Mehmet Uzun ve bu g?c? edebiyatla, ebedidir... Edebiyat?n, roman?n, ?yk?n?n, edebi an? tarz?n?n bir halk?n dilini nas?l her zaman yenileyebilece?ini, o dili her daim nas?l g??l? tutabilece?ini, ku?aklar aras?ndaki ba??, esteti?i ne denli b?y?k bir g??le sa?lamla?t?raca??n? anlamak i?in, K?rt edebiyat?n?n bu ince dev adam?n?n eserlerine yeniden bakmal?y?z... Yenden bakmal?y?z bir tarihin ?rmaklar gibi ?a??ldad??? o sonuz sat?rlar?na onun, ??nk? onun eserlerinde Mezopotamya?daki, Anadolu?daki halklar?n, k?lt?rlerin o muazzam ala??m?n? g?rece?iz! Anadili olan K?rt?eyle verdi?i eserler d?nyan?n 30?a yak?n diline ?evrilmi?tir, i?te bu verimiyle, kendi diline ve k?lt?r?ne verdi?i emekle evrenseldir. ?lkemizin, K?rt halk?n?n, bar??a, bar???n k?lt?r?ne emek verenlerin ba?? sa? olsun. Urfal?d?r, Mehmet Uzun Sivereklidir. F?rat??n k?y?s?nda do?mu?tur ve yery?z?ne akm??t?r? Bir ?lke sevgisidir. Edebiyat?? olarak ba?l? ba??na bir ?lkedir. S?rg?nl???, yasakl? g?nleri hangi cennette ge?mi? olursa olsun, o her f?rsatta kendi topra??nda ya?amak i?in can att?. Bunu ba?ard? da. Bir vicdan, bir ses, b?y?k bir yarat?c?l?k ve ak?l inceli?i olarak geldi kendi topraklar?na. Ho? geldin Mehmet Uzun! Ho? geldin!
B?y?k bir de?erimizi yitirdik
Osman Baydemir (Diyarbak?r B?y?k?ehir Belediye Ba?kan?): De?erli bir evlad?m?z? yitirdik. Bir b?y?k de?erimizi yitirdik. Mehmet Uzun ?ahs?nda herkese ba?sa?l??? diliyorum. Ortaya koydu?u edebiyat?yla, de?erleriyle ya?am? dolu dolu ge?mi?ti. Eserleri sonsuza dek ya?ayacak.
Yolumuzu ayd?nlatt?
Selahattin Demirta? (DTP Gurup Ba?kan Vekili): Bizler a??s?ndan b?y?k bir ac?. Edebiyat d?nyas? i?in b?y?k bir kay?p. Uzun ya?am?yla yolumuzu ayd?nlatm??t?. Baz? ?ahsiyetler vard?r yeri doldurulamaz. Mehmet Uzun da bunlardan biridir.
Kayb?m?z b?y?k
Hasip Kaplan (DTP ??rnak milletvekili): K?rt edebiyat?n?n b?y?k ustas?yd?. B?t?n halklar?n bar???n? savunurdu. Kayb?m?z b?y?kt?r.
S?rg?nl??? bitmi? oldu
Orhan Miro?lu (siyaset?i, yazar): B?y?k bir kay?p. ?nsanl?k ailesi i?in b?y?k bir kay?p. T?rkiye?nin ve K?rt halk?n?n ba?? sa?olsun. Memed Uzun ?ok sevdi?i kendi ?lke topraklar?nda ?ld?. Uzun?un s?rg?nl??? b?ylece bitmi? oldu. T?pk? romanlar?ndaki h?z?n gibi bizi b?rak?p gitti. Rahmetle ve b?y?k bir sayg? ile anaca??z.
Dilinin emek?isiydi
Hasan Kaya (K?rt Enstit?s? eski Ba?kan?): 1996 y?l?ndan beri tan?yorum. T?m ya?am?yla, romanlar?yla ve bir b?t?n olarak insani de?erleri ?n plana alan birisiydi. Kendi dilinin bir emek?isiydi. K?rt roman?nda kendine ait, ?zg?n bir yer yaratm??t?r. Yaratt??? roman tarz?yla ve karakterleriyle ya?ayacak.
B?y?k bir yaz?n a?ac?
Tar?k Ziya Ekinci (eski milletvekili): Mehmed Uzun, K?rt modern edebiyat?n?n ?nc?s? ve yeri doldurulamayacak yazar?d?r. K?rtler, tek ya?ayan tarihini kaybederek, ?ok b?y?k kayba u?ram??lard?r. B?y?k bir yaz?n, k?lt?r a?ac?yd?. A??r ko?ullar alt?nda ya?am?n? s?rd?rmek zorunda kalan K?rtler i?inde yeti?en bir de?eri, gen? ya?ta kaybettik. Tarihin bir l?tf?yd?, K?rtlere. Tek tesellimiz, onun yolunda gidecek gen? K?rt yazarlard?r.
Bir hazine b?rakt?
Selim Temo (yazar): K?rt edebiyat? en b?y?k evlad?n? kaybetti. Sadece siyaset, rejimle de?il K?rt toplumuyla da ciddi olarak m?cadele etti. K?rt diliyle yazarak K?rt halk?na b?y?k bir hazine b?rakt?. Y?llarca ya?amak zorunda kald??? s?rg?n? yaratma prati?i olarak de?erlendirdi. B?t?n d?nya edebiyat?n? da s?rg?n ?zerinden okudu. S?rg?n yazarlarla bir kan ba?? olu?turdu. Do?ru yerde ve ya?amas? gereken yerde hayat? son buldu. Verece?i daha b?y?k eserleri yazamadan aram?zdan ayr?ld?. B?t?n d?nya onun ne b?y?k kay?p oldu?unu farkedecek.
Karde?li?in simgesi
Ataol Behramo?lu (?air): D?n???nden sonraki haberler beni umutland?rm??t?. ?ok yaz?k ve ?ok erken bir ?l?m. Buna kar??l?k ad?n? ?l?ms?zler listesine yazd?rm?? bir yazard?r. Kendisine hep karde? yak?nl??? duydum. Bar???? ayd?n ki?ili?iyle K?rt, T?rk ve b?t?n halklar?n karde?li?inin simgesi olarak ya?ayacak. Yarat?c? bir yazar olarak, inand??? davada onun kelimeleri at?lm?? binlerce mermiden daha etkili ve anlaml? olmu?tur. Onun b?rakt??? bu bar????l miras anla??ld???nda T?rkiye?nin ?n?ndeki bir?ok sorunda kolayl?kla ??z?lebilecektir.
B?y?k e?itmen
Evrim Alata? (gazeteci, yazar): K?rt d?nyas?n?n, duygusunun aktar?m?nda b?y?k bir e?itmendi. Onun yaratt??? dil ve yolundan gidecek insanlar Memed Uzun?un ac?s?n? hafifletebilir.
????r a?t?
Faik Bulut (ara?t?rmac?, yazar): K?rt edebiyat?nda bir ?nc?yd?. Eseriyle ????r a?m??t?r. Bir halk?n ac?s?n? y?re?inde ta??y?p, estetik bir bi?imle yaratm??t?r. Ayn? ?ekilde kendi halk?n?n demokratik haklar?n?n verilmesinde de uluslar aras? arenada b?y?k bir eme?i vard?r. K?rtlerin m?cadelesini dar anlamda sadece siyasetin d???nda da verilece?ini ya?am?yla da ortaya koymu?tur.
K?rt roman?n?n babas?yd?
Do?. Dr. Kadri Y?ld?r?m: K?rt edebiyat?n?n duayenlerinden birini kaybettik. O Ereb ?emi ile birlikte K?rt roman?n?n babas?yd?. K?rt roman? babas?n? kaybetti. Se?kin bir ?ahsiyetti. Birikimi, tecr?besi ve m?tevaz? ki?ili?iyle tan?nan Mehmed Uzun yeri doldurulamayacak bir ?ahsiyet. Ama mutlulu?umuz odur ki, arkas?nda hep yararlanabilece?imiz zengin eserler b?rakt?. O eserler ile kendimizi teselli edece?iz.
Olgunluk ?a??ndayd?
Suzan Samanc? (Yazar): K?rt edebiyat? i?in b?y?k bir kay?p. Tam da olgunluk ?a??nda, en g?zel ya??nda daha g??l? eserler verebilece?i bir s?rada kaybetmenin ?z?nt?s? i?erisindeyiz. Hepimizin ba?? sa? olsun.
Dilini evrensel hale getirdi
Hicri ?zg?ren (?air): Mehmet Uzun bir dilin bir k?lt?r?n roman?n?n olu?turmaya ?al???rken, ayn? zamanda K?rt?eyi d?nya dil ailesi i?ine de sokma ?abas?nda olmu?tur. Yani dilini evrensel hale getirmeye ?al??m??t?r. Ve bunu da b?y?k ?l??de ba?ard?. Onun biriktirdi?i ve b?rakt??? miras, bir kimli?in, resmi tarihin mihenk ta??d?r. Onu kaybettik belki ama bize b?rakt??? eserleri ya?ayacakt?r. O ayn? zamanda ?ok dillilik, ?ok k?lt?rl?l?k ve ?ok kimliklili?in adresiydi. Onu bu ?ekilde de?erlendirmek T?rkiye bar???n?n da ?n?n?n a?acakt?r.
Ufuk a?m??t?
Edip Polat (K?rt Yazarlar Derne?i Ba?kan?): B?y?k bir K?rt yazar?n? kaybettik. Ac?m?z sonsuz. O bizim i?in ger?ekten b?y?k bir kalem ve rehberdi. K?rt roman?nda bir ufuk a?m??t?. Cegerxwinlerden, Osman Sebr?lerden bu yana ?a?da? K?rt edebiyat?n?n ?nc?lerindendi.
K?rt?e?nin suyu kesildi
Lal Lale? (?air, yay?nc?): Sanki K?rt?e?nin suyu kesildi. Mehmed Uzun hem yazar hem de insan olarak sahip oldu?u de?erleriyle adaletsizli?e, e?itsizli?e kar?? olmu?tur. K?rt?enin ve h?manizmin sesi olarak muhalif bir kimli?in de dili olmu?tur. Onunla K?rt?e d?nya edebiyat?na d?n??m??t?r. T?m direngenli?i ve bar???n ve karde?li?in sesini y?kseltmeye, ?mr?n? bu yolda vakfetmemi?tir. Mehmed Uzun sadece K?rtlerin de?il, T?rkiye?nin ve d?nyan?n kayb?d?r. (?stanbul-Diyarbak?r/EVRENSEL)
www.evrensel.net