Maksat Muhabbet

Maksat Muhabbet

Yargıçların hepsi de kadındı. Üç yüksek mahkeme yargıcı... Mahkemeye başvuran da bir kadın; Filistinli dul Salma. Davanın konusu Salma’nın limon bahçesiydi.


Kadın dayanışması ya da Limon Ağacı
Yargıçların hepsi de kadındı. Üç yüksek mahkeme yargıcı... Mahkemeye başvuran da bir kadın; Filistinli dul Salma. Davanın konusu Salma’nın limon bahçesiydi. Son günlerde bahçenin karşısına yeni bir ev yapılmış, eve de İsrail Savunma Bakanı Navon taşınmıştı. İsrail güvenlik kuvvetleri de Salma’ya, bahçenin bakanın güvenliğini ya da ulusal güvenliği tehdit ettiğini, teröristlere sığınak olmaması için limon ağaçlarının bir an evvel kökünden sökülmesi gerektiğini bildirmişlerdi. Elbet bahçe için cömert bir tazminat ödeyeceklerdir. Ama çocukları dünyanın bir yanına savrulmuş Salma, bu kararı kabul etmez. Tüm geçmişi ve geleceği bu bahçedir. Rusya’da eğitim görmüş genç Filistinli Avukat Ziad Daud’la birlikte bir hukuk savaşımı başlatmıştı. Bütün davalar birer birer kaybedilir. Salma, çocuklarının ve çevrenin baskısına karşın Yüksek Mahkeme’ye başvurur.
Mahkemenin kararı ne olacaktır? Daha önce güvenlik adına binlerce zeytin ağacının köklerinden sökülmesi kabullenilmiştir. Salma’nın tek destekçisi bakanın karısıdır. O askeri bir bölgede yaşamaktan ve limon ağaçlarına zarar verilmesinden hoşlanmamaktadır.
Size anlatmaya çalıştığım öykü bir film öyküsü. 2008 İsrail/Almanya/Fransa ortak yapımı Limon Ağacı, politik sinemanın kara mizah açısından iyi bir örneği. Mahkeme ilk kez, ağaçların kesilmemesi ve sökülmemesi, ancak boylarının 30 santime indirilmesi kararını verir. Limon bahçesi ile bakanın bahçesinin arasına bir de beton duvar çekilecektir. Filistinliler için bu bile zaferdir. Ya Salma için?..
Bu filmin öyküsünün gerçek olduğu söyleniyor. İlk gösterimini 2009 Berlin Film Festivali’nde yapmış Limon Ağacı, Panaroma İzleyici Ödülü almış. Bu ödül tek ödülü de değil. Film, İsrail Kültür Bakanlığı tarafından da desteklenmiş ve başrol oyuncusu Hiam Abbass, İsrail Film Akademisi tarafından “En İyi Kadın Oyuncu” ödülünü almış.
Filmin başarısı, öncelikle örneğini pek çok ülkede gördüğümüz “ulusal güvenlik” kavramının yol açtığı dramların temelindeki “komedi”nin altını büyük bir başarıyla çizmesi. Bu komedi, birçok kişinin yaşamları için trajedi elbet. Bence ikinci başarı ögesi, filmin öyküsüne ustaca dağıtılmış Ortadoğulu kadın portresi. Genç yaşta yapılmış evliliklerin, yaşanmamış aşkların, ev kadınlarının aşklarını ifade etmek için aşık oldukları kişiye hizmet etmekten başka yol bilmeyişlerinin ve mutsuz kadınlar arasındaki gizli-açık dayanışmanın öyküleri de diyebiliriz. Ama yargılayan, yargılanan ve destekleyenlerin yorumsuz portrelerini anımsayarak ya da alt okuma olarak bir kadın dayanışma öyküsü olarak da yorumlayabiliriz filmi.
“Limon Ağacı”nı, Maltepe’de Beşçeşmeler Meydanı’nda izledim. Maltepe Barış İnisiyatifi’nin 1-6 Eylül arası Barış Şöleni etkinliklerinin biri olarak... Daha önce Raif Zor ile Hasan Seçkin’in karikatür sergisini gezmiş, Adnan Özyalçıner ile barış üstüne söyleşmiştik, şiirler öyküler okuyarak.
Limon ağaçları Ortadoğu’yla ilgili pek çok öyküde filmde yer alıyor. Ortadoğu’nun simgesi sanki. Viola Shafik’in yönettiği, Mısırlı Şair İbrahim Şükrullah’ın yaşamıyla ilgili yarı-belgesel Mısır filmi de, Sandy Tolan’ın yazdığı, bu yılın başında Pegasus’tan çıkan ve İsrail-Filistin çatışmasını sergileyen bir roman da bu adı taşıyordu. Romanı Engin Wank çevirmişti. Bu roman için “Yüzyılın yarısı boyunca İsrail-Filistin çatışmasının öyküsünü taşıyan tek bir ağaç varsa, o da limon ağacıdır; onu da Sandy Tolan bulmuş” denmiş.
Bence limon ağaçları, Ortadoğu’da ve bizde barış için dayanışan kadınların buruk öykülerinin kokusunu ve tadını taşıyor.
Sennur Sezer
www.evrensel.net

0 yorum yapılmış

    Yorum yapın

    Yorum yapmak için üyelik gerekmemektedir. Yorumlar, editörlerimiz tarafından onaylandıktan sonra yayınlanır. Konuyla ilgisi olmayan, küfür içeren, tamamı büyük harfle yazılan yorumlar onaylanmamaktadır.