25 Aralık 2009 05:00

Cüneyt Gökçer hayata veda etti

89 yaşındaki Cüneyt Gökçer, 23 Aralık’ta tedavi gördüğü hastanede öldü. Cüneyt Gökçer’in cenazesi...

Paylaş

89 yaşındaki Cüneyt Gökçer, 23 Aralık’ta tedavi gördüğü hastanede öldü. Cüneyt Gökçer’in cenazesi 25 Aralık cuma günü Ankara’da düzenlenecek törenin ardından, cumartesi günü İstanbul’da toprağa verilecek. Gökçer sadece tiyatro oyunlarında değil birçok sinema filminde de rol aldı. Gökçer, 23 yıl görev yaptığı Devlet Tiyatroları genel müdürlüğü’nde Türkiyeli oyun yazarlarının oyunlarının sahneye taşınmasını savunmuş ve pek çok yazarımızın eserini seyirciyle buluşturmuştu. Gökçer, tiyatronun yaygınlaşması konusunda büyük çaba sarf etmişti.
Cüneyt Gökçer, 1920 yılında Malatya’da doğdu. 1942’de Devlet Konservatuvarı Tiyatro Bölümü’nden mezun oldu. Sanat yaşamına öğrencilik yıllarında atıldı. Devlet Tiyatrosu’nda uzun yıllar hem oyuncu hem de yönetmen olarak görev aldı. 1951 yılında “Vatan ve Namık Kemal” filmiyle sinema oyunculuğuna başladı. Devlet Tiyatroları genel müdürlüğü, Ankara Devlet Konservatuvarı müdürlüğü, Bilkent Üniversitesi Tiyatro Bölümü başkanlığı gibi görevlerde bulundu. Gökçer, yaklaşık 20 operanın rejisini yaptı. 1959 ile 1997 yılları arasında, Richard Strauss’un Salome’sinden başlayarak Çetin Işıközlü’nün “Dudaktan Kalbe” adlı operasına kadar yönettiği operalarla bu alanda başarılar kazandı.
SAYISIZ ÖDÜL
Gökçer, yurtiçinde aldığı sayısız ödülün yanı sıra 1981 yılında Devlet Sanatçısı ünvanını da aldı. Yurtdışında ise 1963’te Yunanistan Krallığı’nın l. Georges Nişanı’nın Oficcier rütbesiyle, 1970’de İtalya Cumhurbaşkanlığı tarafından Commandatore nişanı’yla ve daha sonra Polonya Kültür Nişanı ile ödüllendirildi.
Gökçer, 1936 yılında bir Türk yazarının piyesinde ilk başrolünü oynar. Konservatuvar sınavına rahatsızlığı nedeniyle giremeyince, bir hafta sonra hazırladığı iki parça ile sınava tekrar katılır ve kazanır.
1942 yılında Devlet Konservatuvarı Tiyatro Yüksek Bölümü’nden mezun olur. Muhsin Ertuğrul, Devlet Tiyatrosu ve Operası Genel Müdürlüğü’ne atanır. 1 Ekim 1949’da Büyük Tiyatro, Ahmet Kutsi Tecer’in Köroğlu Destanı ile resmen açılır. Gökçer’in bu oyundaki rolü Köroğlu’dur.
YERLİ OYUN YAZARLARINI TEŞVİK ETTİ
1958’de Muhsin Ertuğrul’dan yaş haddi nedeniyle boşalan Devlet Tiyatrosu müdürlüğüne atandığında henüz 38 yaşındadır. Bu görevi bir yıl arayla 1983’e kadar 23 yıl boyunca sürdürür. Gökçer, yöneticiliği süresince repertuvar politikasının belirlenmesi ve uygulanmasında önemli bir aşama olarak, batı tiyatrosunun başyapıtlarının yanı sıra daha fazla Türk tiyatro eserine yer verilmesi gerekliliğini savunur. Bu amaçla yerli oyun yazarlarını teşvik eder. Refik Erduran, Cahit Atay, Güngör Dilmen Kalyoncu, Yıldırım Keskin, Recep Bilginer, Necati Cumalı, Aziz Nesin, Oktay Arayıcı, Yaşar Kemal, Turan Oflazoğlu, Orhan Asena gibi oyun yazarlarımızın eserleri Gökçer döneminde seyirciyle buluşur. Muhsin Ertuğrul döneminde çalışmaları başlatılan tiyatronun yaygınlaşması politikası ciddiyetle sürdürülür. Ankara merkeze bağlı olarak turnelerle varlığını sürdüren İstanbul, Adana, İzmir ve Bursa Devlet Tiyatrolarında yerleşik kadrolara geçilir.
ALKIŞI BOL OLSUN
Uluslararası Tiyatro Eleştirmenleri Birliği Türkiye Merkezi, Cüneyt Gökçer’in ölümünün ardından yaptığı açıklamada; “Tiyatro dünyamızın duayenlerinden değerli sanatçı Cüneyt Gökçer’i de kaybetmenin sonsuz acısını yaşıyoruz. Son günlerde ardı ardına gelen sanatçı kayıpları üzüntümüzü koyulaştırıyor. Tesellimiz şu ki, Ustanın Devlet Tiyatroları genel müdürlüğü, Ankara Devlet Konservatuvarı müdürlüğü, Bilkent Üniversitesi Tiyatro Bölümü başkanlığı görevleri sırasında Türk tiyatrosuna yaptıkları, tiyatro tarihinde bir dizi inci kolye gibi asılı kalacak. Yaptığı yirmi civarındaki opera rejisi ise opera sanatımıza bugün olduğu gibi yarın da katkı sağlayacak. Eleştirmenler Birliği, meslektaşı ve eşi Ayten Gökçer başta olmak üzere, tüm tiyatro ve opera camiamıza sabırlar diliyoruz. Alkışı bol olsun, sahnesi ışıksız kalmasın” ifadelerine yer verdi. (KÜLTÜR SERVİSİ)

‘SANATIMA DEVAM EDECEĞİM’
Gökçer, tiyatronun yanı sıra opera ve bale sanatlarının gelişmesi için de önemli çalışmalar yapar. Müzik konusunda İtalyan, koreografi konusunda ise İngiliz hocalardan, özellikle Dame Ninetto de Valois’dan yararlanarak bu bölümlerde yeni gelişme imkanları sağlar. 1963 yılında Devlet Tiyatroları’nda ilk müzikalin sahnelenmesini sağlar. Ünlü Amerikalı konuk yönetmen Todd Bolender, D. Kingsley’in “Kiss Me Kate” adlı müzikal komedisini sahneye koyar. Bu müzikalde Fred Graham rolünü Gökçer oynar. 1962-1963 sezonunda başka bir konuk yönetmen Fransız Jean Mercure, Moliere’in Don Juan’ını sahneye koyar. Gökçer, Don Juan’ı oynar. 1967 sezonunda ise başka bir konuk yönetmen İtalyan Maurizio Scapporo, Pirandello’nun IV. Henry adlı oyununu sahneler.
1981’de televizyon için çekilen “4. Murat” dizisinde rol alır. 1983 yılında 23 yıldır sürdürdüğü Devlet Tiyatrosu genel müdürlüğü görevinden ayrılır. Bu konuyla ilgili şu açıklamayı yapar: “İdarecilik ayrı bir görevdir, gelir geçer. Ben her şeyden önce sanatkarım, rejisörüm, aktörüm. Sanatıma devam edeceğim.”
ÖNCEKİ HABER

Dayanışma sürüyor, direniş 11. gününde

SONRAKİ HABER

KHK ile ihraç edilen kanser hastası Haluk Savaş, pasaportunu aldı

Sefer Selvi Karikatürleri
Evrensel Gazetesi Birinci Sayfa