23 Ocak 2010 05:00

DEMOKRATiK ANAYASA ŞART

ANAYASA Mahkemesi, askere sivil yargı yolunu açan yasa düzenlemesini iptal etti. Kararla, ‘Balyoz’un da içinde olduğu darbe planlarına soruşturma yolu kapanabilir. Ancak kararda dikkat çeken başka bir ayrıntı daha var.

Paylaş

ANAYASA Mahkemesi, askere sivil yargı yolunu açan yasa düzenlemesini iptal etti. Kararla, ‘Balyoz’un da içinde olduğu darbe planlarına soruşturma yolu kapanabilir. Ancak kararda dikkat çeken başka bir ayrıntı daha var. Oda, kararın oy birliğiyle alınması. Anayasa hukukçuları ise yeni anayasanın yapılması gerektiğine dikkat çekiyor.
Anayasa Mahkemesi, 5918 sayılı Türk Ceza Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un, askerlere “Anayasal düzene karşı suçlar”, “terör” ve “çete” suçlarını işlemeleri halinde sivil yargı yolunu açan düzenlemelerini CHP’nin başvurusu üzerine iptal etti.
ÖNEMLİ AYRINTI
Anayasa Mahkemesi’nin İnternet sitesinde yer alan basın duyurusunda, kararın oy birliğiyle verildiği belirtildi. Bu ayrıntı daha önce AKP’nin düzenlemeleri lehine kararlar veren mahkeme üyelerinin de düzenlemeye karşı çıktığını ortaya koyuyor. Kararın ayrıntıları gerekçeli kararda ortaya çıkacak ancak kararın oy birliğiyle alınması AKP Hükümeti’nin usul yönünden hata yaptığı yorumlarına neden oldu.
ACİLEN DEĞİŞMELİ
PROF. MİTHAT SANCAR: Askeri olmayan suçlarda sivil yargılamayı sağlayan yasa, darbe bağlantılı tüm soruşturmalarda sivil yargıyı etkin hale getirmişti. Bu konularda bugüne kadar askeri yargıda bu etkinlikte bir soruşturma görülmemişti. Şimdi sıkıntılar yaşanacak. Mutlaka demokratik bir anayasa değişikliği yapılmalı.
DARBECİLER YETKİLERİ GENİŞ TUTTU
PROF İBRAHİM KABOĞLU: Sağlıklı değerlendirme için gerekçeli kararı görmemiz lazım. Yasa Meclis’te görüşülürken 145. maddeye aykırı görülebilir demiştim. Askerlerin askerlikle ilgili olmayan suçlardan sivil mahkemede yargılanmaları demokrasinin gereği. Ancak darbe anayasası askeri yargının yetkisini geniş tuttu.
BAŞKA ÇARE YOK
Eski askeri hakim Kardaş, askerlerin sivil mahkemelerde yargılanmalarının iptalini “Eskiye geri döndük” diye yorumladı. Kardaş “Bu karar özellikle muvazzaf askerlerle ilgili. Ergenekon davası eski askerler yönünden etkilenmeyecek. Yeni bir anayasadan başka çare yok” dedi.Kardaş “Jandarma ülke coğrafyasının yüzde 90’ında etkin, istihbarat toplayabiliyor. EMASYA protokolü, toplumsal olaylara doğrudan müdahale olanağı veriyor. Şimdi bu alanlar, militarizm yeniden pekişmiş oldu.” dedi.
DEMOKRASİ GELMEZ
İHD: Askeri ve yargı vesayeti sürdükçe demokratikleşmenin gerçekleşemeyeceğini belirten İnsan Hakları Derneği (İHD), askere sivil yargı yolunu açan kanunun Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilmesini eleştirdi. Açıklamada acil anayasal değişiklik istendi. (Ankara/EVRENSEL)

DAVALAR KARARDAN NASIL ETKİLENECEK?

Karar, askerlerin yargılandığı çok sayıda dava ve soruşturmayı doğrudan etkileyecek. Kararın gerekçesinin Resmi Gazete’de yayınlanmasının ardından özel yetkili savcılıklardaki soruşturma dosyaları kapatılacak ve görevsizlik kararı ile askeri savcılıklara devredilecek. Darbe iddiasıyla askerlerin tutuklu olarak yargılandığı davalar da askeri mahkemelere geçecek.
İşte görevsizlik kararı ile askeri savcılık ve mahkemelere devredilecek dava ve soruşturmalardan bazıları.
ERGENEKON SORUŞTURMASI: Ergenekon soruşturmasında “Türkiye Cumhuriyeti hükümetine karşı halkı silahlı isyana teşvik” suçlaması ile çok sayıda emekli ve muazzaf asker hakkında dava açıldı. Bu askerlerin dava dosyaları ayrılarak görevsizlik kararı ile askeri mahkemeye gönderilecek.
ARINǒA SUİKAST İDDİASI: Başbakan Yardımcısı Bülent Arınç’ a suikast iddiasıyla 7 si subay 8 asker hakkında başlatılan soruşturma askeri savcılığa devredilecek. Kozmik odalarda yapılan aramalarla ilgili devlet sırrı niteliğindeki tutanaklar hiçbir işlem yapılmaksızın askeri mahkemeye gönderilecek.
ŞEMDİNLİ, JİTEM VE DAĞLICA DAVALARI: Askeri mahkemede görülen davalarda askere sivil yargı yolunu açan düzenleme gerekçe gösterilerek takipsizlik istendi. Yüksek Mahkeme’nin kararı ile davaların askeri mahkemede görülmesine devam edilecek.

İLK ETKİLENEN POYRAZKÖY
Anayasa Mahkemesi’nin askere sivil yargı yolunu açan düzenlemeyi iptal etmesi üzerine, Ergenekon soruşturması kapsamında Poyrazköy kazılarına ilişkin olarak hazırlanan iddianamenin açıklanması ertelendi. 12. Ağır Ceza Mahkemesi, Anayasa Mahkemesi’nin kararını istedikten sonra Poyrazköy iddianamesini ele alacak. Poyrazköy kazılarına ilişkin iddianamede yaklaşık 300 sayfadan oluşuyor. İddianamenin 24 adet ek delil klasörü bulunuyor.
ÖNCEKİ HABER

HAYAT YAZILARI

SONRAKİ HABER

Çerkes Soykırımının 155. yılında yaşamını yitirenler anıldı

Sefer Selvi Karikatürleri
Evrensel Gazetesi Birinci Sayfa