01 Aralık 2004 22:00

BM'den güç kullanımına yeşil ışık

Birleşmiş Milletler (BM), örgütün işleyişi ve yapısına ilişkin reform önerilerini içeren rapor yayımlandı.

Paylaş
Irak savaşı konusunda 2002 ve 2003 yıllarında yapılan sert tartışmalar sonrasında BM Genel Sekreteri Kofi Annan'ın görevlendirdiği uluslararası Akil Adamlar Komisyonu, uzun süredir üzerinde çalıştığı raporu tamamlayarak yayınladı ve yeni bin yılda 'küresel sorunların çözümünde BM'yi daha etkin kılacak' önerileri sıraladı. Raporda yer alan öneriler, örgütün kurulduğu 1945'ten bu yana gündeme gelen en kapsamlı reform projesini oluşturuyor. Raporda, Güvenlik Konseyi'nin 'askeri tehditlerin önlenmesi' için güç kullanılmasına izin verilmesi konusunda daha etkin davranması gerektiği belirtiliyor.

ABD'ye yumuşak eleştiri Raporun önsözünde Annan, "Önemli olan eski ve yeni tehditlere karşı koyacak, zengin, yoksul, zayıf ve güçlü tüm ülkelerin güvenlik endişelerini giderecek ortak bir güvenlik sisteminin tam anlamıyla oluşturulması" dedi. Irak savaşı konusunda ABD'yi de üstü kapalı eleştiren Annan, "güvenliğin, güçlerin dengesince sağlanması yerine iyi amaçlı da olsa süper bir güç tarafından sağlanması düşüncesinin dünyada az kabul gördüğünü" belirterek, "Gücü her ne olursa olsun hiçbir devlet, bugünün tehditlerine tek başına karşı koyamaz" dedi. Annan, BM'nin 60. kuruluş yıldönümünde gelecek yıl eylülde Genel Kurul çalışmaları sırasında bu önerilerin sunulması için rapora tüm desteğini vereceğini belirtti.

Konsey'in genişletilmesi Annan'ın Akil Adamlar Komisyonu, özellikle Güvenlik Konseyi'nin üye sayısının 15'ten 24'e çıkarılmasını, Konsey'deki sandalyelerin iki ayrı modelle paylaşımını ve şu anda beş daimi üyeye ait olan veto hakkı üzerinde de bir statüko öneriyor. Öneriye göre, Güvenlik Konseyi'nde ilk modelde altı yeni daimi üye ve üç daimi olmayan üye öngörülüyor. Buna göre Konsey, 11 daimi üye ve 13 seçimle gelen üyeden oluşuyor. Ancak yeni gelecek daimi üyelere veto hakkı tanınmıyor. Annan'ın Akil Adamlar Komisyonu ayrıca, güç kullanımından önce Güvenlik Konseyi'nden beş soruya yanıt vermesini öneriyor. Bu sorular tehdidin ciddiyeti, eylemin amacı, farklı yollar denendi mi, yöntemler neler, sonuçları ne olur olarak sıralandı. Raporda ayrıca, Güvenlik Konseyi'nin şimdiye dek güç kullanımına izin verdiği ve BM Sözleşmesi'nin başlıca maddelerinden biri olan "BM üyelerinden birinin silahlı saldırıya uğraması durumunda bireysel ya da ortak kendi savunma hakkının" değiştirilemeyeceği vurgulandı.

Reklam
ÖNCEKİ HABER

İşgale değil direnişe eleştiri

SONRAKİ HABER

Sağlık Bakanı'ndan koronavirüs açıklaması: Şu ana kadar sadece 1 hastada şüphe bulduk

Sefer Selvi Karikatürleri
Evrensel Gazetesi Birinci Sayfa
Evrensel Ege Sayfaları
EVRENSEL EGE

Ege'den daha fazla haber, röportaj, mektup, analiz ve köşe yazısı...