23 Kasım 2004 03:00

D E R G İ L E R D E B U A Y . . .

Evrensel Kültür Dosya konusunu "Mizah ve Sansür" olarak belirleyen Evrensel Kültür, geçtiğimiz ay içinde Başbakan Erdoğan'ın avukatları tarafından gazetemizin çizeri Sefer Selvi ve Cumhuriyet'ten Musa Kart'a dava açılması nedeniyle gündeme gelen sansürü tartışıyor.

Paylaş


Evrensel Kültür Dosya konusunu "Mizah ve Sansür" olarak belirleyen Evrensel Kültür, geçtiğimiz ay içinde Başbakan Erdoğan'ın avukatları tarafından gazetemizin çizeri Sefer Selvi ve Cumhuriyet'ten Musa Kart'a dava açılması nedeniyle gündeme gelen sansürü tartışıyor. Dosyada, Sefer Selvi, Ahmet Erkanlı, Turhan Selçuk'tan, Halil İncesu, Hüseyin Çakmak sansüre ilişkin görüşlerini aktarırken, Canol Kocagöz ve Güngör Gençay mizaha uygulanan sansürün dünü ve bugününü irdeliyor. Bu yıl 40. sanat yılını kutlayan şair Sennur Sezer'in şiiri de, dergi sayfalarında Selma Ağabeyoğlu, Şükrü Erbaş, Asım Gönen, Aydın Hatipoğlu, Cengiz Bektaş ve Gülsüm Cengiz'in yazılarıyla değerlendiriliyor. Dergide, Nuray Sancar'ın Londra Sosyal Forumu'ndan izlenimler, Aysel Korkut'un "Sihirli Ellerin Öyküleri", Necla Algan'ın "Geze Geze Festival", Ruşen Yamaçlı'nın "Tasarlayan Varlık Olarak İnsan" başlıklı yazıları Nihat Ateş, Cem Mumcu'nun "Makber" adlı romanını, Berat Günçıkan da "Yazı Tura" filmini değerlendiriyor.

Varlık Varlık'ta bu ay düşünce tarihinin önemli isimlerinden biri olan Immanuel Kant üzerine kapsamlı bir dosya sunuluyor okura. Filozofun birçok açıdan değerlendirildiği dosyada, aydınlanmacı düşünürün, felsefesi, öne sürdüğü tezler ve tarih bağlamında yaklaşımları değerlendiriliyor. Günümüz dünya sorunları açısında da Kant felsefesinin irdelendiği dosyada, insanın özgürlüğü sorunundan, dünya yurttaşlığına, tarihin amacından aydınlanmacı düşünceye öğretim görevlileri ve yazarlar Kant'ın felsefesi üzerine düşünüyor. Önay Sezer'in "İsis'in Düğümü" isimli romanı Yıldız Cıbıroğlu tarafından değerlendirilirken, yazarla da bir söyleşi gerçekleştirilmiş. Deniz Özbeyli ise yazısında Hüseyin Rahmi Gürpınar romanlarındaki aldatma teması üzerinde durarak, bugünkü romancıların da bu konuyu sürekli kullandığını belirtiyor.

Yeni film Son dönem Türk sinemasının ele alındığı bu sayıda, Giovanni Scognamillo ile sinema üzerine söyleşiye de yer verilecek. Bu yılki Antalya Film Festivali son dönem Türk sineması ile birlikte ayrıntılı olarak işleniyor dergide. Uğur Yücel'in Yazı Tura'sına da yer veriliyor. Balkan sinemasının en önemli yönetmenlerinden Emir Kusturica'nın son filmi "Bir Mucizedir Yaşamak" da bu sayıda incelenen filmlerden. Geçtiğimiz aylarda ölen Kamran Usluer ve Yeşilçam senaristlerinden Bülent Oran iki ayrı yazıyla anılıyor. Faşizmin sinemada yansımaları Gezici Festival'de bu yıl gösterilen "Özel Bir Gün" filmi ile İtalyan Faşizmi ele alınıyor.

Virgül Tanıl Bora, Necati Mert'in "Ömer Seyfettin: İslamcı, Milliyetçi ve Modernist Bir Yazar"adlı kitabını inceliyor. Bora, Türk milliyetçiliğinin sıkıştırılmış bir özeti olarak nitelediği Ömer Seyfettin'in eserlerindeki ideolojik motifleri gösteriyor. Bu sayıda iki söyleşi var: "Kırılma Noktası" romanıyla ilgili Yiğit Bener ve Selahattin Kaya Roman Ödülünü kazanan Bedirhan Toprak. Handan İnci, Ayfer Tunç'un öykülerindeki dikkat çekici yönleri inceliyor. Kemal İnal, İnsan Hakları Eğitimi'nin Türkiye'nin gündemine 1990'lı yılların sonlarında girmesinde etkili olan olayları ve modern pedagojinin ders kitaplarında insan hakları arayışını irdeliyor.

Andante Türkiye'nin ilk ve tek klasik müzik dergisi olan Andante'nin kasım sayısında, ünlü Steinway piyonolarının az bilinen sırları açıklanıyor. Andante, bütün piyano sanatçılarının rüyalarını süsleyen ünlü Hamburg piyanosu ve onun çeşitli versiyonları anlatılıyor. Derginin kapak konusu keman sanatçısı Ayla Erduran. Sirel Ekşi'nin, genç besteci Ozan Yarman'la yaptığı söyleşiyi anlatan ''Müzikte devrim yaratacak piyano yolda'', piyanist Vedat Kosal'ın annesi Renin Kosal'ın, Cemal Reşit Rey'i anlattığı ve Ufuk Çakmak'ın gerçekleştirdiği ''Cemal Bey'in son yıllarından enstantaneler'' ile Bernd Feuchtner'in Türkiye'deki klasik müzik öğretimine övgüler yolladığı yazısı ''Yaşamak İstiyorum'' dergi sayfalarında.

Bilim ve Gelecek Daha önce gazete ve televizyonların gündemine de gelmiş olan bir konuyu dosya yapıyor Bilim ve Gelecek. "Big Brother'dan elektronik Tanrı'ya" başlığıyla sunulan dosyada günümüz insanın izlenmesi üzerinde duruluyor. Kimi okullarda koridorlara konulan kameralarla öğrencilerin izlendiği, yine birçok fabrikada işçileri her an kontrol edebilmek için bütün atölyelerin kameralarla gözlendiği daha önce duyulmuştu, hatta kimi şehirlerde bu izleme kameralarının cadde ve sokaklara yerleştirildiği biliniyordu. Dergi, "Gözetim toplumu çürüyen bir toplumdur, yıkılışı yakındır" diyor ve bunu teknikliğinden öte ideolojik bir hegamonya sorunu olarak ele alıyor. Dergide ayrıca Hasan Aydın'ın "İslam bilimi teşvik ediyor mu?" ,"Kapalı evrenden sonsuz uzaya" başlıklı yazısıyla Metin Hotinli ve Fatih Yaşlı'nın "Türkiye'de komplocu zihniyetin yükselişi" başlıklı başlıklı yazıları bulunuyor.

Toplumsal tarih Dergide bu ay Atatürk'ün ölüm yıldönümü nedeniyle Atatürk dosyası açılıyor. Atatürk'ün son günleri ilgili anıları ve ölümünün ardından yapılan tartışmalara değiniliyor. Büyük İskender'in anlatıldığı Helenistik Dönem ve Anadolu başlıklı yazı da dergi sayfalarında. Yazıda Büyük İskender'in kurduğu uygarlığın izleri sürülüyor. Kaan Durukan, ölümünden bir yıl sonra, Edward Said ve Oryantalizm başlıklı yazısıyla bu düşünürü Türk okuruna tanıtmayı amaçlıyor. "Avrupa resim tarihinde erdemler ve alegorileri" başlıklı yazıda resmin Ortaçağ'daki ahlak sorunu üzerinde duruyor.

Ya-ba Edebiyat İki ayda bir yayımlanan derginin bu sayısı 12 Eylül Özel Sayısı olarak yayımlandı. Geniş bir cephede 12 Eylül ve politikalarının irdelendiği dergide darbenin edebiyatta, kültüre ve sanatsal üretime yaptığı da irdeleniyor. Güngör Gençay, "Memleketimiz sıra darbelerine bakış", Melek Koç "12 Eylül'ün ardından şiir ve roman", Erdinç Büyükaşık "1980 sonrası aydın sorunu ve aydın olmak üzerine" dergideki konuyla ilgili yazılardan bazıları.

Siyahi Frida Kahlo'nun "Siyah hiçbir şey değildir" sözünü slogan olarak belirleyen Anarşist dergi Siyahi ilk sayısını yayımladı. Derginin bu ilk sayısında postyapısalcı anarşist düşünürler olan Todd May ve Saul Newman ile yapılmış söyleşiler, yemek ve politika ilişkilerini inceleyen bir dosya, Türkiye'de antimilitarizm üzerine bir söyleşi, küreselleşme karşıtı hareketin bugününün tartışılması, Diyarbakır'da güncel sanat pratiklerinin gelişimi gibi yazılar bulunuyor.

İnsancıl Derginin kasım sayısında İnci Aydın, Ahmet Altan'ın "İçimizde Bir Yer" isimli kitabını "İçimizde Böyle Bir Yer Yok" diyerek inceliyor. Aydın, kitabın içeriğinden çok kitabın bir piyasa nesnesi olarak pazardaki konumunu değerlendiriyor. Mehmet Akkaya, Nihat Behram'ın "Miras" isimli romanını irdeleyerek, eserin toplumcu gerçekci edebiyata bir katkı olduğunu belirtiyor. İnsancıl şiir atölyesinde ise bu ay,Özgen Seçkin'in "Kendi acılarını yazmayan bir şairim" isimli şiirini irdeliyor.

Tiroj Dergi bu sayısında Kürt Sineması üzerine önemli bir tartışma başlatıyor. Birçok yönetmen ve sinema oyuncusunun katılıldığı tartışmada, "Bir Kürt sineması var mı?" sorusuna da yanıt aranıyor. Ayrıca dosyada Türk sinemasına konu olmuş Kürt karakterleri de inceleniyor. İsmail Göldaş, "Azınlık tartışmaları; tarihsel gerçekler ve Kürtler", Fikret Başkaya "Ufukta Bir Çizgi", Fırat Aydınkaya "Kürt Tarihçiliğinin Karakteri Üzerine Notlar" Tiroj'daki yazılardan kimi seçmeler.

Berfin Bahar Cafer Tiryaki'nin "Doğanın kapitalist bireydeki izleri vie Marksizmin insan boyutu" başlıklı uzun çalışmasına yer veren dergi, konunun önemli olduğunu belirterek gelecek sayıda da okurların ve yazarların desteğiyle devam edeceğini belirtiyor. Turhan Feyzioğlu Fikret Hakan'ın sinema yaşamını değerlendiriyor. Ruşen Hakkı, "Güne düşen benekler" başlığıyla Almanya gezisini okuyucuyla paylaşıyor. Turabi Saltık "Ateşe konuş küle ağla", Nusret Gürgöz "Çabuk unutuyoruz", Dursun Kablan "Edebiyata karşı, yaşama karşı, insana karşı" başlıklı yazılar dergideki metinlerden seçmeler.

ÖNCEKİ HABER

Yabancılaşmaya karşı çizgiler

SONRAKİ HABER

Artı Gerçek: Açlık grevlerine dair olumlu gelişmeler yaşanabilir

Sefer Selvi Karikatürleri
Evrensel Gazetesi Birinci Sayfa