15 Temmuz 2004 01:00

ABD'nin AIDS şantajı

2010 yılına kadar 50 milyon çocuğu yetim bırakacak olan AIDS'in tedavisinin önündeki en büyük engel ilaç tekelleri. ABD, yoksul ülkelerin ucuz AIDS ilacı üretmesini ikili anlaşmalarla önlemeye çalışıyor.

Paylaş
ABD'nin, gelişmekte olan ülkelerin ucuz AIDS ilacı üretmesini engellemesine Fransa'dan sert tepki geldi. Fransa Cumhurbaşkanı Jacques Chirac, ABD'nin ucuz ilaç üreten ülkelere şantaj yaptığını söyledi. Chirac, ABD'nin bu ülkelerle ticari anlaşmalar yapma karşılığında, ucuz ilaç üretiminden vazgeçmelerini dayattığını vurguladı. Brezilya gibi gelişmekte olan ülkeler tarafından üretilebilen ucuz ilaçlar, ilaç tekelleri tarafından üretilen pahalı ilaçlarla aynı derecede etkili. Tayland'ın başkenti Bangkok'da düzenlenen Uluslararası AIDS Konferansı'na bir bildirge sunan Chirac, "Bazı ülkeleri, karşılıklı ticari ilişkilerin sürmesi adına bu önlemleri almaktan vazgeçirmek şantajla aynı anlama gelir, uzun dönemde ucuz ve kaliteli ilaç edinme garantisi olmadan tedaviye başlamak ne anlam ifade eder ki?" diye sordu. Fransa Cumhurbaşkanı, yazılı olarak gönderdiği bildirgesinde Bush yönetiminin adını açıkça anmadı. Ancak Fransız yetkililer, daha sonra yaptıkları açıklamalarda ABD'nin "sorunun tam ortasında olduğunu" söylediler.

Ucuz ilaca ticaret engeli Fransa'nın küresel AIDS temsilcisi Mireille Guigaz, "Bu ABD ve gelişmekte olan ülkeler arasında yaşanan bir sorun. ABD, kendi sanayilerine dayanarak ayakta kalmak isteyen ülkelere baskı yapıyor. Ülkelerin, karşılıklı ticari anlaşmalarla ellerinin bağlanmasını istemiyoruz" dedi. ABD geçtiğimiz yıl Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) tarafından alınan ve yoksul ülkelerin, Batılı tekellerin ilaçları yerine Hindistan, Brezilya ve Tayland'da üretilen ucuz ilaçları satın alabileceği yönünde alınan kararı ikili anlaşmalarla delmek istiyor.


UCUZ İLAÇ NASIL ENGELLENİYOR? DTÖ kararına göre; gelişmekte olan ülkeler ilaç tekellerine ait patentli ilaçlar yerine ucuz ilaçları kullanabiliyor. Örneğin Tayland, patentli AIDS ilaçlarının eşdeğerlerini üreterek hastalara ucuz ilaç sağlıyor ve bu ilaçları komşu ülkelere de ihraç etmek istiyor. Bu amaçla hükümet, bir ilaç şirketi kurarak üretime başlamıştı. Ancak ABD, Tayland'la haziran ayının sonunda ikili ticaret görüşmelerine başladı. Bu anlaşmalara konulan 'sıkı tedarik kısıtlamaları' maddesiyle Tayland'ın hükümete ait ilaç kurumlarına lisans verilmemesi söz konusu. Bu da, ucuz ilaç üretiminin sonu anlamına geliyor. İngiliz yardım kuruluşu Oxfam, ikili anlaşmaların Tayland'da AIDS'le savaşa önemli bir darbe vurduğunu açıklamıştı. ABD benzer ticaret anlaşmalarıyla Şili, Singapur ve Orta Amerika ülkelerine de aynı kısıtlamayı dayatıyor. Bush yönetimi, AIDS'e yardım fonuna 15 milyar dolar ayırdı. Ancak bunun sadece 500 milyon doları fona verilmiş durumda.

ÖNCEKİ HABER

İşkencede özelleştirme!

SONRAKİ HABER

İran: Müzakere değil, direniş ve mücadele şartları var

Sefer Selvi Karikatürleri
Evrensel Gazetesi Birinci Sayfa