Arka bahçede davetsiz misafir

Arka bahçede davetsiz misafir

Özbekistan ve Tacikistan'ın ABD saldırganlığına nasıl destek vereceği halen belirsiz. Rusya, arka bahçesi saydığı bu bölgeye Amerikan askerlerinin girmesi olasılığından rahatsızlık duyuyor.

Arka bahçede davetsiz misafirABD'ye karşı "terörle mücadele" desteği vaat eden Rusya'da, Afganistan'a komşu Özbekistan ve Tacikistan'ın Rus etkisinden kopacağına dair endişeler derinleşiyor. Her iki ülkede Amerikan askeri birliklerinin konuşlandığına dair haberler, Rus yönetimini bir tavır almaya zorluyor.Rusya liderliğindeki Bağımsız Devletler Topluluğu (BDT) ülkeleri, Duşanbe'de yaptıkları zirvede, "anti-terör koalisyonuna destek vereceklerini" ilan etmişlerdi. Söz konusu desteğin, hava sahasını Amerikan uçaklarına açmak ve Afganistan ile ilgili istihbarat sağlamakla sınırlı olması özellikle vurgulanmıştı.

Doğru mu, yalan mı?Ancak ilerleyen günlerde, ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon), 10. Tümen'e bağlı bir taburun, Özbekistan ve Tacikistan'a gönderildiğini açıkladı. Pentagon sözcüsü Victoria Clark, 1000 kadar askerin katıldığı bu operasyonun, "eski Sovyet topraklarındaki ilk ABD askeri varlığı" olduğunu gururla açıklıyordu. Özbek ve Tacik yetkililer, bu ve benzer açıklamaları sürekli yalanladılar.Son yalanlama, Özbekistan'dan geldi. Özbek televizyonu, Rus basınında yer alan, "ABD askerleri veya uçaklarının Özbekistan'da bulunduğuna ve ABD ile Özbekistan'ın birlikte operasyon planı hazırladıklarına" ilişkin haberlerin gerçekle ilişkisi olmadığını duyurdu.Özbekistan Televizyonu 1. Kanalı'nın önceki akşamki ana haber bülteninde yer alan haberde, Rusya'nın NTV ve diğer televizyon kanallarından yer alan görüntülerin, önceki yıl Özbekistan'ın NATO'nun Barış İçin Ortaklık (BİO) Programı çerçevesinde, Özbekistan topraklarında NATO birlikleri ile yapılan tatbikat görüntüleri olduğu ve bunları yeniymiş gibi sunulduğu ileri sürüldü.Haberde, görüşlerine başvurulan Prof. Dr. Rahman Farhanov, Özbekistan'ın ABD'ye hava sahasını "terör gruplarıyla mücadele ve insanperver amaçlarla açtığını" söyleyerek, bundan başka anlamlar çıkarılmamasını istedi. Özbekistan'da hiçbir yabancı gücün askeri ve uçağı bulunmadığını belirten Rahmanov, "Bu tür yayınlar, siyasi oyundan ibarettir. Bundan bize düşman gözüyle bakanlar ve bizden kaçıp, bizi arkadan bıçaklamak isteyenler yararlanmaktadır" dedi. Oysa Özbekistan, Tuzel ve Hanabad'daki üslerini ABD'ye kullandırma kararı aldı.

Rus ordusu sessizGazeteci Nikolay Ulyanov, Rus ordusunun bu bölgedeki askeri ve siyasi gelişmelerle ilgili hiçbir açıklama yapmamasına dikkat çekiyor. Ulyanov'a göre bu durumun nedeni, ya ABD birliklerinin konuşlanmasına ses çıkarılmaması, ya da Amerikan "taarruzu" karşısında gafil avlanması. Rus uzmanlara göre, Amerikan birliklerine "ses çıkarmamak", Rusya'nın "arka bahçe" saydığı Orta Asya'da ve Afganistan ile ilgili çıkarlarında büyük gedikler açabilecek.

Çadırda yaşamayacaklar!Nikolay Ulyanov, Amerikan birliklerinin iki ülke topraklarına girmesi durumunda "çadırda yaşamayacaklarını ve hızla, kendi askeri-mühendislik altyapılarını inşa edeceklerini, hava savunma sistemlerini kuracaklarını" belirtti ve bu gelişmenin, Rusya için çok tehlikeli olacağını söyledi. Ulyanov, "Amerikalılar, stratejik önem taşıyan bölgelerdeki askeri varlıklarını uzun bir zamandır koruyorlar. Durum böyleyken, Afganistan'a yönelik bir saldırının ardından, Amerikalılardan Orta Asya'yı terk etmelerini istemek o kadar kolay olmayacak. Bu istek iletildiğinde onlar da bize, 'Siz de Gürcistan ve Moldova'daki askerlerinizi çekin' diyebilirler" görüşünü bildirdi.Rus stratejistlere göre, Özbekistan ve Tacikistan'ın, topraklarına henüz Amerikan birliklerini sokmamış olması halinde, Rusya'nın hâlâ bu ülkeler üzerindeki denetimini sürdürme şansı bulunuyor. Tacikistan söz konusu olduğunda, Rusya fazla zorlanmayacak. Çünkü ülke; askeri, ekonomik ve siyasi açıdan Moskova'ya bağımlı kılınmış durumda. Bir süredir Batılı devletler ile ilişkilerini geliştiren Özbekistan'da, durum çok daha karmaşık.
www.evrensel.net