İhale tasarısı arapsaçı

Kamu ihaleleri ile ilgili kanun değişikli konusunda varılan uzlaşmalar bozuldu. Maliye ve Bayındırlık bakanlıkları arasında tartışmalar olagelirken AB ve Dünya Bankası iki bakanlığın da tasarılarına karşı çıkıyor.

İhale tasarısı arapsaçı
Yeni ekonomik programın öncelikli yasal düzenlemeleri arasında yer alan İhale Yasası'nda yapılması düşünülen değişiklikler işi arapsaçına çevirdi. Uluslararası Para Fonu'na verilen taahhütlerden de biri olan ihale yasası değişikliği Maliye ile Bayındırlık ve İskân Bakanlığı'nca hazırlanan taslak üzerinde yeniden uzlaşmazlık ortaya çıktı.
İki bakanlık arasındaki anlaşmazlık konularının başında yapım ve birim fiyatla ilgili düzenlemelerin geldiği belirtiliyor. Bayındırlık ve İskân Bakanlığı, gerektiğinde yaklaşık bedeli ilan etme hakkına sahip olması gerektiğini belirterek, taslağın buna göre yeniden düzenlenmesi talebinde bulundu. Maliye ise buna karşı çıktı.
Başlangıçta taslağa "Uygulama projesi olmayan hiçbir iş için ihaleye çıkılamayacağı" hükmü konuldu. Ancak Bayındırlık Bakanlığı, buna çeşitli projeler için istisnalar getirdi. Maliye, bu istisnaların Avrupa Birliği'nin de talebi doğrultusunda daraltılmasını isterken, Bayındırlık Bakanlığı'nın "Diğer işlerin de gerektiğinde uygulama projesi şartı kapsamı dışında tutulması için yetki talebi" ile karşılaşıldı.
İki bakanlık arasındaki bir diğer uzlaşmazlık konusu da kontrol işleri oldu. Maliye Bakanlığı, Bayındırlık ve İskân Bakanlığı'nın kontrollük işini ya kendi personeli ile gerçekleştirmesi ya da bu işi dışarıya yaptırması tercihlerinden birini seçmesi önerisini getirdi.
Maliyeciler, "Devlet, 4-5 bin mühendis çalıştırıyor. Ama bunlar varken kontrollük hizmeti için ayrıca ihale açıyor ve bu işi dışarıya ihale ile yaptırıyor ve büyük paralar veriyor. Ya o, ya bu tercih edilmeli. Sadece dışarıya yaptırılacaksa da, mühendisler başka alanlarda istihdam edilmeli" dedi. Ancak, Bayındırlık Bakanlığı, iki uygulamanın da devamı yönünde görüş bildirdi.
Maliyeciler, Bayındırlık ve İskân Bakanlığı'nın aksine bakanlara, gerektiğinde müteahhit seçim kriterlerini belirleme yetkisi verilmesinin de yanlış olduğunu ifade ettiler.
AB yetersiz buldu
Daha önce uzlaşılan taslakta yapılmak istenen değişiklikler iki bakanlık arasında sorun yaratırken, Avrupa Birliği ve Dünya Bankası ise taslağı tümüyle yetersiz buldu ve bu haliyle AB direktiflerine de cevap vermediğini bildirdi.
Hazırlanan metni inceleyen Dünya Bankası ve AB yetkilileri, mevcut taslağın kamu ihalelerinde yaşanan rüşvet ve suiistimal olaylarını istenildiği gibi önleyemeyeceğini belirtti ve bütün maddelerin yeniden gözden geçirilmesi gerektiğini ifade etti.
AB ve Dünya Bankası'nın istekleri özellikle şu noktalarda toplandı:
"Yapımla ilgili maddeler, bu alanda yaşanan sorunları gidermekten uzak. İhaleye çıkılan her proje için yaklaşık maliyet belirlensin. Uygulama projesi olmadan ihaleye kesinlikle çıkılmasın. Bu alanda getirilecek istisnalar, eski sistemin devamına imkân sağlar. Müteahhit karnesi işi yeni düzenleme ile çok sıkı kurallara bağlansın. Daha sonra da kaldırılsın. Davet usulünde bakanlara tanınan yetkilere tamamen son verilsin. Türkiye'de bu alanda yaşanan sorunlarda şikâyetleri gönderecek bir sistem yok. Bu alanda bir kurum oluşturulsun ve bu kurum şartnameleri hazırlama, tebliğ çıkarma, müteahhitler ve diğer teknik personele eğitim verme dahil çeşitli fonksiyonlara sahip kılınsın."
Bu arada Türk tarafı Dünya Bankası ve AB'den, taslakla ilgili bütün görüş ve önerilerini somut şekilde tek tek ortaya koymalarını istedi. Bu çerçevede Maliye ve Bayındırlık İskân Bakanlığı yetkilileri ile AB ve Dünya Bankası uzmanları, önümüzdeki günlerde Ankara'da seri toplantılar yaparak, ihale reformunu görüşecekler.
www.evrensel.net